Việt Nam mang gì đến LHP tài liệu châu Âu - Việt Nam 2026?
Liên hoan Phim tài liệu châu Âu - Việt Nam 2026 giới thiệu 14 tác phẩm trong nước về danh nhân, di sản, môi trường và những con người ít xuất hiện trên màn ảnh.
Liên hoan Phim tài liệu châu Âu - Việt Nam lần thứ 16 diễn ra từ ngày 18 - 26/9 tại Hà Nội và từ ngày 18 - 25/9 tại TP.HCM. Chương trình năm nay có 25 tác phẩm, gồm 20 phim thuộc chương trình chính và 5 phim độc lập Việt Nam.
Trong chương trình chính, Việt Nam có 9 phim do Hãng Phim tài liệu và Khoa học Trung ương sản xuất. Năm phim độc lập đưa tổng số tác phẩm trong nước được giới thiệu tại liên hoan lên 14, với các đề tài về danh nhân, di sản, môi trường, tuổi già và những cộng đồng ít xuất hiện trên màn ảnh.`
Ba chân dung phụ nữ Việt Nam đến với LHP
Giáo sư Hoàng Xuân Sính của đạo diễn Đỗ Thị Huyền Trang được chọn chiếu mở màn lúc 19 giờ ngày 18/9 tại Hà Nội và TP.HCM. Phim khắc họa cuộc đời, sự nghiệp của Giáo sư, Tiến sĩ khoa học, Nhà giáo Nhân dân Hoàng Xuân Sính, nữ giáo sư toán học đầu tiên của Việt Nam.
Bà là người phụ nữ nước ngoài đầu tiên bảo vệ thành công luận án tiến sĩ quốc gia về toán học tại Paris. Sau thời gian học tập ở nước ngoài, bà trở về Việt Nam giảng dạy, nghiên cứu, góp phần thành lập Giải thưởng Kovalevskaya tại Việt Nam và sáng lập Trường đại học Thăng Long. Bộ phim thuộc nhóm đề tài danh nhân, bảo tồn và phát huy giá trị văn hóa Việt Nam do Bộ VH-TT-DL đặt hàng sản xuất.
Hai nhân vật nữ khác xuất hiện trong danh sách là Đạm Phương nữ sử và nhà điêu khắc Điềm Phùng Thị. Đạm Phương nữ sử của đạo diễn Hoàng Hà Lê giới thiệu một phụ nữ viết văn, làm báo, nghiên cứu văn hóa và quan tâm đến giáo dục phụ nữ, trẻ em trong nửa đầu thế kỷ 20.
7 quãng nhân sinh Điềm Phùng Thị do Đào Duy Từ và Nguyễn Vinh Khoa đạo diễn kể về cuộc đời, hoạt động sáng tạo của nhà điêu khắc Điềm Phùng Thị. Bà được biết đến với hệ thống bảy mô-đun tạo hình có thể kết hợp thành nhiều cấu trúc khác nhau. Ba bộ phim cung cấp thêm tư liệu về những phụ nữ có đóng góp trong khoa học, giáo dục, báo chí và mỹ thuật Việt Nam.
Di sản và môi trường qua phim tài liệu Việt Nam
Chuyện bên sông Hoài phố của đạo diễn Trần Xuân Chung đề cập công tác bảo tồn di sản Hội An. Sông Hoài gắn với cảnh quan, sinh hoạt của cư dân và hoạt động du lịch tại phố cổ. Phim ghi nhận những đổi thay trong không gian di sản cùng nỗ lực gìn giữ các giá trị đã hình thành qua nhiều thế hệ.
Những người kể chuyện phố cổ Hà Nội của đạo diễn Hoàng Dũng tìm hiểu phố cổ qua lời kể của cư dân. Lịch sử khu vực này được ghi nhận qua nghề nghiệp, tập quán và đời sống của những người gắn bó lâu năm với phố cổ.
