Apple phát triển mô hình AI riêng cho Trung Quốc, Alibaba hỗ trợ huấn luyện
Apple đã huấn luyện một mô hình ngôn ngữ lớn riêng dành cho thị trường Trung Quốc, theo Reuters. Đây là sự thay đổi so với chiến lược trước đây của Apple, vốn dựa vào các mô hình AI bên thứ ba để cung cấp các tính năng AI tại Trung Quốc.
Theo các nguồn tin của Reuters, Apple đã phát triển mô hình AI riêng cho thị trường Trung Quốc với sự hỗ trợ của Alibaba trong quá trình huấn luyện. Các nguồn tin đề nghị không nêu tên vì thông tin này nhạy cảm và chưa được công bố.
Việc Apple tự huấn luyện một mô hình AI dành riêng cho Trung Quốc trước đây chưa từng được đưa tin. Apple từng có xu hướng dựa vào mô hình AI của các đối tác trong nước để đưa AI tạo sinh lên iPhone và các thiết bị khác bán tại Trung Quốc.
Các mô hình AI Mỹ như Claude của Anthropic và GPT của OpenAI hiện không được cung cấp ở Trung Quốc đại lục.
Apple và Alibaba chưa phản hồi về thông tin trên.
Theo các nguồn tin của Reuters, Apple Intelligence (bộ tính năng AI của Apple) dự kiến được triển khai tại Trung Quốc trong những tháng tới, sau khi công ty phát hành bản cập nhật hệ điều hành iOS.
Việc sở hữu một mô hình AI được điều chỉnh riêng cho Trung Quốc sẽ giúp Apple kiểm soát tốt hơn trải nghiệm AI tại thị trường nước ngoài có tính cạnh tranh khốc liệt nhất của mình.
Apple đang mất dần thị phần smartphone vào tay các đối thủ Trung Quốc. Đó là những công ty đã nhanh chóng đưa các tính năng AI vào smartphone của mình.
Chiến lược hai hướng của Apple
Apple đang theo đuổi chiến lược hai hướng khi đưa AI vào Trung Quốc. Cách tiếp cận đó có thể giúp Apple vượt qua những rào cản pháp lí nghiêm ngặt vốn hạn chế hoạt động của nhiều hãng công nghệ Mỹ khác tại thị trường này.
Nếu việc triển khai như dự kiến, Apple sẽ trở thành công ty nước ngoài đầu tiên được Trung Quốc phê duyệt để cung cấp một mô hình AI độc quyền tại nước này.
Nếu vậy, đây là sự hợp tác hiếm hoi giữa một hãng công nghệ Mỹ và Trung Quốc trong bối cảnh căng thẳng thương mại và ngoại giao giữa hai nước ngày càng gia tăng, đặc biệt trong lĩnh vực AI.
Động thái trên diễn ra sau một quá trình xin phê duyệt kéo dài, kết thúc vào ngày 15/7, khi Cục Quản lý Không gian mạng Trung Quốc (CAC) xác nhận đã đưa Apple Intelligence vào danh sách các dịch vụ AI tạo sinh được đăng ký tại nước này.
Điều đó mở đường cho Apple Intelligence lần đầu tiên xuất hiện trên iPhone tại Trung Quốc.
Đại diện Alibaba cho biết mô hình ngôn ngữ lớn Qwen của hãng sẽ được tích hợp vào trải nghiệm Apple Intelligence trên hệ điều hành iOS, iPadOS, macOS và visionOS dành cho người dùng tại Trung Quốc. Nhờ đó, người dùng có thể sử dụng các khả năng như tạo văn bản và hình ảnh bằng AI.
Trong khi đó, đại diện Baidu cũng xác nhận công ty đang hợp tác với Apple để phát triển các tính năng AI dành cho Apple Intelligence tại thị trường Trung Quốc.
Tuần trước, Apple đăng một hướng dẫn bằng tiếng Trung giải thích cách người dùng Mac đủ điều kiện tại Trung Quốc đại lục có thể kết nối Qwen với trợ lý ảo Siri và tính năng Writing Tools (Công cụ viết). Đây là giải pháp riêng dành cho máy Mac, có thể giúp Apple cạnh tranh trên thị trường máy tính cá nhân AI tại Trung Quốc. Tuy nhiên, Apple sau đó đã xóa hướng dẫn này mà không đưa ra lời giải thích.
Cổ phiếu Alibaba niêm yết tại Mỹ từng tăng mạnh sau thông tin Apple được phê duyệt Intelligence tại Trung Quốc vào tháng trước. Điều này cho thấy các nhà đầu tư kì vọng mối quan hệ hợp tác giữa hai công ty có thể thay đổi hệ sinh thái AI của Trung Quốc.
Apple kì vọng AI thúc đẩy hoạt động kinh doanh tại Trung Quốc
Mối quan hệ hợp tác giữa Apple và Alibaba lần đầu được xác nhận vào tháng 2/2025. Khi đó, Chủ tịch Alibaba Thái Sùng Tín phát biểu tại Hội nghị Thượng đỉnh Chính phủ Thế giới ở Dubai (UAE) rằng Apple sẽ sử dụng mô hình của Alibaba để cung cấp các tính năng AI trên iPhone tại Trung Quốc.
