Nvidia bác tin 'Jensen Huang bị nữ tình báo Trung Quốc tiếp cận'
Người phát ngôn của Nvidia đã phản bác bài viết trên New York Times, trong đó tiết lộ các cơ quan tình báo Mỹ theo dõi một phụ nữ thân cận với Jensen Huang vì nghi người này có thể là đặc vụ tình báo Trung Quốc.
"Alice Huang bị nghi là gián điệp, giúp chính phủ Trung Quốc thu thập thông tin từ Jensen Huang"
Theo bài viết của New York Times, dẫn lời những người được thông báo về hoạt động giám sát tình báo, bà Alice Huang - nữ doanh nhân người Trung Quốc có liên hệ với công ty điện toán đám mây Megaspeed có trụ sở tại Singapore - đã xây dựng mối quan hệ thân thiết với Jensen Huang (Giám đốc điều hành Nvidia).
Các cơ quan tình báo Mỹ lo ngại “Alice Huang là gián điệp, giúp chính phủ Trung Quốc thu thập thông tin từ Nvidia và Jensen Huang”. Họ cũng lo ngại vì Jensen Huang có khả năng tiếp cận Tổng thống Mỹ Donald Trump.
Trong tuyên bố gửi kênh CNBC hôm 29/10, người phát ngôn Nvidia phản bác bài viết, cho biết Megaspeed là một khách hàng điện toán đám mây khác của hãng tại khu vực Đông Nam Á. Việc Jensen Huang tiếp xúc với các lãnh đạo công ty này cũng không có gì bất thường, bởi ông trao đổi với hàng nghìn khách hàng mỗi năm.
Người phát ngôn Nvidia nói thêm rằng khách hàng không được tiếp cận bí mật thương mại của Nvidia hoặc những thông tin liên quan đến an ninh quốc gia.
Bài viết trên New York Times cũng cáo buộc Megaspeed từng bị nghi hỗ trợ các công ty lách quy định kiểm soát xuất khẩu của Mỹ với chip AI Nvidia, vốn không được phép xuất sang Trung Quốc.
Nvidia xác nhận Megaspeed từng bị điều tra vì nghi vi phạm các quy định kiểm soát xuất khẩu.
“Những cáo buộc nhà cung cấp dịch vụ điện toán đám mây này tiếp tay đưa chip Nvidia đến các đối tượng không được phép đã được điều tra kỹ lưỡng và bác bỏ từ năm ngoái”, người phát ngôn Nvidia tuyên bố.
Nvidia cũng ngụ ý rằng chính phủ Mỹ chưa thông báo cho hãng về Alice Huang.
“Chúng tôi tin tưởng rằng nếu chính phủ Mỹ cho rằng bất kì cá nhân nào là mối đe dọa với ngành công nghiệp Mỹ, họ sẽ thông báo cho chúng tôi”, người phát ngôn Nvidia nhấn mạnh.
Nvidia đang phải xử lý một bài toán ngoại giao và kinh doanh nhạy cảm tại Washington, khi chip AI của hãng trở thành công cụ quan trọng với các nhà phát triển AI và quân bài mặc cả trong cuộc cạnh tranh kinh tế giữa Mỹ với Trung Quốc.
Các chính trị gia và nhà phân tích lo ngại chip AI Nvidia có thể được sử dụng để phát triển AI phục vụ quân đội Trung Quốc, cũng như những mô hình thương mại có khả năng cạnh tranh và vượt qua Mỹ.
Khi AI ngày càng trở nên quan trọng với chính phủ Mỹ, Jensen Huang đã xây dựng mối quan hệ thân thiết với ông Trump và liên tục có những phát biểu ủng hộ nước Mỹ phát triển hạ tầng AI.
Jensen Huang nhiều lần xuất hiện cùng ông Trump tại các buổi tiệc chiêu đãi cấp nhà nước, hội nghị thượng đỉnh về AI và các chuyến công du quốc tế. Trong khi đó, ông vẫn vận động để một số dòng chip Nvidia được chính phủ Mỹ cho phép xuất sang Trung Quốc.
