Huyền thoại Myspace muốn trở lại, làm liều thuốc giải cho sự mệt mỏi vì mạng xã hội

Tuy nhiên, các nhà phân tích cảnh báo nền tảng mạng xã hội từng thống trị thế giới này sẽ phải đối mặt với rất nhiều khó khăn trong một thị trường đã quá đông đúc, nơi các bảng tin do thuật toán chi phối và khả năng tập trung ngày càng ngắn của người dùng đang trở thành xu hướng chủ đạo.

Tim Vanderhook và Chris Vanderhook, hai đồng sáng lập Viant Technology và hiện là chủ sở hữu Myspace, gần đây xuất hiện trong bộ phim tài liệu Myspace do Tommy Avalone đạo diễn. Tại đây, họ hé lộ kế hoạch tái ra mắt nền tảng sau nỗ lực hồi sinh không thành công vào năm 2013.

“Chúng tôi vẫn sở hữu Myspace. Hiện tại, chúng tôi là những người gìn giữ thương hiệu Myspace và sẽ tái ra mắt Myspace. Chúng tôi chỉ đang chờ thời điểm thích hợp. Nếu lần đó không thành công, chúng tôi sẽ thử lại”, hai anh em Vanderhook nói trong bộ phim tài liệu.

Myspace được Tom Anderson, Chris DeWolfe và Aber Whitcomb đồng sáng lập năm 2003. Sau đó, hai anh em Vanderhook mua lại Myspace vào năm 2011. Nền tảng này được nhớ đến với giao diện độc đáo, trang cá nhân có thể tùy biến, thiết kế lấp lánh và “người bạn đầu tiên” của gần như mọi người dùng là Tom.

Từng là mạng xã hội phổ biến nhất thế giới, Myspace có khoảng 115 triệu khách truy cập mỗi tháng vào tháng 4/2008. Tuy nhiên, nền tảng nhanh chóng bị Facebook vượt qua và dần trở thành một “tàn tích” của thời kì Y2K.

Hai anh em Vanderhook từng cố gắng hiện đại hóa Myspace bằng cách xây dựng một phiên bản hoàn toàn mới. Tuy nhiên, sau nhiều lần thay đổi chủ sở hữu và khi các nhà quảng cáo dần chuyển sang Facebook, Myspace vẫn chật vật tồn tại.

“Đó thực sự trở thành một chuỗi thua lỗ liên tiếp”, Tim Vanderhook nói trong bộ phim tài liệu.

Chris Vanderhook cho biết thêm: “Chúng tôi đã mất hơn 150 triệu USD”.

Hai người chưa đưa ra thời điểm cụ thể cho lần tái ra mắt Myspace sắp tới.

Myspace trở lại trong một thị trường hoàn toàn khác

Nếu tái ra mắt, Myspace sẽ bước vào một kỉ nguyên mạng xã hội phức tạp hơn nhiều. Các nền tảng thống trị hiện nay như Instagram của Meta, TikTok, Snapchat, YouTube và Reddit đang phải đối mặt với làn sóng phản ứng pháp lí, đồng thời người dùng ngày càng mệt mỏi với thế giới số.

“Sự hào hứng trước khả năng Myspace trở lại phản ánh nỗi hoài niệm về một thời kì mạng xã hội còn đơn giản, khi các thuật toán chưa chi phối cuộc sống của chúng ta nhiều như hiện nay”, Kate Winick, nhà phân tích chính tại hãng Forrester, nói với CNBC.

Theo Kate Winick, xu hướng này cũng thể hiện qua việc cả thương hiệu lẫn người dùng đang chuyển sang những trải nghiệm mạng xã hội nhỏ hơn và riêng tư hơn, ít phụ thuộc vào thuật toán và mang tính cá nhân hơn.

Bà dẫn chứng sự phát triển mạnh của Substack và các cộng đồng riêng tư trên Discord.

Xu hướng này xuất hiện trong bối cảnh thế hệ Y và thế hệ Z (sinh từ năm 1997 đến 2012) ngày càng hạn chế sử dụng mạng xã hội do lo ngại về sức khỏe tinh thần và tình trạng nghiện các nền tảng lớn. Thay vào đó, họ muốn dành nhiều thời gian hơn cho thế giới thực, tìm đến những trải nghiệm ít phụ thuộc vào công nghệ số và hoài niệm về thập niên 1990 cũng như đầu những năm 2000.

