Nghẹt thở 5 giờ vi phẫu bóc tách khối u não khổng lồ cứu sống bé trai sơ sinh
Cuộc phối hợp sản - nhi thần tốc giữa Bệnh viện Từ Dũ và Bệnh viện Nhi Đồng Thành Phố vừa cứu sống ngoạn mục một bé trai sơ sinh mang khối dị dạng mạch máu não phức tạp đe dọa trực tiếp đến tính mạng ngay từ trong bụng mẹ.
Thông tin được TS.BS Đặng Đỗ Thanh Cần, Khoa Ngoại Thần kinh, Bệnh viện Nhi Đồng Thành Phố (TP.HCM) chia sẻ vào chiều 19/8. Đây là ca phẫu thuật vi phẫu đỉnh cao kéo dài suốt 5 giờ đồng hồ, mở ra chương mới trong việc can thiệp các bệnh lí thần kinh bẩm sinh nguy hiểm tại Việt Nam.
Phát hiện u não mạch máu bẩm sinh ở tuần 33 thai kì
Hành trình giành giật sự sống cho bé trai T.B.A (quê tại Cần Thơ) bắt đầu từ cột mốc định mệnh ở tuần thứ 33 của thai kì. Trong một buổi khám thai định kì, người mẹ trẻ 27 tuổi bàng hoàng nhận thông báo từ bác sĩ về dấu hiệu giãn não thất bất thường của thai nhi. Kết quả chụp cộng hưởng từ (MRI) khẩn cấp tại Bệnh viện Cần Thơ ngay sau đó xác định chính xác em bé đang mang một khối u não mạch máu bị xuất huyết.
Theo các chuyên gia y tế, đây là dạng tổn thương cực kì nguy hiểm với cấu trúc mạch máu dị dạng phức tạp cấu thành và đang tiến triển xuất huyết. Tình trạng rò rỉ máu liên tục bên trong hộp sọ tạo áp lực lớn, đẩy thai nhi vào trạng thái báo động đỏ với nguy cơ tử vong hoặc lưu thai bất cứ lúc nào.
Trước tình thế tiên lượng xấu diễn tiến quá nhanh, một kế hoạch can thiệp liên viện mang tính chiến lược lập tức được kích hoạt. Sản phụ được chuyển tuyến khẩn cấp đến Bệnh viện Từ Dũ để thiết lập chế độ theo dõi nghiêm ngặt. Nhận định việc kéo dài thai kỳ trong bối cảnh khối u đang chảy máu không khác gì ôm quả bom nổ chậm, các bác sĩ sản khoa và nhi khoa đã đồng thuận thực hiện phẫu thuật sinh mổ chủ động để giải cứu em bé an toàn.
Nghẹt thở cuộc chiến hồi sức và sự nguy hiểm của nang xuất huyết khổng lồ
Ngay sau tiếng khóc chào đời, bé T.B.A được các bác sĩ hồi sức sơ sinh Bệnh viện Từ Dũ chăm sóc đặc biệt và chuyển viện an toàn sang Bệnh viện Nhi Đồng Thành Phố lúc 8 ngày tuổi với cân nặng vỏn vẹn 3,3 kg. Tại đây, các kết quả chẩn đoán hình ảnh chuyên sâu một lần nữa làm kinh ngạc toàn bộ ê kíp điều trị. Khối u não thực tế có kích thước 35x35 mm kèm tình trạng tăng sinh mạch máu dày đặc. Nguy hiểm hơn, dòng máu rò rỉ lâu ngày đã tích tụ lại thành một nang xuất huyết khổng lồ có đường kính dao động từ 70 đến 90 mm, chiếm trọn không gian não bộ non nớt và khiến bệnh nhi rơi vào trạng thái thiếu máu trầm trọng.