New York Times: Ông Trump đã được thông báo về Alice Huang nhưng không có hành động can thiệp
Theo điều tra của New York Times, Tổng thống Donald Trump đã được thông báo về những phát hiện tình báo liên quan đến Alice Huang khoảng một năm trước, nhưng không có hành động can thiệp. New York Times cho rằng một trong những nguyên nhân có thể là lo ngại việc xử lý vụ việc sẽ gây ảnh hưởng đến hoạt động kinh doanh chip của Nvidia và quan hệ thương mại Mỹ - Trung.
Đáng chú ý, Jensen Huang chưa nhận được một cuộc cảnh báo an ninh chính thức từ chính phủ Mỹ về nguy cơ bị tình báo nước ngoài nhắm đến. New York Times cho biết chưa rõ việc không cảnh báo giám đốc điều hành Nvidia có liên quan đến lo ngại làm lộ hoạt động giám sát Alice Huang hay không?
Đầu năm nay, chính phủ Mỹ cho phép xuất khẩu chip H200 của Nvidia sang Trung Quốc, nhưng các cơ quan quản lý Trung Quốc lại ngăn chặn việc nhập khẩu. H200 thuộc thế hệ chip Hopper của Nvidia, không phải thế hệ Blackwell mới hơn và nhanh hơn đang được các nhà phát triển AI tại Mỹ sử dụng.
Người phát ngôn Nvidia cho biết chính phủ Trung Quốc không tìm cách mua sản phẩm của hãng thông qua các nhà cung cấp dịch vụ điện toán đám mây trong khu vực như Megaspeed.
“Thay vào đó, chính phủ Trung Quốc đã chặn chip AI của Mỹ nhằm bảo vệ ngành công nghiệp trong nước, dẫn đến những khoản xóa sổ giá trị tài sản lớn nhất trong lịch sử ngành công nghệ Mỹ”, người phát ngôn Nvidia nói.
Năm ngoái, Nvidia ghi nhận khoản giảm giá trị hàng tồn kho khoảng 4,5 tỉ USD liên quan đến các chip AI được điều chỉnh cho thị trường Trung Quốc.
Đông Nam Á trở thành mắt xích quan trọng trong cuộc đua chip AI Mỹ - Trung
Một vấn đề lớn hơn đằng sau vụ Megaspeed là khả năng các công ty Trung Quốc tiếp cận chip AI tiên tiến của Mỹ thông qua những trung tâm dữ liệu đặt tại nước thứ ba. Đây là thách thức với Mỹ, bởi việc kiểm soát xuất khẩu chip không đồng nghĩa với ngăn được các doanh nghiệp Trung Quốc sử dụng sức mạnh tính toán của những chip đó.
Trong bài điều tra của mình, New York Times từng chỉ ra mạng lưới hoạt động của Inspur, tập đoàn công nghệ Trung Quốc đã bị Mỹ đưa vào danh sách hạn chế thương mại năm 2023 vì những lo ngại liên quan đến hoạt động hỗ trợ quân đội Trung Quốc.
Theo điều tra dựa trên hàng nghìn hồ sơ vận chuyển, tài liệu doanh nghiệp và hợp đồng cung ứng, công ty con Aivres của Inspur tại Mỹ đã xuất khẩu ít nhất 5,6 tỉ USD thiết bị công nghệ tiên tiến sang Đông Nam Á trong giai đoạn từ tháng 4/2024 đến tháng 2/2026. Trong đó, hơn 3 tỉ USD là máy tính tích hợp chip Blackwell tiên tiến và thiết bị Nvidia.
Số thiết bị này được chuyển đến các trung tâm dữ liệu và hãng công nghệ tại Đông Nam Á, phục vụ những tập đoàn Trung Quốc như Alibaba và ByteDance. Megaspeed cũng nằm trong nhóm doanh nghiệp nhận thiết bị từ mạng lưới này, theo New York Times. Một công ty con của Megaspeed có quan hệ tài chính với Alibaba, theo hồ sơ doanh nghiệp tại Malaysia được New York Times xem xét.
Đáng chú ý, các quy định kiểm soát xuất khẩu của Mỹ có thể ngăn doanh nghiệp Trung Quốc trực tiếp mua chip bị hạn chế, nhưng việc họ thuê năng lực tính toán từ trung tâm dữ liệu đặt tại nước ngoài lại là vấn đề phức tạp hơn. Các doanh nghiệp có thể sử dụng chip thông qua kết nối từ xa mà không cần đưa phần cứng vào lãnh thổ Trung Quốc.
