Đại hội IX VUSTA:Phát huy sức mạnh 2,2 triệu trí thức trong kỉ nguyên mới
Ngày 28/8, tại Hà Nội, Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam (VUSTA) đã long trọng tổ chức Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ IX (nhiệm kì 2026 - 2031).
Đại hội IX VUSTA quy tụ lực lượng trí thức tinh hoa
Quy tụ 489 đại biểu đại diện cho hơn 2,2 triệu trí thức KH-CN cả nước, Đại hội đánh dấu mốc phát triển mới, khẳng định vai trò nòng cốt của lực lượng trí thức trong hành trình đưa đất nước bứt phá.
Với chủ đề hành động "Đoàn kết - Sáng tạo - Đột phá - Phát triển", sự kiện không chỉ là cột mốc chính trị - xã hội quan trọng của giới tri thức cả nước mà còn đánh dấu bước chuyển mình mang tính chiến lược của VUSTA sau hơn bốn thập kỉ đồng hành cùng tiến trình phát triển của đất nước.
Đại hội IX quy tụ 489 đại biểu chính thức, đại diện cho hơn 2,2 triệu trí thức khoa học và công nghệ (KH-CN) đang hoạt động trong toàn bộ hệ thống tổ chức thành viên. Sự hiện diện của hàng trăm nhà khoa học hàng đầu tại Trung tâm Hội nghị Quốc gia phản ánh bức tranh toàn cảnh về một lực lượng lao động trí óc hùng hậu, có trình độ chuyên môn cao và đóng vai trò nòng cốt trong công cuộc hiện đại hóa quốc gia.
Các số liệu thống kê về cơ cấu đại biểu cho thấy chất lượng chuyên môn vượt trội: 233 đại biểu sở hữu học vị Tiến sĩ và Tiến sĩ khoa học, chiếm 47,65% tổng số đại biểu; 94 đại biểu mang học hàm Giáo sư, Phó Giáo sư, đạt tỉ lệ 19,22%; 90 đại biểu nữ (chiếm 18,40%) khẳng định vai trò ngày càng tăng của nữ giới trong nghiên cứu khoa học; biên độ độ tuổi rộng từ 34 đến 88 tuổi thể hiện sự giao thoa liên thế hệ và tính phát triển bền vững của hệ thống.
Đại hội vinh dự đón tiếp đồng chí Bùi Thị Minh Hoài - Ủy viên Bộ Chính trị, Bí thư Trung ương Đảng, Chủ tịch Ủy ban Trung ương Mặt trận Tổ quốc Việt Nam, cùng các đồng chí lãnh đạo, nguyên lãnh đạo Đảng, Nhà nước và đại diện các ban, bộ, ngành Trung ương. Sự tham dự đông đủ của các cấp lãnh đạo khẳng định vị thế của VUSTA như một mắt xích không thể thiếu trong khối đại đoàn kết toàn dân tộc.
Phát biểu khai mạc Đại hội, TSKH Phan Xuân Dũng - Chủ tịch VUSTA khóa VIII - nhấn mạnh: "Đại hội IX diễn ra vào thời điểm đất nước đang đứng trước những thời cơ lịch sử để bứt phá. Cuộc Cách mạng công nghiệp lần thứ tư, làn sóng chuyển đổi số và yêu cầu phát triển bền vững đòi hỏi đội ngũ trí thức KH-CN không chỉ dừng lại ở vai trò nghiên cứu thuần túy, mà phải trở thành lực lượng tiên phong kiến tạo các giải pháp mang tính đột phá cho nền kinh tế".
Dấu ấn nhiệm kỳ VIII: Khẳng định thế mạnh tư vấn, phản biện và lan tỏa tri thức
Nhiệm kỳ 2020 - 2026 ghi nhận những bước tiến dài của VUSTA trong việc thể chế hóa các chủ trương lớn của Đảng, nổi bật là Nghị quyết 45-NQ/TW về phát triển đội ngũ trí thức, Nghị quyết 57-NQ/TW về đột phá KH&CN và Kết luận 230-KL/TW về tinh gọn các hội quần chúng.
