Thúc đẩy đổi mới sáng tạo toàn xã hội năm 2026

Công nghệ và đổi mới sáng tạo đã khẳng định vai trò là chìa khóa then chốt quyết định tốc độ, chất lượng và sự phồn vinh của mỗi quốc gia.

Nhận thức sâu sắc tầm quan trọng đó, Chính phủ đã ban hành Nghị định số 268/2025/NĐ-CP, chính thức đưa ngày 1/10 hằng năm trở thành Ngày hội Đổi mới sáng tạo quốc gia. Sự kiện này không chỉ là cột mốc lịch sử đối với hệ sinh thái khởi nghiệp sáng tạo mà còn là minh chứng cho quyết tâm mạnh mẽ của Đảng và Nhà nước trong việc hiện thực hóa khát vọng phát triển đất nước phồn vinh, hạnh phúc.

Tại buổi Họp báo thường kỳ của Bộ KH&CN diễn ra vào sáng nay (30/9), dưới sự chủ trì của Thứ trưởng Trần Trung Tính, đại diện Cục Đổi mới sáng tạo đã thông tin về sự kiện. Theo đó, chuỗi sự kiện trọng tâm trong tuần cao điểm chào mừng Ngày hội Đổi mới sáng tạo quốc gia 2026 đang diễn ra từ ngày 25/9 đến ngày 5/10 tại thủ đô Hà Nội.

Tâm điểm của chuỗi hoạt động là Lễ chào mừng cấp quốc gia dự kiến diễn ra vào ngày 4/10 tại Trung tâm Hội nghị Quốc gia, thu hút sự tham gia của các đồng chí lãnh đạo Đảng, Nhà nước, đại diện các ban, bộ, ngành trung ương và địa phương, các tập đoàn công nghệ lớn, các viện nghiên cứu, trường đại học cùng đông đảo cộng đồng đổi mới sáng tạo trong và ngoài nước.

Ý nghĩa chiến lược của Ngày hội Đổi mới sáng tạo quốc gia 2026

Sự ra đời và tổ chức thường niên của Ngày hội Đổi mới sáng tạo quốc gia 2026 mang ý nghĩa chiến lược sâu sắc trong tiến trình cơ cấu lại nền kinh tế gắn với đổi mới mô hình tăng trưởng. Trong nhiều thập kỷ qua, mô hình tăng trưởng dựa chủ yếu vào vốn và lao động giá rẻ đã bộc lộ những giới hạn nhất định. Để vượt qua bẫy thu nhập trung bình và tiến tới mục tiêu trở thành quốc gia phát triển có thu nhập cao vào năm 2045, Việt Nam bắt buộc phải chuyển dịch sang mô hình tăng trưởng dựa trên năng suất, chất lượng, hiệu quả và sức cạnh tranh dựa trên nền tảng tri thức, công nghệ.

Ngày hội Đổi mới sáng tạo quốc gia 2026 ra đời chính là để giải bài toán đó. Sự kiện tạo ra một không gian kết nối toàn diện, đa chiều và thực chất giữa bốn nhà: Nhà nước - Nhà khoa học - Doanh nghiệp - Quỹ đầu tư. Tại đây, những cơ chế, chính sách thúc đẩy đổi mới sáng tạo được lắng nghe, hoàn thiện; những ý tưởng, sáng kiến đột phá được vinh danh và hỗ trợ hiện thực hóa; đồng thời, các nguồn lực tài chính, công nghệ và nhân lực chất lượng cao cũng được quy tụ để tạo ra hệ sinh thái đổi mới sáng tạo quốc gia ngày càng vững mạnh, năng động và hội nhập quốc tế sâu rộng.

Chuỗi hoạt động phong phú và điểm nhấn chuyên sâu

Tuần lễ cao điểm của Ngày hội Đổi mới sáng tạo quốc gia năm nay mang đến một bức tranh vô cùng sinh động với hàng loạt các diễn đàn, hội thảo chuyên đề, triển lãm công nghệ và hoạt động kết nối đầu tư quy mô lớn. Các sự kiện không chỉ tập trung vào việc bàn thảo lý luận mà còn hướng mạnh về thực tiễn, giải quyết những thách thức lớn đang đặt ra cho nền kinh tế số và xã hội số.

Một trong những điểm nhấn quan trọng được giới chuyên môn và cộng đồng doanh nghiệp chờ đợi nhất trong khuôn khổ Ngày hội Đổi mới sáng tạo quốc gia 2026 là lễ công bố Báo cáo thường niên về đổi mới sáng tạo 2026 cùng Bộ Chỉ số Đổi mới sáng tạo cấp địa phương (PII) năm 2026.

Bộ chỉ số PII đã chứng minh được uy tín và hiệu quả thực tiễn qua các năm trước, trở thành công cụ quan trọng cung cấp bức tranh toàn cảnh, khách quan và khoa học về hiện trạng phát triển kinh tế - xã hội dựa trên khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo của từng tỉnh, thành phố trực thuộc trung ương. Qua đó, các địa phương có thể nhận diện rõ những điểm mạnh, điểm yếu, tiềm năng và dư địa của mình để xây dựng các chính sách thu hút đầu tư, phát triển nguồn nhân lực và thúc đẩy hệ sinh thái đổi mới sáng tạo phù hợp với điều kiện thực tiễn.

Bên cạnh đó, các diễn đàn chuyên đề lớn diễn ra trong tuần lễ cũng thu hút sự quan tâm đặc biệt của giới trí thức, nhà quản lý và doanh nhân. Điển hình như Diễn đàn Tương lai khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia; Diễn đàn đổi mới sáng tạo trong lĩnh vực tài chính, ngân hàng; và Diễn đàn Đổi mới sáng tạo các nước tiểu vùng sông Mekong (GMS Innovation Forum). Những diễn đàn này là không gian trao đổi học thuật, chia sẻ kinh nghiệm quốc tế quý báu về xu hướng phát triển công nghệ lõi như trí tuệ nhân tạo (AI), dữ liệu lớn (Big Data), điện toán đám mây, công nghệ bán dẫn, năng lượng sạch và vật liệu mới.

