SK Hynix và siêu dự án 720 tỉ USD xây đế chế chip nhớ thay đổi Hàn Quốc

SK Hynix hiện là nhà sản xuất HBM (bộ nhớ máy tính băng thông cao) số 1 thế giới, vượt trên đối thủ đồng hương Samsung Electronics, và có giá trị vốn hóa thị trường tăng hơn 5 lần trong một năm qua, từng vượt mốc 1.000 tỉ USD.

SK Hynix đang đặt cược lớn rằng nhu cầu cực lớn từ lĩnh vực AI sẽ còn kéo dài. Giá chip nhớ tăng mạnh do thiếu công suất sản xuất đang làm thay đổi mô hình vận hành của ngành công nghiệp vốn thường xuyên trải qua các chu kì bùng nổ rồi suy thoái.

Nvidia và các hãng chip AI lớn sẵn sàng chấp nhận nhiều rủi ro hơn để nhanh chóng đảm bảo nguồn cung.

Ngành chip nhớ hiện phụ thuộc vào chỉ một vài nhà sản xuất lớn. Theo hãng nghiên cứu thị trường Counterpoint Research, trong quý I/2026, SK Hynix chiếm 58% thị trường HBM, tiếp theo là Samsung Electronics và Micron Technology (Mỹ) mỗi hãng có 21%.

Để tài trợ cho kế hoạch mở rộng đầy tham vọng, SK Hynix đã huy động 26,5 tỉ USD vào tháng 7 thông qua việc niêm yết trên sàn Nasdaq thông qua phát hành ADR (chứng chỉ lưu ký Mỹ). Đây là số tiền lớn nhất từng được một công ty nước ngoài huy động khi niêm yết tại thị trường Mỹ. Tại quê nhà, SK Hynix niêm yết tại Sở Giao dịch chứng khoán Hàn Quốc.

Tuy nhiên, các nhà đầu tư mới vào SK Hynix đã trải qua một tháng khó khăn. Sau khi đạt mức gần 195 USD vào ngày 14/7, cổ phiếu SK Hynix niêm yết tại Mỹ đã giảm khoảng 21%, chốt phiên 12/8 ở mức 154,41 USD.

Đà giảm này diễn ra cùng lúc với sự biến động chung của nhóm cổ phiếu AI, đặc biệt là các hãng chip, cũng như sự suy yếu của thị trường chứng khoán Hàn Quốc - nơi SK Hynix và Samsung chiếm khoảng một nửa giá trị thị trường.

Dù vậy, những biến động ngắn hạn không làm SK Hynix thay đổi kế hoạch mở rộng lịch sử này.

Đây là một phần trong kế hoạch lớn hơn được Tổng thống Hàn Quốc Lee Jae Myung công bố hồi tháng 6, nhằm tăng gấp đôi sản lượng chip nhớ của đất nước trong vòng 5 năm, bao gồm cả việc xây dựng nhiều "siêu nhà máy" mới của Samsung Electronics.

Kênh CNBC vừa có chuyến tham quan đặc biệt bên trong kế hoạch mở rộng của SK Hynix vào tháng trước. Đây là lần đầu tiên truyền thông được ghi hình trực tiếp tại khu phức hợp Yongin - dự án nhà máy sản xuất chip nhớ quy mô lớn của SK Hynix, đồng thời được tiếp cận bên trong các phòng sạch sản xuất chip nhớ tại thành phố Cheongju, nơi công ty Hàn Quốc cũng đang đẩy mạnh đầu tư xây dựng hạ tầng.

"Giống một cuộc chiến"

Điểm khác biệt dễ nhận thấy nhất giữa các nhà máy chip ở Mỹ và ba cơ sở của SK Hynix tại Hàn Quốc mà kênh CNBC được tham quan là chiều cao.

Nhà máy đầu tiên trong khu phức hợp Yongin của SK Hynix hiện mới xây dựng phần tường cao khoảng một nửa công trình khổng lồ. Khi hoàn thành, tòa nhà này sẽ cao tương đương một chung cư 50 tầng, theo SK Hynix.