Việc chuyển đổi mô hình từ tổ chức thành viên trở thành tổ chức trực thuộc Mặt trận Tổ quốc Việt Nam đã tạo điều kiện cho VUSTA củng cố bộ máy, mở rộng quy mô hoạt động và nâng cao uy tín chính trị.
Đến hết tháng 7/2026, quy mô của VUSTA đã phát triển mạnh mẽ với 34 Liên hiệp Hội tỉnh, thành phố, 92 hội ngành toàn quốc và 575 tổ chức khoa học - công nghệ trực thuộc. Hệ thống không chỉ thu hút các chuyên gia đầu ngành mà còn mở rộng mạng lưới hướng tới lực lượng trí thức trẻ, trí thức làm việc trong khu vực doanh nghiệp tư nhân và cộng đồng trí thức Việt Nam tại nước ngoài.
Trong 6 năm qua, các hoạt động chuyên môn cốt lõi của VUSTA đã để lại nhiều dấu ấn sâu sắc đối với xã hội.
Tư vấn, phản biện và giám định xã hội: VUSTA khẳng định vị thế là kênh thông tin độc lập, khách quan của Đảng và Nhà nước. Hàng trăm dự thảo văn kiện, chính sách vĩ mô, dự án luật và các công trình trọng điểm quốc gia đã nhận được những ý kiến phản biện giàu giá trị khoa học và thực tiễn từ các chuyên gia của VUSTA, góp phần hạn chế các rủi ro chính sách và tối ưu hóa nguồn lực đầu tư công.
Phổ biến kiến thức và chuyển giao công nghệ: Tri thức khoa học được đưa ra khỏi phòng thí nghiệm để phục vụ trực tiếp cộng đồng. Thông qua hệ thống báo chí, ấn phẩm, hội thảo và các nền tảng truyền thông số, VUSTA đã truyền tải thành công hàng loạt kĩ thuật canh tác mới, giải pháp bảo vệ môi trường và mô hình y tế cộng đồng đến các vùng sâu, vùng xa, góp phần thiết thực vào chương trình mục tiêu quốc gia về xây dựng nông thôn mới và giảm nghèo bền vững.
Nghiên cứu ứng dụng và vinh danh tài năng: Hàng trăm đề tài nghiên cứu cấp nhà nước, cấp bộ và cấp tỉnh được triển khai hằng năm theo hướng gắn kết chặt chẽ với nhu cầu của doanh nghiệp. Bên cạnh đó, các giải thưởng sáng tạo kĩ thuật quốc gia tiếp tục là bệ phóng vinh danh nhiều sáng kiến có giá trị kinh tế cao, kích thích tinh thần lao động sáng tạo trong mọi tầng lớp nhân dân.
Tầm nhìn 2026 - 2031: Trọng trách trong kỉ nguyên mới
Bước vào nhiệm kỳ IX (2026 - 2031), VUSTA gánh vác sứ mệnh quan trọng khi đất nước bước vào giai đoạn tăng tốc hoàn thành các mục tiêu phát triển kinh tế - xã hội đến năm 2030 và chuẩn bị nền tảng cho tầm nhìn 2045.
Bên cạnh nhiệm vụ đánh giá toàn diện các bài học kinh nghiệm từ nhiệm kì trước và quyết nghị sửa đổi Điều lệ phù hợp với bối cảnh mới, Đại hội IX tiến hành lựa chọn và bầu ra Ban Chấp hành khóa IX.
Bộ máy lãnh đạo mới bao gồm Đoàn Chủ tịch, Chủ tịch, các Phó Chủ tịch, Tổng Thư ký và Ban Kiểm tra sẽ là những cá nhân tiêu biểu về bản lĩnh chính trị, uy tín khoa học và năng lực quản lí để dẫn dắt tổ chức hoàn thành các mục tiêu chiến lược.
Với tinh thần "Đoàn kết - Sáng tạo - Đột phá - Phát triển", Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ IX của VUSTA không chỉ đơn thuần là một kỳ đại hội chuyển giao nhiệm kì, mà còn là lời cam kết mạnh mẽ của lực lượng trí thức KH-CN Việt Nam: Luôn sẵn sàng cống hiến trí tuệ, chủ động giải quyết các bài toán lớn của quốc gia và góp phần đưa đất nước phát triển giàu mạnh, tự cường trong kỉ nguyên mới.
