Từ ‘trứng gà tu tiên’, cô gái giành ngôi quán quân phim AI
Một bộ phim hài AI dài hơn 6 phút, kể chuyện trứng gà tu luyện thành tiên, bất ngờ giành giải quán quân tại cuộc thi sáng tạo phim AI ở Hoành Điếm, Trung Quốc.
Biến “đan Trúc Cơ” thành trứng luộc, tạo nên phim AI
Tại cuộc thi sáng tạo không giới hạn Shotlab thuộc chương trình Hackathon AI Hoành Điếm 2026, bộ phim ngắn hài Chỉ có gà đắc Trúc Cơ đã vượt qua nhiều tác phẩm khác để giành giải nhất ở hạng mục thi đấu chính. Tác phẩm dài hơn 6 phút, toàn bộ nhân vật được thể hiện bằng AI, nhưng ý tưởng tạo nên câu chuyện lại xuất phát từ một lối liên tưởng rất đời thường.
Người đứng sau bộ phim là Chung Dã Đường, tên thật Vương Gia Minh Mỹ, một cô gái đến từ Chư Kỵ, tỉnh Chiết Giang. Sinh năm 1997, cô hoạt động trong nhiều lĩnh vực, từ diễn xuất, sáng tạo nội dung trên mạng xã hội đến viết văn.
Theo chia sẻ với phóng viên báo Hoa Tây Đô Thị và Cover News ngày 28/10, Chung Dã Đường cùng đồng đội Tôm Trượt (Tằng Lệnh Hoa) tham gia cuộc thi với một thử thách đặc biệt: mỗi đội phải bốc thăm ba từ khóa, gồm một địa điểm tại Hoành Điếm và hai từ khóa do ban giám khảo lựa chọn ngẫu nhiên.
Ba từ khóa mà đội của cô nhận được là dịch quán tại thành Xuân Thu, “đan Trúc Cơ” và “quạt tàn”. Trong văn hóa tiên hiệp Trung Quốc, Trúc Cơ là một cảnh giới tu luyện, còn đan Trúc Cơ thường gắn với hình ảnh đan dược giúp người tu hành tiến tới cảnh giới mới. Những từ khóa này khiến người ta dễ nghĩ ngay đến một câu chuyện huyền huyễn về tu tiên. Nhưng Chung Dã Đường quyết định đi theo hướng ngược lại.
“Lúc ấy đầu óc tôi khá rối. Nhìn những từ khóa này, ai cũng sẽ nghĩ đến tu tiên, huyền huyễn. Nhưng tôi có chút tính cách thích đi ngược số đông. Tôi nghĩ mọi người đã nghĩ đến tu tiên thì tôi nhất quyết không làm phim tu tiên”, cô kể lại.
Không chỉ không tu tiên, cô còn muốn khiến tất cả nhân vật trong phim đều không thể tu thành tiên. Bước ngoặt xuất hiện khi Chung Dã Đường liên tục đọc cụm từ “đan Trúc Cơ” và nhận ra âm điệu của nó gợi liên tưởng đến “trứng luộc”. Từ sự gần gũi về âm thanh, cô nảy ra ý tưởng hài hước: nếu con người không thể luyện thành tiên, vậy hãy để gà thử luyện.
Từ cách chơi chữ này, Chỉ có gà đắc Trúc Cơ hình thành câu chuyện về một kẻ lừa đảo giả danh người tu tiên, dùng những lời lẽ huyền bí để lừa gạt người khác. Thay vì đi theo mô-típ nghiêm túc thường thấy ở dòng phim tiên hiệp, tác phẩm khai thác sự phi lí của việc tu luyện và đẩy tình huống theo hướng hài hước.
Điều đáng chú ý là toàn bộ quá trình sáng tạo diễn ra trong thời gian rất ngắn. Sau khi nhận đề bài, Chung Dã Đường hoàn thành kịch bản ngay trong đêm. Cô cùng đồng đội trực tiếp thực hiện phần quay phim trong một buổi sáng, sau đó dành hai đến ba ngày tiếp theo tập trung vào AI để hoàn thiện hình ảnh. Tôm Trượt đảm nhận khâu dựng phim.
Một trong những điểm nhấn là cảnh nhân vật di chuyển với góc máy xoay tròn 360 độ, tạo cảm giác chuyển động liền mạch. Gương mặt nữ chính cũng được tạo bằng AI từ chính khuôn mặt của Chung Dã Đường.
Tuy nhiên, điều khiến tác phẩm nổi bật không chỉ là khả năng tạo hình hay kĩ thuật chuyển động, mà còn nằm ở cách AI thể hiện diễn xuất.
Chia sẻ cảm xúc của con người để AI "hiểu"
Theo Chung Dã Đường, AI có thể tạo ra hình ảnh đẹp nhưng không thực sự hiểu cảm xúc theo cách con người cảm nhận. Vì vậy, thay vì chỉ yêu cầu hệ thống tạo ra một nhân vật “buồn”, “tức giận” hay “nghiêm túc”, cô phải chia cảm xúc thành những biểu hiện cơ thể cụ thể để AI có thể tái hiện.
“Tôi sẽ tự diễn thử một lần, sau đó tổng kết xem mình đã diễn như thế nào rồi mới hướng dẫn diễn viên AI”, cô giải thích.
Chẳng hạn, để thể hiện sự thất vọng, người sáng tạo không thể chỉ đưa ra một từ khóa chung chung. Họ phải mô tả nhân vật thở dài ra sao, môi dưới chuyển động thế nào, các cơ trên khuôn mặt thay đổi theo hướng nào. Khi những chi tiết này được diễn đạt rõ ràng, AI mới có cơ sở tạo ra hình ảnh phù hợp với ý đồ của đạo diễn.