Khác với nhiều nhà máy chip mới của TSMC và Intel tại bang Arizona (Mỹ) được thiết kế trải rộng trên một tầng lớn, cơ sở của SK Hynix ở khu phức hợp Yongin sẽ có 6 phòng sạch sản xuất chip được bố trí liên kết với nhau qua nhiều tầng trong cùng một tòa nhà. Cách thiết kế này giúp tận dụng không gian theo chiều cao và phù hợp với địa hình hạn chế của Hàn Quốc.

HBM được tạo ra bằng cách xếp chồng nhiều lớp bộ nhớ DRAM phổ thông. Đây là loại bộ nhớ có tốc độ truy xuất dữ liệu rất cao, giúp các chip AI truy xuất dữ liệu nhanh hơn và thực hiện các tác vụ phức tạp hiệu quả hơn.

Tuy nhiên, việc sản xuất HBM cần sử dụng một lượng rất lớn DRAM, khiến nguồn cung chip nhớ dành cho các thiết bị điện tử tiêu dùng như smartphone, máy tính bị thu hẹp. Các công ty AI lớn hiện kí hợp đồng cung cấp kéo dài với SK Hynix nhiều năm, khác với hợp đồng ngắn hạn trước đây với loại chip nhớ vốn bị xem là hàng hóa có biên lợi nhuận thấp.

"Đây giống như một cuộc chiến", ông Chey Tae-won, Chủ tịch SK Group - tập đoàn sở hữu SK Hynix, nói trong cuộc phỏng vấn tại Seoul (thủ đô Hàn Quốc).

"Ai cũng muốn mua chip nhớ. Nếu không có chúng, họ không thể sản xuất hệ thống điện toán AI và chip AI", Chey Tae-won nói.

Ông cho biết giá chip nhớ tăng quá nhanh và hy vọng việc mở rộng công suất sản xuất sẽ giúp giải quyết tình trạng này.

"Tôi đang cố gắng làm hết sức có thể", Chey Tae-won tuyên bố.

Nvidia muốn SK Hynix sản xuất thêm chip nhớ

Trong tháng 7, SK Hynix cho biết công ty đã kí 10 hợp đồng dài hạn với các khách hàng lớn.

Nvidia vừa đảm bảo được nguồn cung HBM ổn định từ SK Hynix, đồng thời thống nhất hợp tác phát triển thế hệ chip nhớ tiếp theo trong khuôn khổ thỏa thuận trị giá 500 tỉ USD với SK Group. Thỏa thuận này bao gồm cả kế hoạch xây dựng các trung tâm dữ liệu AI mới cùng SK Telecom vào năm 2027.

Chey Tae-won đã cho CNBC xem một tấm wafer có lời nhắn của Jensen Huang (Giám đốc điều hành Nvidia) với nội dung: "Xin hãy sản xuất thêm nữa". Điều này cho thấy nhu cầu chip nhớ phục vụ AI đang tăng mạnh.

Wafer là tấm vật liệu bán dẫn rất mỏng thường làm bằng silicon, được dùng làm nền để chế tạo chip. Trong quá trình sản xuất, các mạch điện tử siêu nhỏ sẽ được khắc và tạo lớp trực tiếp lên bề mặt wafer này. Sau đó, wafer được cắt thành nhiều chip riêng lẻ để lắp vào các sản phẩm như chip nhớ, chip xử lí hay chip AI. Một wafer có thể tạo ra hàng trăm hoặc hàng nghìn chip, tùy kích thước và độ phức tạp của từng loại.

Ông cho biết thường xuyên gặp gỡ giám đốc điều hành các hãng công nghệ lớn như Satya Nadella của Microsoft, Sundar Pichai của Google và Mark Zuckerberg của Meta.

Jensen Huang và Lisa Su (Giám đốc điều hành AMD) cũng đã tới Hàn Quốc trong những tháng gần đây để thảo luận về chip nhớ.

