Tranh luận về ‘Di sản Mỳ Quảng’: Hiệp hội đã điều chỉnh bảng vinh danh
Sau những tranh luận về cách ghi “Di sản Mỳ Quảng Đà Nẵng 2026”, Hiệp hội Văn hóa Ẩm thực Đà Nẵng thừa nhận sai sót và cho biết đã điều chỉnh bảng vinh danh.
Ngày 21/8, Một Thế Giới đăng bài Mỳ Quảng đã có tên, đừng tùy tiện đặt lại tên khác, phản ánh ý kiến của giới nghiên cứu văn hóa quanh dòng chữ “Đạt danh hiệu Di sản Mỳ Quảng Đà Nẵng 2026” trên bảng vinh danh tại Ngày hội tôn vinh Mỳ Quảng 2026.
Tối cùng ngày, Hiệp hội Văn hóa Ẩm thực Đà Nẵng đăng thông tin phản hồi công khai trên trang Facebook của Hiệp hội, cho biết nghiêm túc tiếp thu những góp ý từ giới nghiên cứu, chuyên gia, nghệ nhân, truyền thông và cộng đồng.
Hiệp hội thừa nhận có sai sót
Trong thông tin do ông Lý Đình Quân, Chủ tịch Hiệp hội Văn hóa Ẩm thực TP.Đà Nẵng ký, Hiệp hội cho biết Chương trình Vinh danh Thương hiệu Mỳ Quảng được tổ chức lần đầu năm 2026 nhằm tôn vinh các cơ sở, thương hiệu tiêu biểu; khuyến khích gìn giữ nghề truyền thống, nâng cao chất lượng phục vụ và góp phần quảng bá văn hóa ẩm thực địa phương.
Hiệp hội khẳng định: “Chương trình hoàn toàn không nhằm tạo lập hay thay đổi tên gọi của di sản văn hóa đã được cơ quan nhà nước có thẩm quyền ghi danh”.
Sau khi kiểm tra, rà soát, Hiệp hội cho biết đã “nhận thấy sai sót trong quá trình tổ chức, phối hợp và triển khai”. Theo ông Trần Đình Lý, sau khi tiếp nhận ý kiến của chuyên gia, ngày 19/8 hiệp hội đã điều chỉnh nội dung bảng vinh danh và nhận được sự đồng thuận của hai cơ sở Mỳ Quảng Giao Thủy và Mỳ Quảng Bà Cẩm.
Trên bảng cũ, nội dung ghi “Đạt danh hiệu Di sản Mỳ Quảng Đà Nẵng 2026”. Sau khi điều chỉnh, dòng này được thay bằng “Đạt danh hiệu Thương hiệu Mỳ Quảng đặc sắc 2026”, đồng thời bổ sung dòng “Trong khuôn khổ Ngày hội tôn vinh Mỳ Quảng 2026”. Cách thể hiện mới xác định rõ đối tượng được ghi nhận là thương hiệu và đặt danh hiệu trong đúng phạm vi của chương trình tổ chức.
Tranh luận từ cách gọi "Di sản Mỳ Quảng Đà Nẵng"
Những ý kiến phản biện chủ yếu xoay quanh cụm từ “Di sản Mỳ Quảng Đà Nẵng 2026”. Năm 2024, Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch đã đưa “Tri thức dân gian Mỳ Quảng, tỉnh Quảng Nam” vào Danh mục di sản văn hóa phi vật thể quốc gia, vì vậy giới nghiên cứu cho rằng cần phân biệt rõ tên di sản với danh hiệu dành cho thương hiệu.
Nhà nghiên cứu Lê Minh Dương nhận xét: “Việc Hiệp hội lại công nhận các nhà mỳ, quán mỳ là di sản là chưa phù hợp”. Nhà biên khảo Lê Minh Quốc nhấn mạnh tên Mỳ Quảng đã mang ký ức văn hóa xứ Quảng, còn nhà báo Lý Đợi cho rằng việc gắn thêm địa danh dễ dẫn đến “hành chính hóa” một danh xưng đã ổn định lâu dài trong dân gian.
Các ý kiến đều thống nhất việc tôn vinh thương hiệu, quán mỳ hay người giữ nghề là cần thiết, nhưng cách gọi phải đúng với đối tượng được vinh danh.
Sự điều chỉnh được cộng đồng hoan nghênh
Thông tin phản hồi của Hiệp hội Ẩm thực TP.Đà Nẵng đã nhận được sự hoan nghênh của nhiều người trong cộng đồng. Trong một câu chuyện liên quan đến di sản và ký ức văn hóa địa phương, việc một tổ chức nghề nghiệp lắng nghe ý kiến chuyên môn và công khai làm rõ quan điểm cho thấy cách ứng xử tích cực trước tranh luận.
Điều đáng ghi nhận là Hiệp hội đã tiếp thu ý kiến chuyên môn và điều chỉnh cách thể hiện trên bảng vinh danh theo hướng rõ ràng hơn. Việc tôn vinh các cơ sở có bề dày, duy trì nghề và góp phần quảng bá Mỳ Quảng là cần thiết, nhưng danh hiệu cũng cần phản ánh đúng đối tượng được ghi nhận. Khi tên gọi được xác định chính xác, giá trị của sự tôn vinh sẽ thuyết phục hơn.
Sau hợp nhất Quảng Nam và Đà Nẵng, Mỳ Quảng có thêm cơ hội được quảng bá trong một không gian du lịch rộng hơn. Các hoạt động tôn vinh thương hiệu, hỗ trợ người làm nghề và giới thiệu ẩm thực xứ Quảng vì thế càng có ý nghĩa. Đi cùng cơ hội đó là yêu cầu sử dụng chính xác những khái niệm liên quan đến di sản, bởi tên gọi không chỉ là câu chữ trên một tấm bảng mà còn gắn với lịch sử, cộng đồng và giá trị văn hóa đã được xác lập.
Sự quan tâm của giới nghiên cứu và cộng đồng cho thấy Mỳ Quảng không chỉ là một món ăn quen thuộc, mà còn là phần ký ức văn hóa được người Quảng gìn giữ rất kỹ. Chính sự nhạy cảm với tên gọi, nguồn gốc và cách tôn vinh cũng cho thấy ẩm thực truyền thống vẫn có một vị trí đặc biệt trong đời sống hôm nay.
.png)