Robot hình người đầu tiên được sản xuất trên dây chuyền tự động
XPeng vừa vận hành dây chuyền sản xuất tự động dành cho robot hình người, đánh dấu bước chuyển từ nghiên cứu, phát triển sang chuẩn bị sản xuất quy mô lớn.
Robot IRON đầu tiên đã hoàn tất công đoạn lắp ráp cuối và tự bước ra khỏi dây chuyền. Động thái cho thấy cuộc đua thương mại hóa robot hình người tại Trung Quốc đang bước sang giai đoạn mới, nhưng bài toán chi phí và hiệu quả sản xuất vẫn còn phải được kiểm chứng.
Hơn 80% công đoạn sản xuất robot hình người được tự động hóa
XPeng công bố dây chuyền sản xuất robot hình người của hãng đã chính thức đi vào vận hành. Sản phẩm đầu tiên hoàn tất toàn bộ quy trình lắp ráp cuối trên dây chuyền tự động là IRON, sau đó tự mình bước ra khỏi dây chuyền, một hình ảnh mang tính biểu tượng cho tham vọng đưa robot hình người từ phòng thí nghiệm đến sản xuất thực tế.
Theo XPeng, IRON là robot hình người đa năng cấp độ cao đầu tiên trên thế giới được sản xuất trên một dây chuyền tự động. Dây chuyền này do chính đội ngũ XPeng thiết kế và xây dựng, dựa trên kinh nghiệm sản xuất ô tô của doanh nghiệp nhưng được điều chỉnh để đáp ứng yêu cầu đặc thù của robot hình người.
XPeng cho biết hơn 80% các công đoạn cốt lõi trên dây chuyền đã được tự động hóa. Hệ thống tích hợp các quy trình sản xuất và kiểm soát chất lượng vốn được sử dụng trong ngành ô tô, đồng thời bổ sung khả năng xử lí những linh kiện có yêu cầu cao về độ chính xác và tính linh hoạt.
Đây là thay đổi đáng chú ý bởi robot hình người hiện vẫn chủ yếu ở giai đoạn đầu của quá trình thương mại hóa. Nhiều sản phẩm trên thị trường chưa đạt quy mô sản xuất lớn, trong khi quá trình lắp ráp vẫn phụ thuộc đáng kể vào nhân công.
Về lí thuyết, tự động hóa có thể giúp rút ngắn thời gian sản xuất, nâng cao tính nhất quán giữa các sản phẩm và tạo nền tảng để tăng sản lượng. Với robot hình người, điều này đặc biệt quan trọng bởi một sản phẩm hoàn chỉnh chứa số lượng lớn linh kiện chính xác cùng hệ thống cơ khí, điện tử và điều khiển phức tạp.
Tuy nhiên, việc áp dụng kinh nghiệm sản xuất ô tô vào robot không thể thực hiện một cách nguyên trạng. Ô tô được tạo thành từ các cụm linh kiện tương đối lớn và quy trình lắp ráp đã được tiêu chuẩn hóa qua nhiều thập niên. Trong khi đó, robot hình người phải kết hợp hàng loạt cơ cấu chuyển động nhỏ, cảm biến, bộ truyền động và linh kiện có yêu cầu cao về độ chính xác.
Do đó, việc XPeng đạt tỉ lệ tự động hóa cao là một bước tiến đáng chú ý, nhưng hiệu quả thực tế, năng suất và chi phí của quá trình sản xuất hàng loạt vẫn cần thời gian kiểm chứng.
IRON được kì vọng trở thành robot đa năng trong đời thực
IRON nằm trong chiến lược “AI vật lí” của XPeng, hướng tới xây dựng một nền tảng phần cứng và phần mềm thống nhất để robot có thể hoạt động trong nhiều môi trường và thực hiện nhiều loại nhiệm vụ khác nhau.
Robot sở hữu cấu trúc dạng lưới linh hoạt được bao bọc hoàn toàn, với 76 bậc tự do trên toàn thân, trong đó riêng hai bàn tay có 21 bậc tự do. Thiết kế này nhằm giúp IRON thực hiện những chuyển động linh hoạt và tương tác với các vật thể trong thế giới thực gần với khả năng của con người hơn.
Về năng lực tính toán, XPeng cho biết IRON được trang bị 3 chip Turing AI, cung cấp tối đa 2.250 TOPS công suất tính toán hiệu dụng. Hệ thống AI vật lí có thể chạy trực tiếp trên robot, giúp IRON nhận biết môi trường và thực hiện nhiệm vụ mà không cần con người điều khiển từ xa.
Đây là yếu tố quan trọng đối với tham vọng thương mại hóa robot hình người. Một robot chỉ thực sự có giá trị kinh tế nếu có thể tự quan sát, đưa ra quyết định và thực hiện nhiệm vụ trong môi trường thay đổi liên tục, thay vì chỉ hoạt động theo những kịch bản được lập trình sẵn hoặc phụ thuộc vào người vận hành.
Theo lộ trình hiện tại, XPeng dự kiến đưa IRON vào sản xuất quy mô lớn vào cuối năm 2026 và bắt đầu giao hàng thương mại trong năm 2027. Ở giai đoạn đầu, robot được định hướng thực hiện các công việc nguy hiểm, nặng nhọc hoặc lặp đi lặp lại, trước khi mở rộng sang nhiều ứng dụng thực tế hơn.
Tham vọng này cũng nhận được nguồn lực tài chính đáng kể. XPeng gần đây hoàn tất vòng gọi vốn đầu tiên cho mảng robot, huy động hơn 900 triệu USD, với định giá sau đầu tư vượt 6,3 tỉ USD. Vòng vốn do IDG Capital dẫn dắt, Gaorong Capital tham gia, cùng các khoản đầu tư chiến lược từ Tencent và Alibaba. XPeng Group vẫn giữ quyền kiểm soát mảng kinh doanh robot.
CEO Hà Tiểu Bằng cho rằng mục tiêu của XPeng không phải tạo ra những robot chỉ để trình diễn, mà là phát triển sản phẩm có thể tạo ra giá trị thực tế và tiến tới sản xuất hàng loạt. Ông kì vọng robot của hãng sẽ ngày càng giống con người hơn, an toàn hơn, có khả năng tương tác tự nhiên, ghi nhớ thông tin và quan trọng nhất là không cần điều khiển từ xa.
Nếu kế hoạch diễn ra đúng tiến độ, năm 2027 có thể trở thành cột mốc quan trọng đối với XPeng khi IRON chuyển từ một dự án công nghệ thành sản phẩm thương mại. Nhưng từ một robot có thể tự bước ra khỏi dây chuyền đến một robot có thể tạo ra hiệu quả kinh tế vẫn là một khoảng cách lớn.
Thước đo cuối cùng sẽ không chỉ nằm ở việc XPeng có thể sản xuất bao nhiêu robot, mà còn ở việc mỗi robot có thể làm được gì, với chi phí bao nhiêu và doanh nghiệp có thực sự sẵn sàng trả tiền để sử dụng chúng hay không.