Văn hóa - Đời sống

Các nền tảng âm nhạc tìm cách nhận diện AI giữa làn sóng ca khúc do máy tạo ra

Nhật Hạ • 16/10/2026 11:45

YouTube Music bắt đầu gắn nhãn các ca khúc có sự tham gia đáng kể của trí tuệ nhân tạo (AI), trong khi Deezer chuẩn bị cho phép người dùng lọc nhạc do AI tạo ra khỏi kết quả tìm kiếm. Những động thái này cho thấy các nền tảng phát trực tuyến đang tìm cách cân bằng giữa công nghệ sáng tạo mới, quyền lựa chọn của người nghe và việc bảo vệ giá trị lao động của nghệ sĩ.

YouTube Music công khai vai trò của AI trong các ca khúc

Ngày 14/10, YouTube Music thông báo triển khai hệ thống nhãn giúp người nghe nhận biết ca khúc được tạo ra với sự hỗ trợ của AI. Nhãn xuất hiện trên giao diện phát nhạc; khi nhấn vào, người dùng có thể xem thêm thông tin về vai trò của AI trong quá trình sáng tạo. Hệ thống cũng được mở rộng sang ứng dụng YouTube.

Theo hướng dẫn của nền tảng, nội dung được phân thành ba nhóm: Hoàn toàn do AI tạo ra, có sử dụng một phần AI và không sử dụng AI tạo sinh theo hệ thống phân loại này.

Nhóm thứ nhất gồm các ca khúc được tạo hoàn toàn bằng AI. Nhóm thứ hai áp dụng với tác phẩm có thành phần do AI tạo ra nhưng vẫn kết hợp phần sáng tạo hoặc trình diễn của con người. Các công cụ chỉnh cao độ như Auto-Tune không mặc nhiên khiến một ca khúc bị xếp vào nhóm sử dụng AI tạo sinh.

YouTube phối hợp với các đối tác âm nhạc và sử dụng công cụ phát hiện riêng để nhận diện nội dung. Nền tảng tập trung vào việc cung cấp thông tin cho người nghe, thay vì cấm toàn bộ nhạc có sử dụng AI. Việc dùng AI không tự động khiến một ca khúc mất quyền kiếm tiền trên YouTube.

youtube.png
YouTube Music bắt đầu gắn nhãn các ca khúc có sự tham gia đáng kể của trí tuệ nhân tạo (AI), trong khi Deezer chuẩn bị cho phép người dùng lọc nhạc do AI tạo ra khỏi kết quả tìm kiếm. Ảnh minh họa tạo bởi AI.

Deezer cho phép người dùng lọc nhạc AI

Cũng trong ngày 14/10, Deezer cho biết đang phát triển tùy chọn lọc nhạc do AI tạo ra. Tính năng dự kiến ra mắt trước cuối năm 2026.

Khi bật bộ lọc, người dùng sẽ không thấy các ca khúc, album và nghệ sĩ liên quan đến nhạc AI trong kết quả tìm kiếm. Theo Deezer, khoảng 45% khách hàng tham gia một khảo sát do công ty dẫn lại muốn có tùy chọn loại nhạc AI khỏi nội dung họ tiếp cận.

Tháng 7/2026, Deezer cho biết hơn 50% số ca khúc được tải lên nền tảng mỗi ngày là nhạc do AI tạo ra, tương đương trung bình khoảng 90.000 ca khúc mỗi ngày.

Deezer đã triển khai công cụ phát hiện nhạc AI từ năm 2025. Nền tảng gắn nhãn nội dung được nhận diện, loại các ca khúc này khỏi đề xuất thuật toán và danh sách phát do biên tập viên tuyển chọn. Công ty cũng áp dụng biện pháp xử lý lượt nghe gian lận liên quan đến tiền bản quyền.

Tính năng lọc mới không đồng nghĩa Deezer sẽ xóa toàn bộ nhạc AI. Người dùng có thể chủ động lựa chọn có tiếp cận loại nội dung này hay không.

Các nền tảng áp dụng chính sách khác nhau

Ngoài YouTube Music và Deezer, những dịch vụ phát trực tuyến khác cũng điều chỉnh chính sách đối với nhạc AI.

Theo TechCrunch, Spotify tăng cường gắn nhãn thông tin về AI và xử lý nội dung âm nhạc rác. TIDAL gắn nhãn các bản ghi được xác định là hoàn toàn do AI tạo ra, cho phép người nghe tắt loại nội dung này và loại chúng khỏi việc phân bổ tiền bản quyền theo chính sách của nền tảng. Bandcamp áp dụng chính sách cấm nhạc do AI tạo ra.

Apple Music cũng thông tin đang lên kế hoạch bổ sung nhãn “Made With AI” trong hệ thống nhãn minh bạch AI vào cuối năm 2026.

Đầu năm nay, Oliver Schusser, Phó chủ tịch Apple Music, nói với Billboard rằng hơn 1/3 số bài hát được tải lên nền tảng này là sản phẩm “100% do AI tạo ra”. Ông cho biết Apple Music sử dụng phần mềm nội bộ để sàng lọc ca khúc, xác định cách AI được sử dụng và mô hình AI tạo ra chúng. Tuy nhiên, người tải nhạc lên vẫn có trách nhiệm khai báo việc sử dụng AI.

Minh bạch nguồn gốc trở thành yêu cầu mới

Trong ba năm qua, các hãng thu âm và dịch vụ phát nhạc đã tìm cách ứng phó với sự phát triển của các công cụ tạo nhạc bằng AI như Suno và Udio, thông qua kiện tụng, thỏa thuận cấp phép và phát triển các công cụ cạnh tranh, trong đó có tính năng phối lại nhạc.

Hồi tháng 7/2026, một nhóm tổ chức đại diện cho nhạc sĩ và ngành công nghiệp âm nhạc, gồm Hiệp hội Công nghiệp Ghi âm Mỹ (RIAA), Liên đoàn Công nghiệp Ghi âm Quốc tế (IFPI), Viện Hàn lâm Ghi âm Mỹ (đơn vị tổ chức giải Grammy) và Hiệp hội Nghệ sĩ Truyền hình và Phát thanh Mỹ (SAG-AFTRA), đã cùng vận động ủng hộ một chương trình gắn nhãn nhằm xác định các ca khúc có sử dụng AI.

Với YouTube Music và Deezer, thay đổi trước mắt nằm ở cách người dùng nhận diện và lựa chọn nội dung. Một nền tảng cung cấp thông tin về vai trò của AI, nền tảng còn lại dự kiến cho phép người nghe lọc loại nhạc này khỏi kết quả tìm kiếm.

Các biện pháp trên cho thấy ngành phát trực tuyến đang tìm cách quản lý lượng nhạc do AI tạo ra, đồng thời xác định trách nhiệm của nền tảng đối với người nghe và người sáng tạo âm nhạc.

Nhật Hạ