"Apple đã trao đổi với một số công ty ở Trung Quốc. Cuối cùng, họ chọn hợp tác với chúng tôi", ông Thái Sùng Tín nói vào thời điểm đó. Tuy nhiên, việc triển khai sau đó bị trì hoãn khi Apple phải điều chỉnh các tính năng để đáp ứng quy định của Trung Quốc.
Trung Quốc vẫn đóng vai trò rất quan trọng với hoạt động kinh doanh của Apple, đóng góp một phần đáng kể vào doanh thu của hãng. Việc iPhone tại Trung Quốc thiếu các tính năng AI từng được xem là một trong những yếu tố ảnh hưởng đến doanh số, khi người tiêu dùng chuyển sang các thương hiệu nội địa cung cấp sẵn trợ lí AI.
Hiện chưa rõ mô hình AI do Apple tự huấn luyện sẽ đóng vai trò như thế nào bên cạnh sản phẩm của các công ty Trung Quốc, cũng như cách chúng sẽ phối hợp với nhau.
Apple đã triển khai Intelligence tại nhiều thị trường trên thế giới, gồm cả Mỹ từ năm 2024 và châu Âu từ năm 2025, trong bối cảnh ngày càng nhiều người dùng quan tâm đến các tính năng AI trên smartphone. Tại Hồng Kông (Trung Quốc), một số tính năng AI cốt lõi của Apple Intelligence như công cụ hỗ trợ viết và tạo hình ảnh cũng đã được cung cấp.
Người dùng Trung Quốc đã phải chờ đợi Apple Intelligence hơn hai năm qua, do quy định của nước này yêu cầu mọi dịch vụ AI phải được cấp phép trước khi ra mắt công khai.
Trên phạm vi toàn cầu, Apple sử dụng các mô hình tự phát triển kết hợp với công nghệ của đối tác như OpenAI và Google cho một số tính năng AI.
Tuy nhiên, các quy định của Trung Quốc với AI nước ngoài buộc Apple phải tìm kiếm đối tác trong nước như Baidu và Alibaba để triển khai dịch vụ tại Trung Quốc.
Quyết định phê duyệt Intelligence được CAC đưa ra không lâu trước thời điểm Apple dự kiến giới thiệu dòng iPhone 18 vào tháng 9.
Dù vậy, ông Ivan Lam, chuyên gia phân tích cấp cao của hãng nghiên cứu thị trường Counterpoint Research, cho rằng việc được cấp phép không đồng nghĩa Apple Intelligence sẽ ngay lập tức xuất hiện trên các thiết bị của người dùng Trung Quốc.
Theo Ivan Lam, đây là một bước tiến quan trọng, nhưng Apple Intelligence nhiều khả năng chỉ được triển khai vào cuối năm 2026 hoặc đầu 2027. Ông cũng nhận định Apple có thể tiếp tục tích hợp thêm các mô hình AI nội địa khác ở Trung Quốc trong tương lai.
Việc trở thành đối tác của Apple cho thấy Alibaba giữ vị thế ngày càng quan trọng trong cuộc đua AI tại Trung Quốc. Qwen hiện là một trong những mô hình ngôn ngữ lớn phổ biến nhất nước này và được triển khai trong nhiều dịch vụ từ doanh nghiệp đến người dùng cá nhân.
Trong khi đó, Baidu là một trong những công ty đầu tiên được cấp phép cung cấp chatbot AI tạo sinh tại Trung Quốc và sở hữu lợi thế về tìm kiếm, dữ liệu ngôn ngữ tiếng Trung cũng như các dịch vụ đám mây.
Với Apple, việc đưa Intelligence vào Trung Quốc có ý nghĩa đặc biệt quan trọng trong bối cảnh hãng đang chịu áp lực cạnh tranh ngày càng lớn từ Huawei, Xiaomi, OPPO và vivo. Các công ty Trung Quốc đã tích hợp AI vào smartphone từ khá sớm, từ tính năng tóm tắt nội dung, dịch thuật thời gian thực đến trợ lý ảo đa phương thức.
Tháng trước, StepFun - công ty khởi nghiệp Trung Quốc được Tencent hậu thuẫn - thậm chí còn ra mắt StepX Neo mà họ gọi là smartphone AI đầu tiên trên thế giới. Không còn lấy ứng dụng làm trung tâm, StepX Neo được thiết kế xoay quanh các tác tử AI có khả năng tự thực hiện những tác vụ phức tạp thay người dùng.
Việc Apple Intelligence chậm đến tay người dùng Trung Quốc hơn hai năm khiến iPhone thiếu vắng các tính năng AI quan trọng mà gã khổng lồ công nghệ Mỹ dùng để quảng bá các mẫu smartphone mới.
Theo các nguồn tin từ chuỗi cung ứng và giới phân tích, Apple dự kiến giới thiệu iPhone 18 Pro, iPhone 18 Pro Max và iPhone màn hình gập đầu tiên vào tháng 9, trong khi các phiên bản iPhone 18 tiêu chuẩn có thể được lùi sang năm 2027.