'Thứ Ba đen tối' của chứng khoán Hàn Quốc: Cổ phiếu chip lao dốc hơn 10%

Tâm điểm của đợt bán tháo là nhóm cổ phiếu bán dẫn, sau khi làn sóng lo ngại về sức cạnh tranh ngày càng lớn của hãng sản xuất chip nhớ Trung Quốc ChangXin Memory Technologies (CXMT) lan rộng, kết hợp với áp lực định giá cao và những bất ổn địa chính trị toàn cầu.

Cổ phiếu chip dẫn đầu đà bán tháo, thị trường chứng khoán Hàn Quốc chìm trong “Thứ Ba đen tối”

Phiên giao dịch ngày 28/7 được nhiều nhà đầu tư Hàn Quốc gọi là "Black Tuesday" (Thứ Ba đen tối) khi chỉ số chuẩn KOSPI đóng cửa ở mức 6.023,63 điểm, giảm tới 10,84% so với phiên trước. Đây là một trong những mức giảm mạnh nhất kể từ sau đại dịch COVID-19 và phản ánh tâm lí hoảng loạn bao trùm thị trường.

Ngay từ đầu phiên, KOSPI đã giảm hơn 5%, sau đó liên tục mất điểm trong suốt ngày giao dịch và có thời điểm rơi xuống dưới mốc 6.000 điểm.

Đà lao dốc quá mạnh buộc Sở Giao dịch Hàn Quốc (KRX) phải kích hoạt cơ chế "sidecar" ngay từ 9 giờ 06 phút sáng nhằm hạn chế giao dịch bán quá mức. Chỉ hơn một giờ sau, khi lực bán tiếp tục gia tăng, cơ quan quản lí phải áp dụng thêm cơ chế "circuit breaker", tạm dừng toàn bộ giao dịch cổ phiếu trên sàn KOSPI trong 20 phút để ổn định tâm lí thị trường.

Đây đã là lần thứ 22 trong năm nay thị trường Hàn Quốc phải sử dụng cơ chế sidecar, cho thấy mức độ biến động ngày càng lớn của chứng khoán nước này. Tâm điểm của đợt bán tháo là nhóm doanh nghiệp bán dẫn, vốn là ngành công nghiệp được xem là trụ cột của nền kinh tế Hàn Quốc.

Cổ phiếu SK Hynix mất tới 14,65%, trong khi Samsung Electronics giảm 13,39%. Hai doanh nghiệp này chiếm tỉ trọng rất lớn trong chỉ số KOSPI nên sự lao dốc của chúng đã kéo toàn bộ thị trường đi xuống.

Làn sóng bán tháo chủ yếu đến từ các nhà đầu tư nước ngoài khi họ bán ròng gần 5.000 tỉ won (khoảng 3,4 tỉ USD). Trong khi đó, nhà đầu tư cá nhân mua ròng hơn 4.300 tỉ won và các tổ chức trong nước cũng giải ngân thêm khoảng 639 tỉ won, nhưng vẫn không đủ sức hấp thụ lượng cổ phiếu khổng lồ bị bán ra.

Áp lực còn lan sang sàn Kosdaq, nơi tập trung các doanh nghiệp công nghệ và tăng trưởng cao. Chỉ số này giảm 7,72%, đồng thời cũng phải kích hoạt cả cơ chế sidecar lẫn circuit breaker trong cùng một phiên giao dịch.

Theo giới phân tích, nguyên nhân trực tiếp xuất phát từ đợt giảm điểm của nhóm cổ phiếu bán dẫn trên Phố Wall trong phiên trước đó. Chỉ số Philadelphia Semiconductor Index, thước đo quan trọng của ngành chip Mỹ, tiếp tục giảm hơn 2%, kéo theo tâm lí bi quan trên toàn bộ thị trường châu Á.

CXMT và cuộc cạnh tranh mới đang làm thay đổi ngành bán dẫn toàn cầu

Tuy nhiên, điều khiến nhà đầu tư thực sự lo ngại không chỉ là diễn biến ngắn hạn của thị trường Mỹ mà còn là sự nổi lên nhanh chóng của ChangXin Memory Technologies (CXMT), nhà sản xuất chip nhớ hàng đầu Trung Quốc.