Đánh giá thể trạng em bé quá yếu để chịu đựng một cuộc đại phẫu, các bác sĩ quyết định hoãn mổ, ưu tiên hồi sức nâng cao tổng trạng. Suốt 3 tuần dài tại khoa hồi sức tích cực, em bé được truyền máu liên tục và áp dụng phác đồ nội khoa nghiêm ngặt. Khi các chỉ số huyết động đạt mức an toàn, hội đồng gây mê hồi sức mới chính thức bật đèn xanh cho cuộc đại phẫu.
Kĩ thuật vi phẫu đỉnh cao bóc tách trọn khối u não suốt 5 giờ
TS.BS Đặng Đỗ Thanh Cần nhấn mạnh đây là một thử thách rất lớn đối với ngành phẫu thuật thần kinh nhi khoa. Theo ông, cấu trúc não bộ của trẻ sơ sinh vô cùng non nớt, kết hợp với khối u mạch máu có tiên lượng nguy cơ chảy máu ồ ạt trong lúc can thiệp nên chỉ cần một sơ suất nhỏ cũng có thể dẫn đến tử vong ngay trên bàn mổ.
“Chúng tôi đã phải chủ động dự trù sẵn nguồn máu truyền lớn và chuẩn bị những phương án gây mê hồi sức khắt khe nhất để kiểm soát huyết động cho bệnh nhi trước khi rạch nhát dao đầu tiên”, bác sĩ Cần nói.
Bước vào phòng mổ, các phẫu thuật viên phải đối diện với cấu trúc mạch máu li ti, mỏng manh như sợi tóc của trẻ mới 1 tháng tuổi. Để giải quyết bài toán hóc búa này, các bác sĩ đã ứng dụng kĩ thuật vi phẫu dưới sự hỗ trợ của hệ thống kính hiển vi có độ phóng đại cực đại. Thiết bị tân tiến này giúp phóng to tổn thương, cho phép phẫu thuật viên quan sát rõ mồn một từng ranh giới giữa mô u bệnh lí và mô não lành xung quanh.
TS.BS Đặng Đỗ Thanh Cần cho biết thêm, chìa khóa thành công của ca mổ nằm ở sự kiên trì và độ chính xác tuyệt đối trong từng thao tác phẫu tích. Êkíp đã sử dụng các dụng cụ vi phẫu chuyên dụng để tỉ mỉ bám theo rìa khối u, tiến hành kẹp đốt từng mạch máu nuôi u một cách chuẩn xác nhằm hạn chế tối đa việc mất máu.
Sau 5 giờ đồng hồ nghẹt thở, toàn bộ khối u mạch máu cùng nang xuất huyết khổng lồ đã được bóc tách và loại bỏ hoàn toàn ra khỏi hộp sọ bệnh nhi. Nhờ chiến lược phẫu thuật chuẩn xác, tổn thương được dọn sạch mà không gây ảnh hưởng đến bất kỳ vùng chức năng não bộ xung quanh nào. Huyết động của bé luôn giữ ở mức ổn định tuyệt đối, không ghi nhận biến chứng nghiêm trọng nào trong và sau mổ.
Sau cuộc phẫu thuật cân não, quá trình phục hồi của bệnh nhi diễn ra vô cùng ngoạn mục. Từ một em bé lịm dần do thiếu máu và chèn ép não, hiện tại tổn thương sọ não nguy hiểm đã lùi. Bé đã hoàn toàn tỉnh táo, phản xạ bú bình tốt và có các cử động tay chân vô cùng linh hoạt, khỏe mạnh.
“Giai đoạn hậu phẫu đang tiến triển rất thuận lợi và theo dự kiến, em bé sẽ được xuất viện về nhà trong vòng một tuần tới”, bác sĩ Cần cho biết.
Thành công của ca đại phẫu liên viện này không chỉ mang lại cuộc sống mới cho bệnh nhi, niềm hạnh phúc vỡ òa cho gia đình mà còn khẳng định bước tiến vượt bậc, trình độ chuyên môn tiệm cận quốc tế của y học Việt Nam trong lĩnh vực can thiệp dị dạng mạch máu não kĩ thuật cao ở trẻ sơ sinh.
