Các công ty AI và chip Trung Quốc thưởng hào phóng nhất để giữ nhân tài
Các công ty Trung Quốc đang áp dụng chương trình thưởng cổ phiếu chưa từng có khi cuộc săn nhân tài trong nước ngày càng khốc liệt và cạnh tranh công nghệ Mỹ - Trung nóng lên.
Trong cuộc cạnh tranh quyết liệt nhằm thu hút và giữ chân nhân tài hàng đầu, các hãng công nghệ Trung Quốc, đặc biệt ở lĩnh vực bán dẫn và trí tuệ nhân tạo (AI), đang mạnh tay triển khai các chương trình thưởng bằng cổ phần, tận dụng đà tăng của thị trường chứng khoán để giữ chân những nhân sự chủ chốt.
Các hồ sơ doanh nghiệp công bố gần đây cho thấy một làn sóng thưởng cổ phiếu chưa từng có, từ cổ phiếu miễn phí đến chương trình dành cho gần như toàn bộ nhân viên. Mục tiêu là giữ chân những nhân sự chủ chốt trong bối cảnh các công ty trong nước ráo riết chiêu mộ nhân tài và cuộc đua công nghệ Mỹ - Trung ngày càng gay gắt.
Công ty nào hào phóng nhất? Câu trả lời phụ thuộc vào cách đo lường: Tổng số cổ phiếu được trao, giá trị tài sản mà mỗi cá nhân có thể nhận được, hay phạm vi nhân viên được hưởng ưu đãi.
Dưới đây là bức tranh theo từng lĩnh vực:
Bán dẫn và phần cứng
Công ty sản xuất chip AI Cambricon Technologies là doanh nghiệp mới nhất mang đến những khoản thưởng lớn cho nhân viên.
Đầu tuần này, Cambricon Technologies đã mở khóa gần 600.000 cổ phiếu cho 124 nhân sự chủ chốt. Giá trị cổ phiếu trung bình mà mỗi người nhận được lên tới 5,57 triệu nhân dân tệ (828.000 USD) dựa trên giá cổ phiếu của công ty vào ngày công bố.
Tháng 7, Cambricon Technologies đã triển khai chương trình trao 5 triệu cổ phiếu cho 944 nhân viên theo kế hoạch đãi ngộ kéo dài đến năm 2028, bao phủ 85,3% tổng lực lượng lao động.
Zhongji InnoLight còn mang lại mức lợi ích cao hơn Cambricon Technologies. Zhongji InnoLight là nhà sản xuất hàng đầu về bộ thu phát quang học được sử dụng trong các trung tâm dữ liệu AI, thường xuyên triển khai các chương trình thưởng bằng cổ phần từ năm 2017.
Trong đợt Zhongji InnoLight trao cổ phiếu gần đây, 99 nhân sự chủ chốt, gồm lãnh đạo cấp cao, quản lý cấp trung và nhân viên kỹ thuật nòng cốt, được phân bổ 2,48 triệu cổ phiếu. Dựa trên giá cổ phiếu vào ngày công bố hồi tháng 4, giá trị cổ phiếu trung bình mà mỗi người nhận được vượt 26 triệu nhân dân tệ.
Nếu xét về phạm vi bao phủ nhân viên, nhà sản xuất thiết bị bán dẫn Advanced Micro-Fabrication Equipment China (AMEC) có thể là công ty hào phóng nhất. Chương trình cổ phiếu hạn chế mới nhất được công bố hồi tháng 3 của AMEC bao phủ hơn 97% tổng số nhân viên.
Trong khi đó, nhà phát triển bộ xử lí đồ họa (GPU) Moore Threads hồi tháng 4 đã đưa 1.080 nhân sự chủ chốt vào chương trình ưu đãi cổ phần, chiếm khoảng 85% tổng số lao động của công ty.