Thúc đẩy thương mại hóa kết quả nghiên cứu và phát triển doanh nghiệp

Không chỉ dừng lại ở các phiên thảo luận, Ngày hội Đổi mới sáng tạo quốc gia 2026 còn sở hữu không gian triển lãm và kết nối công nghệ quy mô lớn, quy tụ hàng trăm gian hàng đến từ các tập đoàn công nghệ hàng đầu, các viện nghiên cứu, trường đại học uy tín và các doanh nghiệp khởi nghiệp sáng tạo tiêu biểu. Triển lãm là nơi trình diễn những sản phẩm, giải pháp công nghệ "Made in Vietnam" mang tính ứng dụng cao, giải quyết trực tiếp các bài toán trong quản lý đô thị thông minh, nông nghiệp công nghệ cao, y tế thông minh, giáo dục số và công nghiệp sản xuất thông minh.

Một trong những mục tiêu cốt lõi được Bộ Khoa học và Công nghệ đặt ra tại Ngày hội Đổi mới sáng tạo quốc gia 2026 là đẩy mạnh hoạt động đưa công nghệ ra thị trường, thúc đẩy ứng dụng, chuyển giao và thương mại hóa kết quả nghiên cứu khoa học. Thực tế thời gian qua cho thấy, tiềm năng nghiên cứu khoa học tại các trường đại học, viện nghiên cứu của nước ta là rất lớn, tuy nhiên, cầu nối giữa phòng thí nghiệm và thị trường đôi khi vẫn còn những khoảng trống nhất định.

Thông qua các phiên kết nối cung - cầu công nghệ, hoạt động gọi vốn đầu tư mạo hiểm và tư vấn sở hữu trí tuệ diễn ra xuyên suốt trong tuần lễ, nhiều dự án nghiên cứu tiềm năng đã có cơ hội tiếp cận trực tiếp với các nhà đầu tư chiến lược, các quỹ đầu tư mạo hiểm và các doanh nghiệp sẵn sàng đặt hàng, đưa sản phẩm ứng dụng vào thực tiễn sản xuất và đời sống.

Tôn vinh trí tuệ và khơi dậy khát vọng cống hiến

Để phong trào đổi mới sáng tạo thực sự ngấm sâu vào đời sống xã hội, lan tỏa đến từng người dân, từng doanh nghiệp và từng địa phương, việc khích lệ, tôn vinh kịp thời các tập thể, cá nhân có thành tích xuất sắc là yếu tố không thể thiếu. Trong khuôn khổ Ngày hội Đổi mới sáng tạo quốc gia 2026, Lễ trao giải Cuộc thi "Sáng kiến khoa học" năm 2026 sẽ được tổ chức trang trọng nhằm vinh danh những công trình nghiên cứu, những giải pháp sáng tạo mang tính ứng dụng thực tiễn cao, giúp giải quyết những khó khăn thiết thực trong lao động, sản xuất và đời sống của người dân.

Cuộc thi năm nay đã thu hút hàng trăm hồ sơ tham gia từ mọi miền đất nước, từ các nhà khoa học gạo cội tại các viện nghiên cứu lớn cho đến những kỹ sư trẻ, những nhà sáng chế không chuyên ở vùng sâu, vùng xa. Điều này minh chứng sinh động cho tinh thần sáng tạo không có giới hạn đang chảy trong huyết quản của người Việt Nam. Việc biểu dương các tổ chức, doanh nghiệp, cá nhân tiêu biểu tại Ngày hội Đổi mới sáng tạo quốc gia 2026 không chỉ là sự ghi nhận xứng đáng cho những nỗ lực miệt mài mà còn là nguồn cảm hứng mạnh mẽ, khơi dậy ngọn lửa đam mê nghiên cứu, tinh thần dám nghĩ, dám làm, dám đổi mới trong thế hệ trẻ hôm nay.

Hướng tới tương lai phát triển bền vững và toàn diện

Nhìn lại chặng đường đã qua và hướng về tương lai, Ngày hội Đổi mới sáng tạo quốc gia 2026 khép lại tuần lễ cao điểm nhưng đồng thời mở ra một giai đoạn hành động mới đầy quyết tâm và kỳ vọng. Sự kiện đã hoàn thành xuất sắc sứ mệnh là tiếng còi hiệu triệu, kết nối toàn bộ hệ sinh thái đổi mới sáng tạo quốc gia từ trung ương đến địa phương, từ khu vực công đến khu vực tư nhân, từ trong nước ra quốc tế.

Thành công của Ngày hội Đổi mới sáng tạo quốc gia 2026 chính là bệ phóng vững chắc để đưa tinh thần sáng tạo trở thành động lực phát triển của toàn xã hội. Khi mỗi người dân đều là một hạt nhân đổi mới sáng tạo, mỗi doanh nghiệp đều xem công nghệ và trí tuệ là vũ khí cạnh tranh chiến lược, và Nhà nước tiếp tục đóng vai trò kiến tạo, tháo gỡ rào cản chính sách, Việt Nam hoàn toàn có cơ sở để tự tin bứt phá mạnh mẽ trên con đường công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước, hiện thực hóa khát vọng hùng cường, thịnh vượng trong kỷ nguyên vươn mình của dân tộc.

Ngày hội Đổi mới sáng tạo 2026 có những hoạt động gì?

Đột phá chuyển đổi số và công nghệ tháng 9

Bài, ảnh: Nam Phong