Chính quyền Trump từng tuyên bố sẽ không thực thi quy định kiểm soát việc phổ biến công nghệ AI do chính quyền Biden ban hành.
Ngày 31/5/2026, Bộ Thương mại Mỹ tiếp tục ban hành hướng dẫn nhằm ngăn các công ty con ở nước ngoài của doanh nghiệp Trung Quốc mua chip AI tiên tiến mà không có giấy phép. Tuy nhiên, biện pháp này không buộc các trung tâm dữ liệu đang sở hữu chip phải ngừng cung cấp dịch vụ tính toán, khiến việc kiểm soát khả năng doanh nghiệp Trung Quốc tiếp cận sức mạnh xử lý AI từ nước ngoài vẫn là thách thức.
Đến tháng 8/2026, một nhóm quan chức tại Bộ Thương mại Mỹ được cho là đang xây dựng quy định thay thế, trong đó có thể tập trung xử lý lỗ hổng cho phép doanh nghiệp Trung Quốc tiếp cận chip AI tiên tiến thông qua các trung tâm dữ liệu ở nước ngoài.
Những diễn biến này cho thấy vấn đề không đơn thuần nằm ở việc một công ty có tuồn chip trái phép sang Trung Quốc hay không.
Ngay cả khi chip vẫn được đặt tại các trung tâm dữ liệu ở Singapore, Malaysia hoặc Indonesia, doanh nghiệp Trung Quốc vẫn có thể thuê và sử dụng năng lực tính toán từ xa thông qua kết nối Internet.
Jensen Huang: Alice Huang không còn làm việc tại Megaspeed, Nvidia kiểm tra việc triển khai từng GPU
Sau khi bài điều tra của New York Times được công bố, Jensen Huang tiếp tục bảo vệ mối quan hệ kinh doanh giữa Nvidia với Megaspeed.
Trong cuộc phỏng vấn với Bloomberg ngày 29/10, Jensen Huang nói quan hệ giữa hai bên là bình thường và không có gì bất thường. Ông khẳng định Nvidia đã kiểm tra việc triển khai các bộ xử lý đồ họa (GPU) tại những địa điểm của Megaspeed để bảo đảm chúng không bị chuyển trái phép sang Trung Quốc.
"Chúng tôi đã nghiên cứu toàn bộ những nơi Megaspeed triển khai GPU và kiểm đếm từng chiếc", Jensen Huang nói.
Giám đốc điều hành Nvidia cũng cho biết Alice Huang không còn làm việc tại Megaspeed. Ông nhấn mạnh các cuộc tiếp xúc với lãnh đạo công ty này cũng giống như những hoạt động trao đổi thông thường với khách hàng và đối tác tại khu vực.
Trong khi đó, Megaspeed cho biết ban lãnh đạo hiện tại rất nghiêm túc xem xét vụ việc và đã thuê luật sư bên ngoài để tiến hành điều tra nội bộ. Công ty cũng thông báo với chính phủ Mỹ rằng sẵn sàng hợp tác làm rõ vụ việc.
Một người phát ngôn Đại sứ quán Trung Quốc tại Washington bác bỏ những cáo buộc nhằm vào Alice Huang, gọi đây là những lời vu khống và bôi nhọ vô căn cứ. New York Times cho biết Nhà Trắng, CIA (Cơ quan Tình báo Trung ương Mỹ) và Cơ quan An ninh Quốc gia Mỹ (NSA) đều từ chối bình luận. Alice Huang chưa phản hồi về câu chuyện này.
Vụ việc cũng đặt ra câu hỏi về cách Washington cân bằng giữa an ninh quốc gia và lợi ích kinh tế. Nvidia hiện giữ vai trò đặc biệt quan trọng trong ngành AI Mỹ, còn Jensen Huang có quan hệ gần gũi với Tổng thống Trump và thường xuyên vận động chính quyền cho phép hãng tiếp cận thị trường Trung Quốc.
Nếu siết chặt hoạt động kinh doanh với các nhà cung cấp dịch vụ điện toán đám mây tại Đông Nam Á, Nvidia có thể mất một thị trường lớn. Ngược lại, nếu không kiểm soát chặt chẽ, chip AI do Mỹ sản xuất vẫn có thể góp phần tăng năng lực tính toán của Trung Quốc thông qua những con đường gián tiếp.