Một số lãnh đạo thậm chí còn bỏ tiền túi để thưởng cho nhân viên. Zhu Yiming, nhà sáng lập CXMT - hãng chip nhớ hàng đầu Trung Quốc, đã cam kết dành 50% cổ phần của mình, tương đương 768 triệu cổ phiếu, cho các chương trình ưu đãi nhân viên trong vòng một thập kỷ, đồng thời tuyên bố rõ ràng rằng bản thân ông sẽ không nhận phần này.
CXMT bắt đầu giao dịch trên sàn Thượng Hải ngày 27/7 sau khi huy động 57,92 tỉ nhân dân tệ trong đợt IPO (chào bán cổ phiếu lần đầu ra công chúng).
AI
Các công ty AI thuần túy đang dùng cổ phần trước IPO và chương trình thưởng cổ phiếu không kèm điều kiện quá khắt khe để thu hút, giữ chân nhân tài. Trong số này, MiniMax và Z.ai, hai công ty AI niêm yết tại Hồng Kồng đầu năm 2026, tỏ ra tích cực nhất.
Từ năm 2021, Z.ai (trụ sở ở Bắc Kinh) đã thành lập hai nền tảng nắm giữ cổ phần dành cho người tham gia các chương trình thưởng. Một nền tảng dành cho nhân viên nòng cốt, nền tảng còn lại chủ yếu dành cho các cố vấn bên ngoài.
Nền tảng dành cho nhân viên nòng cốt có 426 người, cùng nắm giữ 9,8% cổ phần của Z.ai sau khi công ty lên sàn. Tính theo giá cổ phiếu Z.ai mới nhất, giá trị cổ phần trung bình của mỗi người hơn 100 triệu HKD.
Nền tảng còn lại có 25 người tham gia, với giá trị cổ phần trung bình gần 1,3 tỉ HKD/người.
Không giống phần lớn công ty gắn việc thưởng cổ phiếu với hiệu quả công việc, MiniMax (trụ sở ở Thượng Hải) có điều kiện tham gia khá dễ dàng. Tháng 6, MiniMax công bố chương trình thưởng cổ phiếu đầu tiên kể từ khi niêm yết, cấp miễn phí 1,16 triệu cổ phiếu cho nhân sự chủ chốt và các nhà cung cấp dịch vụ.
Các cổ phiếu này chỉ phụ thuộc vào thời gian làm việc tại công ty, từ vài tháng đến vài năm, và hoàn toàn không gắn với các mục tiêu về hiệu suất.
Các gã khổng lồ công nghệ
Các tập đoàn công nghệ lớn lâu năm như Alibaba, Tencent, Meituan, Xiaomi và Baidu cũng đang cải tổ mạnh mẽ chính sách ưu đãi nhân sự nhằm ngăn chặn tình trạng chảy máu chất xám sang các công ty khởi nghiệp.
Tuần trước, Tencent thông báo sẽ trao hơn 38,6 triệu cổ phiếu cho nhân viên trong chương trình thưởng được công ty triển khai từ năm 2023. Số cổ phiếu này tương đương 0,42% tổng số cổ phiếu đang lưu hành của Tencent. Đây là một phần trong chương trình thưởng cổ phiếu được Tencent xây dựng từ năm 2023.
Trong khi đó, Alibaba lại đang ưu tiên sự ổn định về tài chính. Vào tháng 5, Alibaba cho biết đã tăng tỉ trọng các khoản thưởng tiền mặt dài hạn sau khi "cân nhắc các xu hướng chung của môi trường kinh tế vĩ mô và thị trường nhân tài". Động thái này phản ánh chiến lược bảo vệ nhân sự chủ chốt trước những biến động của giá cổ phiếu, đồng thời mang lại cho họ nguồn tiền có thể sử dụng ngay.
Trong quý kết thúc vào tháng 3, chi phí trả thưởng bằng cổ phiếu của Alibaba giảm 10% so với cùng kì năm trước, xuống còn 3,1 tỉ nhân dân tệ.