Cách làm ấy có thể xem như quá trình “dịch” ngôn ngữ diễn xuất của con người sang ngôn ngữ mà mô hình AI có thể xử lí. Thay vì trông chờ công nghệ tự hiểu tâm lí nhân vật, người sáng tạo phải phân tích cảm xúc, nhận diện những dấu hiệu cơ thể và chuyển chúng thành chỉ dẫn cụ thể.
Cảnh ông lão râu bạc gầm lên “Trúc Cơ rồi!” là một ví dụ. Chung Dã Đường tự diễn trước để tìm ra cách thể hiện phù hợp, sau đó mới dùng những mô tả chi tiết để tạo hình nhân vật.
Theo cô, nhân vật phải có vẻ nghiêm trang, mang phong thái của một người từng trải, nhưng đồng thời không được cường điệu quá mức. Để tìm được điểm cân bằng ấy, cô liên tục điều chỉnh câu lệnh cho đến khi biểu cảm đạt yêu cầu.
Đây cũng là một trong những nghịch lí thú vị của sáng tạo phim bằng AI: càng muốn nhân vật ảo có cảm xúc thuyết phục, người sáng tạo càng phải hiểu sâu về những biểu hiện rất thật của con người.
Chung Dã Đường không chỉ có kinh nghiệm diễn xuất. Cô từng tham gia quảng cáo truyền hình, làm nhà sáng tạo nội dung trên mạng xã hội và là hội viên Hội Nhà văn tỉnh Chiết Giang. Cô cũng từng tham gia bộ phim Pháp Y Tần Minh: Thiên Khiển Giả, đảm nhận vai nữ chính trong phần đầu tiên.
Trong loạt video Vạn vật cao định trên nền tảng video ngắn, cô thử nghiệm việc biến những vật liệu quen thuộc thành trang phục thời trang cao cấp. Tính đến ngày 28/10, loạt nội dung đã được cập nhật đến tập thứ bảy; tác phẩm biến lá rụng thành trang phục cao cấp nhận gần 500.000 lượt thích.
Những trải nghiệm tưởng chừng không liên quan này lại bổ trợ trực tiếp cho công việc làm phim AI. Kinh nghiệm diễn xuất giúp cô hiểu biểu cảm và chuyển động; quá trình nghiên cứu Hán phục, thực hành mỹ thuật góp phần định hình thẩm mỹ trang phục, hóa trang và bối cảnh; còn công việc quảng cáo giúp cô tích lũy tư duy về bố cục hình ảnh và chuyển động máy quay.
“Có AI rồi, những thứ trước đây không thể quay bằng phương pháp thực tế, những kịch bản bị cất vào ngăn kéo vì hạn chế kinh phí, giờ đã có thể thực hiện”, cô chia sẻ.
Dẫu vậy, Chung Dã Đường cũng nhìn nhận AI không phải giải pháp tối ưu cho mọi khâu. Trong cuộc thi tại Hoành Điếm, cô có cơ hội tiếp cận những bối cảnh quay chuyên nghiệp và nhận ra rằng, với các không gian đòi hỏi độ chính xác lịch sử cao như cung điện cổ, việc sử dụng bối cảnh có sẵn đôi khi thuận tiện hơn nhiều so với tự nghiên cứu tài liệu rồi tạo dựng bằng AI.
Kế hoạch từ phim ngắn đến phim dài
Sau chiến thắng tại Hoành Điếm, Chung Dã Đường không xem phim ngắn AI là đích đến cuối cùng. Cô muốn tiến xa hơn sang phim dài tập chiếu ngang màn hình và cả điện ảnh chiếu rạp.
“Tôi vốn luôn có kế hoạch làm phim dài. Dù là phim dài tập theo định dạng màn hình ngang hay phim chiếu rạp, tôi đều đang trao đổi về các cơ hội. Ước mơ của tôi vẫn là làm một bộ phim vừa được giới chuyên môn đánh giá cao, vừa được khán giả đón nhận”, cô nói.
Trong hình dung của Chung Dã Đường, tương lai của điện ảnh sẽ không nhất thiết là cuộc đối đầu giữa AI và quay phim truyền thống. Thay vào đó, hai phương pháp có thể kết hợp để tận dụng thế mạnh của nhau.
Những cảnh có quy mô lớn, bối cảnh kỳ ảo hoặc hiệu ứng khó thực hiện với ngân sách hạn chế có thể giao cho AI. Trong khi đó, các phân đoạn đòi hỏi cảm xúc sâu sắc, những cuộc đối thoại dài và diễn biến tâm lí phức tạp vẫn nên ưu tiên diễn viên thật.
“Những cảnh cần cảm xúc lớn, những đoạn đối thoại dài, tôi vẫn muốn quay bằng phương pháp thực tế. Hiện tại, cảm xúc mà diễn viên thật mang lại vẫn mạnh mẽ hơn nhiều”, cô nhận định.
Bối cảnh thị trường cũng đang tạo thêm cơ hội cho những người theo đuổi hướng đi này. Theo số liệu được đề cập trong bài viết của truyền thông Trung Quốc, quy mô thị trường phim ngắn và phim hoạt hình dạng kịch bản do AI hỗ trợ tại nước này được dự báo đạt 40 tỉ nhân dân tệ trong năm 2026. Các hoạt động điện ảnh như Liên hoan phim quốc tế Bắc Kinh và Giải Bách Hoa cũng bắt đầu bổ sung những hạng mục liên quan đến nội dung tạo sinh bằng AI (AIGC).
Những chuyển động này cho thấy AI đang dần bước vào hệ thống sáng tạo hình ảnh chuyên nghiệp, thay vì chỉ được xem là công cụ thử nghiệm dành cho một nhóm người dùng công nghệ.