Ông MS Hwang, Giám đốc nghiên cứu tại Counterpoint Research, cho biết tất cả khách sạn gần các khu vực mở rộng nhà máy sản xuất chip nhớ của SK Hynix và Samsung Electronics đều đã kín phòng.

"Bất kì hãng công nghệ lớn nào cũng đều có mặt tại Hàn Quốc để kí hợp đồng", MS Hwang nói.

Cuộc đua với Trung Quốc

SK Hynix cũng sản xuất chip nhớ tại ba nhà máy ở Trung Quốc, nhưng bị cấm bán các dòng HBM tiên tiến nhất tại thị trường này do các quy định kiểm soát xuất khẩu của Mỹ.

Trung Quốc có những nhà sản xuất chip nhớ mới nổi, gồm cả CXMT - hãng sản xuất DRAM số 1 Trung Quốc và lớn thứ tư thế giới

"Đây là một cuộc đua và đối thủ hiện nay là Trung Quốc. Điều đó sẽ nguy hiểm hơn bất kì điều gì khác trên thế giới", MS Hwang bình luận.

Tổng thống Lee Jae Myung hiện thúc giục đẩy nhanh tốc độ xây dựng các nhà máy sản xuất chip tại Hàn Quốc, trong khi Mỹ cũng đang chạy đua mở rộng năng lực sản xuất.

Kế hoạch xây dựng nhà máy chip nhớ ở Mỹ

Micron Technology (hãng chip nhớ số 1 Mỹ) đang chi 50 tỉ USD để xây dựng hai nhà máy chip nhớ khổng lồ mới tại thành phố Boise, bang Idaho, Mỹ. Nhà máy đầu tiên dự kiến bắt đầu sản xuất wafer vào năm 2027.

Tại thị trấn Clay (bang New York, Mỹ), Micron Technology đang xây dựng một khu phức hợp trị giá 100 tỉ USD với tối đa 4 nhà máy.

SK Hynix cũng đang xây dựng nhà máy đầu tiên tại Mỹ, trị giá 4 tỉ USD, dự kiến hoàn thành vào năm 2028. Nhà máy này đặt tại thành phố West Lafayette, bang Indiana.

Đây là cơ sở đóng gói tiên tiến, nơi chip nhớ được xếp chồng và kết nối với bộ xử lý AI, thay vì sản xuất chip nhớ ở giai đoạn đầu.

Ngoài kế hoạch tại bang Indiana, SK Hynix còn có các hoạt động khác ở Mỹ. Năm 2020, công ty mua mảng kinh doanh NAND flash của Intel với giá 9 tỉ USD, sau đó thành lập công ty con Solidigm có trụ sở gần thành phố Sacramento, California.

Tháng 1, SK Hynix tái cơ cấu hoạt động này và ra mắt một công ty AI trị giá 10 tỉ USD tại Mỹ, nhưng hiện chưa có kế hoạch xây dựng nhà máy sản xuất chip giai đoạn đầu tại Sacramento.

Về kế hoạch xây dựng nhà máy chip tại Mỹ, Chey Tae-won cho biết SK Hynix đã nghiên cứu các địa điểm tiềm năng trong hơn một tháng.

"Tôi sẵn sàng làm điều đó, nhưng vấn đề là tôi thực sự phải tìm được địa điểm phù hợp", ông chia sẻ.

HBM tùy chỉnh sẽ thay đổi ngành chip nhớ

Chey Tae-won cho rằng ngành chip nhớ đang ở bước ngoặt khi công nghệ tiếp theo là HBM tùy chỉnh có thể giúp giảm rủi ro cho khoản đầu tư khổng lồ của SK Hynix.

HBM tùy chỉnh hiện được thiết kế chung với các bộ xử lý AI, một xu hướng đang tăng tốc cùng thế hệ HBM5 tiếp theo.

"Nvidia muốn có HBM tùy chỉnh riêng và Google cũng vậy, nên đây không chỉ là mặt hàng thông thường. Nó thực sự thay đổi vị thế của chip nhớ", Chey Tae-won nói.

Sơn Vân