Kinh tế

VN-Index trong điệp khúc tăng giảm: Nguyên tắc vàng là bán đỉnh, mua đáy?

Thế Lâm • 17/11/2026 21:30

Sau hai phiên hồi phục yếu ớt, VN-Index quay đầu giảm hơn 10 điểm trong ngày 17/11. Đây là phiên giảm đã được dự báo. Thanh khoản tăng trở lại nhờ lực bắt đáy, trong khi độ rộng thị trường vẫn nghiêng mạnh về bên bán.

VN-Index giảm trở lại đúng như dự báo

Những tín hiệu tiêu cực trên thị trường sau khi kết phiên giao dịch hôm qua cho thấy VN-Index có xác suất cao giảm điểm trong phiên hôm nay. Thực tế, phiên giao dịch ngày 17/11 diễn ra đúng theo kịch bản này. Ngay từ khi mở cửa, VN-Index đã chìm trong sắc đỏ và duy trì trạng thái giảm điểm suốt phiên. Chỉ số đóng cửa tại 1.726,72 điểm.

Trong phiên, VN-Index dao động dưới mức tham chiếu trong biên độ khoảng 20 điểm, trước khi thu hẹp đà giảm về cuối ngày. Độ rộng thị trường tiếp tục tiêu cực. Sàn HoSE ghi nhận 207 mã giảm giá, trong khi chỉ có 110 mã tăng; rổ VN30 có 19 mã giảm, so với 8 mã tăng.

Diễn biến của VIC một lần nữa cho thấy ảnh hưởng rất lớn của nhóm cổ phiếu vốn hóa lớn đối với chỉ số. Trong phiên, VIC có thời điểm giảm mạnh, góp phần kéo VN-Index mất tới khoảng 21 điểm. Tuy nhiên, lực cầu xuất hiện vào cuối phiên đã giúp cổ phiếu này hồi phục về mức tham chiếu. Nhờ đó, VN-Index cũng thu hẹp đáng kể mức giảm. Nếu không, chỉ số có thể đã kết phiên với mức mất điểm sâu hơn nhiều.

Ở chiều ngược lại, VHM không có được sự hồi phục tương tự. Cổ phiếu này thường xuất hiện những nhịp kéo lên vào gần cuối phiên, nhưng sau đó lại chịu áp lực bán mạnh trong đợt khớp lệnh xác định giá đóng cửa (ATC). Diễn biến của VHM tiếp tục cho thấy sự bấp bênh của cổ phiếu này trong giai đoạn hiện nay. So với mặt bằng chung, VHM thường giảm mạnh hơn khi thị trường đi xuống nhưng lại hồi phục yếu hơn trong những nhịp tăng.

Bắt đáy giúp thanh khoản tăng trở lại

Một điểm đáng chú ý trong phiên giảm ngày 17/11 là thanh khoản không tiếp tục suy yếu như phiên trước, mà tăng mạnh nhờ lực cầu bắt đáy xuất hiện tại nhiều cổ phiếu giảm giá sâu. Cụ thể, giá trị giao dịch trên HoSE đạt hơn 14.961 tỉ đồng, tăng xấp xỉ 26% so với phiên 16/11. Khối lượng giao dịch đạt hơn 636 triệu cổ phiếu, tăng gần 21%.

chỉ số chứng khoán vn-index và cổ phiếu - 8
Ảnh minh họa

Sự gia tăng thanh khoản trong một phiên giảm điểm mạnh cho thấy dòng tiền vẫn hiện diện trên thị trường, nhưng cách thức tham gia thận trọng và đầy tính toán. Thay vì mua đuổi khi chỉ số tăng, một bộ phận nhà đầu tư lựa chọn chờ giá cổ phiếu giảm sâu mới giải ngân.

Đây cũng là diễn biến thường thấy trong những tuần gần đây, khi VN-Index liên tục dao động trong một vùng điểm tương đối rộng nhưng chưa xác lập được xu hướng tăng rõ ràng.

Tâm lý giao dịch đang chuyển sang trạng thái kiên nhẫn hơn. Nhà đầu tư không còn quá hào hứng với những nhịp tăng ngắn, bởi kinh nghiệm từ nhiều phiên gần đây cho thấy cổ phiếu có thể nhanh chóng đảo chiều khi áp lực chốt lời xuất hiện. Ngược lại, những phiên giảm sâu lại mở ra cơ hội mua được cổ phiếu ở mức giá thấp hơn cho người còn tiền mặt.

Với mức đóng cửa tại 1.726,72 điểm, chỉ số vẫn nằm trong vùng 1.700-1.750 điểm. Khả năng VN-Index tiếp tục kiểm định vùng thấp hơn trong phiên 18/11 là khá cao. Trong bối cảnh áp lực bán lớn và diễn biến các cổ phiếu trụ khó lường, việc mua vào thiếu chọn lọc có thể khiến nhà đầu tư nhanh chóng rơi vào trạng thái kẹt hàng.