Tuy nhiên, Myspace sẽ phải vượt qua nhiều trở ngại. Thành công của nền tảng phụ thuộc vào khả năng thu hút nhà quảng cáo, duy trì sự quan tâm của người dùng và tránh những rắc rối trong môi trường pháp lí ngày càng phức tạp.

“Người chơi nhỏ nhất trên thị trường”

Myspace sẽ phải tìm cách cân bằng giữa nhu cầu hoài niệm của người dùng với những tiêu chuẩn mới của mạng xã hội hiện đại, như giao diện gọn gàng, khả năng khám phá nội dung liền mạch và nội dung dạng ngắn.

“Nếu đi theo công thức truyền thống, Myspace đơn giản sẽ trở thành người chơi nhỏ nhất trên thị trường. Song nếu quá sa đà vào phong cách Myspace ngày xưa, họ sẽ khó lòng đáp ứng kì vọng của một thế hệ vốn đã quen với trải nghiệm người dùng tinh gọn và đơn giản hơn nhiều”, Kate Winick nhận xét.

Theo bà, giao diện mạng xã hội của những năm 2000 tương đối mất công để sử dụng, đặc biệt với những người trẻ lớn lên cùng TikTok và Instagram.

“Không có khả năng một người thực sự muốn dành ít thời gian hơn trên mạng lại quyết định dành nhiều thời gian hơn chỉ để trải nghiệm phong cách mang tính ngoại tuyến. Myspace sẽ phải tìm được điểm cân bằng rất tinh tế”, bà nói.

Dù vậy, Myspace có một lợi thế mà nhiều nền tảng nhỏ khác không có: Mức độ nhận diện thương hiệu rất lớn. Điều này mang lại cho nền tảng cơ hội thành công nhất định.

Trước hết, Myspace phải xác định đúng nhóm người dùng mục tiêu. Những ai còn nhớ và yêu thích nền tảng này phần lớn hiện đã trở thành “những người trưởng thành bận rộn ở tuổi trung niên, có sự nghiệp và gia đình”, theo Kate Winick. Họ khó có khả năng dành thời gian đăng bài thường xuyên trên một nền tảng mới.

Vì vậy, Myspace cần xây dựng một sản phẩm “thực sự khác biệt” và tập trung mạnh vào việc thu hút thế hệ Z cùng thế hệ Alpha (thường sinh từ năm 2010 đến 2024).

“Một trong những lý do Myspace thất thế trước Facebook nhiều năm trước là không thu hút được người dùng lớn tuổi. Ngược lại, một yếu tố giúp TikTok củng cố thành công về mặt kinh doanh là tốc độ tăng trưởng nhanh ở thế hệ Y và những người lớn tuổi hơn”, Kate Winick nói.

Trong bối cảnh nhiều quốc gia đang triển khai các quy định nhằm hạn chế trẻ vị thành niên sử dụng mạng xã hội, Myspace sẽ phải xây dựng chiến lược phù hợp với người dùng lớn tuổi, vốn cũng là nhóm có khả năng chi tiêu cao hơn.

Myspace có thể kiếm tiền từ quảng cáo?

Jamie MacEwan, nhà phân tích nghiên cứu cấp cao tại hãng Enders, cho rằng Myspace sẽ phải nỗ lực nhiều hơn các nền tảng lớn để thu hút nhà quảng cáo, bởi những đối thủ này đã có sẵn các hệ thống đo lường hiệu quả quảng cáo được chứng minh qua thời gian.

“Câu hỏi dành cho Myspace không phải là liệu họ có thể ăn bữa trưa của Facebook sau 20 năm hay không, mà là liệu có thể tái ra mắt với tư cách một nền tảng quảng cáo quy mô nhỏ nhưng vẫn có lợi nhuận hay không”, Jamie MacEwan nói.

Theo ông, Myspace cũng phải cân bằng giữa đầu tư cho tăng trưởng và duy trì bộ máy tinh gọn. Các nền tảng quy mô trung bình thường có doanh thu thấp hơn và dễ bị nhà quảng cáo bỏ qua.