Với Giấy dó: Cuộc hành trình trở về, đạo diễn Lê Anh Tuấn khai thác một chất liệu từng được sử dụng trong sách cổ, sắc phong và tranh dân gian. Trước nguy cơ mai một, giấy dó đang được sử dụng trong hội họa, thiết kế, sản phẩm thủ công và hoạt động trải nghiệm.
Giữ mãi màu xanh của hai đạo diễn Nguyễn Quang Tuấn và Đặng Thị Kim Sơn đề cập việc bảo vệ môi trường, trong đó có hệ sinh thái rừng ngập mặn Cần Giờ. Phim ghi nhận mối quan hệ giữa rừng, sinh kế của cư dân và công tác bảo tồn thiên nhiên.
Danh sách 9 phim của Hãng Phim tài liệu và Khoa học Trung ương còn có Trở về quê nội của đạo diễn Nguyễn Sỹ Bằng và Chuyện tuổi già của đạo diễn Phùng Ngọc Tú. Chuyện tuổi già từng đoạt Cánh diều vàng dành cho phim tài liệu năm 2020. Đạo diễn Phùng Ngọc Tú cũng nhận giải đồng đạo diễn xuất sắc tại mùa giải này.
Năm phim độc lập khai thác đề tài ít xuất hiện
Năm phim độc lập Việt Nam gồm Phòng thu bí mật, Những thiên thần trắng ở bên chúng ta, Người cất mả, Mạc Hậu và Nhà yêu nước Phó Đức Chính. Các tác phẩm được bố trí trong chương trình dành cho những nhà làm phim trẻ, độc lập.
Phòng thu bí mật kể về ước mơ âm nhạc của hai anh em song sinh khiếm thị. Những thiên thần trắng ở bên chúng ta ghi nhận đời sống của người bạch tạng, những khó khăn liên quan đến sức khỏe, ngoại hình và cách cộng đồng nhìn nhận họ.
Người cất mả khai thác nghề cải táng, công việc gắn với phong tục tang ma và quan niệm về người đã khuất. Nhà yêu nước Phó Đức Chính giới thiệu nhân vật lịch sử từng tham gia khởi nghĩa Yên Bái và bị thực dân Pháp xử tử năm 1930.
Mạc Hậu ghi lại đời sống của các nghệ sĩ tuồng phía sau sân khấu. Phim do ba học sinh Trường THPT Việt Đức tại Hà Nội thực hiện, gồm Nguyễn Thảo Linh, Lê Mai Phương và Nguyễn Hà Anh. Đây là lần đầu tiên sau 15 năm liên hoan có tác phẩm của học sinh phổ thông tham dự.
Phim Việt Nam được chiếu cùng tác phẩm châu Âu
Trong chương trình chính, mỗi buổi chiếu kết hợp một phim Việt Nam với một phim châu Âu. Phía châu Âu có 11 tác phẩm của Áo, Italia, Na Uy, Phần Lan, Pháp, Tây Ban Nha, Thụy Điển, Vương quốc Anh và Wallonie-Bruxelles của Bỉ. Na Uy lần đầu tham gia liên hoan năm nay.
Một số phim quốc tế từng được trao giải hoặc đề cử. Hỏa hoạn Nhà thờ Đức Bà của Pháp tái hiện vụ cháy Nhà thờ Đức Bà Paris ngày 15/4/2019 và từng nhận Giải César về kỹ xảo hình ảnh. Sara và những kiếp người của Thụy Điển kể về nhà văn, nhà hoạt động xã hội Sara Lidman, người từng đến Việt Nam tìm hiểu về chiến tranh.
Theo thông tin từ ban tổ chức liên hoan được tổ chức tại Rạp Hãng Phim tài liệu và Khoa học Trung ương, số 465 Hoàng Hoa Thám, phường Ngọc Hà, Hà Nội và DCINE Bến Thành, số 6 Mạc Đĩnh Chi, phường Sài Gòn, TP.HCM. Các suất chiếu bắt đầu lúc 19 giờ và mở cửa miễn phí.