Việc CXMT có màn ra mắt đầy ấn tượng trên sàn chứng khoán Thượng Hải đã làm dấy lên những lo ngại rằng doanh nghiệp Trung Quốc đang thu hẹp rất nhanh khoảng cách công nghệ với các nhà sản xuất chip nhớ hàng đầu thế giới như Samsung Electronics và SK hynix.

Trong nhiều năm, Hàn Quốc gần như thống trị thị trường DRAM toàn cầu. Tuy nhiên, với sự hỗ trợ mạnh mẽ từ chính phủ Trung Quốc cùng các khoản đầu tư hàng chục tỉ USD, CXMT đang nổi lên như một đối thủ đáng gờm trong lĩnh vực chip nhớ, phân khúc vốn đóng góp phần lớn lợi nhuận của các tập đoàn Hàn Quốc.

Theo chuyên gia Kang Jin-hyuk của Shinhan Securities, tâm lí né tránh rủi ro đã quay trở lại khi giới đầu tư bắt đầu đánh giá lại chu kì đầu tư AI cũng như khả năng cạnh tranh ngày càng tăng của các doanh nghiệp bán dẫn Trung Quốc.

Ngoài áp lực cạnh tranh, ngành bán dẫn còn phải đối mặt với định giá cổ phiếu đã tăng rất mạnh trong hơn một năm qua nhờ làn sóng AI. Khi xuất hiện những tín hiệu bất lợi, nhà đầu tư có xu hướng chốt lời nhanh hơn, khiến mức giảm càng trở nên nghiêm trọng.

Bên cạnh đó, căng thẳng địa chính trị tại Trung Đông cũng khiến dòng tiền quốc tế dịch chuyển sang các tài sản an toàn, làm gia tăng áp lực bán đối với các thị trường chứng khoán châu Á.

Trước diễn biến bất thường của thị trường, giới chức tài chính Hàn Quốc đã phát tín hiệu sẽ tiếp tục siết chặt các quỹ ETF sử dụng đòn bẩy gắn với cổ phiếu Samsung Electronics và SK hynix.

Theo Chủ tịch Ủy ban Dịch vụ Tài chính (FSC) Lee Eog-weon, các cơ quan quản lí đang xem xét áp dụng thêm nhiều biện pháp nếu nhu cầu đầu tư vào các sản phẩm này không giảm.

Một trong những đề xuất đáng chú ý là giới hạn tỉ trọng đầu tư vào các ETF đòn bẩy cổ phiếu đơn lẻ ở mức tối đa 20% tổng danh mục tài sản tài chính của mỗi nhà đầu tư.

Ngoài ra, từ cuối tuần này, Hàn Quốc cũng sẽ nâng mức kí quỹ tiền mặt tối thiểu để tham gia các sản phẩm ETF đòn bẩy lên 30 triệu won nhằm hạn chế hoạt động đầu cơ quá mức.

Dù phiên "Thứ Ba đen tối" phản ánh sự hoảng loạn trong ngắn hạn, nhiều chuyên gia cho rằng nó cũng cho thấy một thực tế lớn hơn: cuộc cạnh tranh trong ngành bán dẫn toàn cầu đang bước sang giai đoạn mới. Không chỉ các doanh nghiệp Mỹ, Hàn Quốc hay Đài Loan (Trung Quốc), mà các nhà sản xuất Trung Quốc cũng đang nhanh chóng vươn lên nhờ quy mô đầu tư khổng lồ và chiến lược tự chủ công nghệ. Điều này đồng nghĩa với việc các tập đoàn dẫn đầu như Samsung Electronics và SK hynix sẽ phải đối mặt với áp lực cạnh tranh ngày càng lớn trong những năm tới, ngay cả khi nhu cầu chip phục vụ AI vẫn tiếp tục tăng trưởng.

Bùi Tú