“Các doanh nghiệp vừa và nhỏ có xu hướng chi tiền nhiều hơn cho những nền tảng mà họ đã hiện diện”, MacEwan nói.

Myspace không nhất thiết phải trở thành nền tảng lớn nhất mới có thể kiếm tiền. Tuy nhiên, nền tảng phải tạo đủ động lực để người dùng sản xuất nội dung mà những người khác thực sự dành thời gian xem. Đây là yếu tố cốt lõi để tạo ra doanh thu quảng cáo.

Kate Winick nói thêm rằng phần lớn doanh nghiệp sẽ chờ xem khách hàng của họ có thực sự hoạt động trên một mạng xã hội mới hay không, trước khi phân bổ ngân sách quảng cáo cho nền tảng đó.

“Các nền tảng mới thường chứng kiến lượng người dùng giảm mạnh sau giai đoạn bùng nổ ban đầu. Hãy nhìn vào Noplace, một nền tảng mạng xã hội dạng văn bản dành cho thế hệ Z, với thiết kế lấy cảm hứng từ Myspace. Ứng dụng này từng đứng đầu bảng xếp hạng App Store ngay trong ngày ra mắt, nhưng đến cuối ngày hôm sau đã biến mất khỏi danh sách các ứng dụng được tải xuống nhiều nhất”, Kate Winick cho hay.

Bluesky, nền tảng mạng xã hội mã nguồn mở ra mắt năm 2024 nhằm cạnh tranh với Twitter (nay là X), từng tăng trưởng bùng nổ khi người dùng tìm kiếm một lựa chọn thay thế nền tảng do Elon Musk sở hữu. Bluesky huy động được 100 triệu USD trong vòng gọi vốn Series B vào tháng 4/2025, nhưng được cho là đã chứng kiến số người dùng hoạt động hằng ngày trên thiết bị di động giảm 40% vào cuối tháng 10/2025 so với 12 tháng trước đó.

Trong khi đó, cựu lãnh đạo bộ phận kỹ thuật của Bluesky cho biết số người đăng bài hoạt động hằng ngày trên nền tảng này đã giảm từ mức đỉnh khoảng 1,4 triệu người cuối năm 2024 xuống còn khoảng 600.000 người vào tháng 6/2026.

Một ví dụ khác là ứng dụng chia sẻ ảnh BeReal, từng nổi lên nhanh chóng trong thời kì đại dịch COVID-19. Theo Similarweb, số người dùng hoạt động hằng tháng (MAU) trên toàn cầu của BeReal giảm còn khoảng 16,06 triệu vào tháng 9/2023, từ mức khoảng 20 triệu vào năm trước. Trong khi đó, BeReal từng công bố có 20 triệu người dùng hoạt động hằng ngày (DAU) trên toàn cầu vào tháng 4/2023.

Bán “liều thuốc giải” cho sự mệt mỏi vì mạng xã hội

Jamie MacEwan cho rằng cơ hội thành công của Myspace nằm ở việc tạo ra sự khác biệt so với các nền tảng lớn, đặc biệt bằng cách khai thác sự mệt mỏi ngày càng tăng của người dùng trước các bảng tin phụ thuộc vào thuật toán và những thiết kế dễ gây nghiện.

“Không nhất thiết phải xem những nền tảng mới quy mô nhỏ là đối thủ trực tiếp của các mạng xã hội hiện tại”, MacEwan nói.

Theo ông, vấn đề nằm ở việc “đi theo hướng ngược lại”: Xác định những điểm mà các nền tảng lớn đã đi quá xa và đưa ra một sản phẩm được quảng bá như “liều thuốc giải” cho sự mệt mỏi của người dùng.

Chiến lược này hiếm khi giúp một nền tảng trở thành “hiện tượng lớn tiếp theo”. Vì vậy, Myspace không nhất thiết phải cạnh tranh trực diện với các mạng xã hội khổng lồ.

Thay vào đó, mục tiêu quan trọng hơn có thể là duy trì tăng trưởng người dùng và mức độ tương tác, qua đó xây dựng một cộng đồng đủ bền vững để nền tảng có thể tồn tại và kiếm tiền.

Sơn Vân