Kiên nhẫn trong thị trường nhàm chán: Bán đỉnh, mua đáy để kiếm lời

Điều dễ nhận thấy trong những phiên giao dịch gần đây là thị trường đang hình thành một điệp khúc khá quen thuộc: Chỉ số tăng vào một số thời điểm trong phiên, sau đó suy yếu bởi áp lực bán, rồi lại xuất hiện lực bắt đáy khi giá giảm sâu. VN-Index có thể xanh hoặc đỏ khi đóng cửa, nhưng nhiều cổ phiếu lại liên tục tạo ra những nhịp dao động đáng kể trong ngày.

Với những nhà đầu tư kiên nhẫn và có sẵn tiền mặt, trạng thái thị trường này vẫn có thể tạo ra cơ hội kiếm lời, thay vì chỉ ngồi chờ một xu hướng tăng đủ mạnh mới tham gia.

Một chiến thuật đang được chú ý là bán cổ phiếu khi giá đạt mức cao trong phiên, sau đó chờ giá giảm để mua lại chính cổ phiếu đó, đưa trở lại danh mục. Chẳng hạn, trong khoảng thời gian từ 9h15 đến 9h40, khi nhiều cổ phiếu thường xuất hiện nhịp tăng giá đáng kể, nhà đầu tư có thể tận dụng mức giá thuận lợi để bán ra một phần hoặc toàn bộ lượng cổ phiếu sẵn có. Sau đó, nếu cổ phiếu điều chỉnh đủ sâu, họ có thể mua lại với mức giá thấp hơn.

Khoảng chênh lệch giữa giá bán và giá mua lại chính là phần lợi nhuận mà chiến thuật này hướng tới. Với những nhịp dao động thuận lợi, mức chênh lệch có thể đạt 2-3%, thậm chí 4-5% trong một số trường hợp. Nếu thực hiện thành công nhiều vòng giao dịch, nhà đầu tư có thể cải thiện giá vốn hoặc tích lũy thêm cổ phiếu mà không cần phải chờ thị trường bước vào một chu kỳ tăng mới.

“

Nguyên tắc quan trọng là nên bán trước, mua sau, thay vì vội vàng mua cổ phiếu ngay khi thị trường vừa mở cửa và đang tăng giá. Cách tiếp cận này giúp hạn chế rủi ro mua phải cổ phiếu ở vùng giá cao, sau đó bị áp lực bán kéo xuống và rơi vào trạng thái bị kẹp hàng.

Dĩ nhiên, chiến thuật bán đỉnh, mua đáy không dễ thực hiện nếu nhà đầu tư thiếu kỷ luật. Không phải phiên nào cổ phiếu cũng giảm trở lại sau khi tăng, và cũng không phải lúc nào nhà đầu tư có thể mua lại đúng mức giá thấp nhất. Nếu bán xong nhưng cổ phiếu tiếp tục tăng mạnh, cơ hội mua lại sẽ trở nên khó khăn. Ngược lại, nếu bắt đáy quá sớm khi xu hướng giảm chưa kết thúc, nhà đầu tư vẫn có thể chịu thua lỗ.

Chờ đợi tín hiệu mua rõ ràng hơn thay vì vội vàng giải ngân

Công ty CP Chứng khoán BIDV (BSC) đánh giá VN-Index vẫn chưa phát đi tín hiệu xác nhận xu hướng. Trong phiên 17/11, VN-Index duy trì được mức đóng cửa trên ngưỡng 1.725 điểm, cho thấy chỉ số vẫn vận động trong mô hình tam giác cân. Khả năng bứt phá theo cả hai hướng hiện tương đối cân bằng. BSC cho rằng nhà đầu tư nên tiếp tục thận trọng, chờ đợi tín hiệu mua rõ ràng hơn thay vì vội vàng giải ngân.

Cùng quan điểm thận trọng, Công ty Chứng khoán Kirin (CSI) cho rằng diễn biến phân hóa đang tiếp tục thử thách sự kiên nhẫn của nhà đầu tư. Theo CSI, dòng tiền có xuất hiện ở một số cổ phiếu riêng lẻ nhưng chưa tạo được sự lan tỏa đủ rộng.

CSI nhận định VN-Index đang tiến gần những vùng giá then chốt, có thể trở thành cơ sở hình thành xu hướng tiếp theo. Tuy nhiên, khi độ rộng thị trường chưa cải thiện và thanh khoản chưa trở lại, công ty khuyến nghị nhà đầu tư tiếp tục nắm giữ danh mục hiện tại, chưa vội mở mua thêm.

Trong khi đó, Công ty Chứng khoán Yuanta Việt Nam nhấn mạnh sự suy yếu của nhóm cổ phiếu trụ đang khiến thị trường rung lắc. Theo đánh giá của Yuanta, VN-Index liên tục gặp khó khi tiếp cận vùng 1.740-1.750 điểm. Số lượng cổ phiếu thủng đáy một năm gia tăng trở lại, cùng với đà tăng của chỉ số bị thu hẹp, phản ánh tâm lý giao dịch thận trọng. Dòng tiền mới chưa sẵn sàng mua vào ở vùng giá cao hơn, khiến khả năng phục hồi thiếu sự đồng thuận. Với nhà đầu tư ngắn hạn, Yuanta khuyến nghị hạ tỉ trọng cổ phiếu xuống khoảng 40%, giữ 60% tiền mặt để hạn chế rủi ro nếu thị trường suy yếu rõ hơn.

Thế Lâm