SpaceX có thể tạo thiết bị di động kết nối trực tiếp với Starlink, Elon Musk lên tiếng

Là ngôi sao sáng trong đế chế Elon Musk, SpaceX đang nhanh chóng tận dụng đà tăng trưởng nhờ dây chuyền sản xuất vệ tinh tốc độ cao của Starlink cùng các tên lửa tái sử dụng. Hai yếu tố này có thể giúp hiện thực hóa tham vọng của Elon Musk là xây dựng trung tâm dữ liệu trong không gian - một canh bạc tốn kém là nền tảng cho thương vụ sáp nhập giữa SpaceX và xAI được công bố hôm 2.2.

SpaceX sẽ mua xAI với giá 250 tỉ USD, hơn mức giá của vòng huy động vốn 20 tỉ USD gần đây đã định giá công ty khởi nghiệp AI mới hai năm tuổi này là 230 tỉ USD. Cổ phiếu xAI sẽ được chuyển đổi thành cổ phiếu SpaceX theo tỷ lệ xấp xỉ 7 đổi 1, với giá cổ phiếu của thực thể hợp nhất là 527 USD. Qua đó, công ty hợp nhất được định giá đến 1.250 tỉ USD.

Theo thỏa thuận sáp nhập, xAI sẽ trở thành công ty con do SpaceX sở hữu toàn bộ, theo Reuters.

Thương vụ diễn ra trong bối cảnh SpaceX đang lên kế hoạch cho một đợt chào bán cổ phiếu ra công chúng (IPO) quy mô lớn trong năm 2026, có thể định giá công ty trên 1.500 tỉ USD, hai nguồn tin của Reuters cho biết.

Theo ba người quen thuộc với kế hoạch, SpaceX đang cân nhắc phát triển một thiết bị di động kết nối trực tiếp với chòm vệ tinh internet Starlink, có khả năng cạnh tranh với smartphone. Tuy nhiên, các chi tiết về thiết kế cũng như thời điểm Elon Musk dự định phát triển sản phẩm vẫn chưa rõ ràng. Những năm gần đây, Starlink đã hợp tác với T-Mobile để cung cấp internet Starlink trực tiếp tới smartphone trên mạng này, một hướng đi khác so với việc SpaceX tự sản xuất điện thoại di động.

SpaceX từ chối bình luận về thông tin trên. Các nguồn tin cho biết công ty tên lửa và vệ tinh của Elon Musk đã ấp ủ kế hoạch điện thoại di động trong nhiều năm. Tuần trước, khi trả lời một người dùng X bàn về khả năng có điện thoại di động Starlink, Giám đốc điều hành SpaceX nói rằng: "Điều này không phải là không thể xảy ra trong tương lai”.

“Đó sẽ là một thiết bị rất khác so với điện thoại hiện nay. Nó được tối ưu thuần túy cho việc chạy các mạng nơ-ron hiệu suất tối đa trên mỗi watt”, Elon Musk cho hay, ám chỉ phần cứng điện toán kiểu não bộ phục vụ trí tuệ nhân tạo (AI). Tuy nhiên, khi phản hồi một người dùng X chia sẻ thông tin của Reuters, tỷ phú giàu nhất thế giới lại nói: “Chúng tôi không phát triển điện thoại”.

Starlink là động lực doanh thu của SpaceX

Starlink là nguồn tạo doanh thu quan trọng cho SpaceX. Năm ngoái, SpaceX đạt khoảng 8 tỉ USD lợi nhuận trên doanh thu từ 15 đến 16 tỉ USD, theo hai người nắm rõ kết quả kinh doanh. Trong đó, Starlink là động lực chính, chiếm khoảng 50% đến 80% tổng doanh thu.

Khoản đầu tư lớn nhất từ trước tới nay của SpaceX vào lĩnh vực thông tin di động diễn ra năm ngoái với thương vụ mua phổ tần vệ tinh trị giá 19,6 tỉ USD từ EchoStar. Dù một số người xem đây là mối đe dọa với các nhà mạng di động (MNO) như Verizon hay AT&T, SpaceX đến nay vẫn định vị mình là bên bổ trợ cho các mạng này.

“Có lẽ Starlink sẽ khó sản xuất điện thoại và cạnh tranh với các nhà mạng di động. Các nhà mạng di động sẽ tránh sử dụng nó. Giống như General Motors sản xuất lốp xe rồi cố bán cho các hãng ô tô khác”, ông Armand Musey, Chủ tịch hãng tư vấn Summit Ridge Group, nhận định.

SpaceX hiện là nhà vận hành mạng vệ tinh lớn nhất thế giới với hơn 9 triệu người dùng dịch vụ internet băng thông rộng. Công ty cũng có các hợp đồng chính phủ liên quan đến Starlink và mạng vệ tinh cấp quân sự Starshield.

Việc SpaceX tự sản xuất thiết bị di động sẽ là bước mở rộng đáng kể trong danh mục sản phẩm gắn với Starlink - vốn đã phát triển lên khoảng 9.500 vệ tinh trên quỹ đạo chỉ trong 6 năm, qua đó mở ra các thị trường mới. Khoảng 650 vệ tinh Starlink đang hoạt động được thiết kế cho mảng kinh doanh kết nối trực tiếp tới thiết bị còn non trẻ. Mục tiêu cuối cùng là “cung cấp phủ sóng di động đầy đủ ở mọi nơi trên Trái đất”, Elon Musk viết trong một bài đăng trên blog của SpaceX hôm 2.2.

Cũng như ý tưởng trung tâm dữ liệu AI, việc mở rộng Starlink thành một hệ thống giống mạng di động phụ thuộc nhiều vào tên lửa Starship. Tên lửa này sẽ phóng các lô vệ tinh Starlink nâng cấp lớn hơn, đủ mạnh để truyền các dịch vụ internet cao cấp hơn trực tiếp tới điện thoại di động. Elon Musk cho biết mỗi lần phóng Starship mang theo vệ tinh Starlink trong tương lai sẽ giúp mở rộng năng lực của chòm hơn 20 lần.

Dù thị trường còn non trẻ, các nhà phân tích ước tính mảng kết nối trực tiếp tới thiết bị có thể trị giá hàng tỉ USD vài năm tới. Tháng 10.2025, SpaceX đã nộp đơn đăng ký nhãn hiệu Starlink Mobile. Năm nay, công ty cũng nộp các bằng sáng chế cho những công nghệ nhằm cải thiện khả năng kết nối của Starlink với các thiết bị nhỏ và di động trên mặt đất, không chỉ giới hạn ở các thiết bị đầu cuối Starlink.

Dịch vụ theo dõi không gian Stargaze

Tiếp tục khai thác mạng lưới Starlink, SpaceX tuần trước công bố sản phẩm mới mang tên Stargaze. Dịch vụ này sẽ sử dụng các camera điều hướng cỡ nhỏ đã được lắp sẵn trên vệ tinh Starlink để giám sát lưu lượng vệ tinh ngày càng tăng trong quỹ đạo Trái đất tầm thấp. Đây là nơi hiện chưa có các tiêu chuẩn quốc tế về quản lý lưu lượng vệ tinh.

SpaceX thông báo sẽ cung cấp miễn phí một phần dữ liệu cho các nhà vận hành vệ tinh, nhưng mảng kinh doanh này có thể đặc biệt hấp dẫn với chính phủ Mỹ. Hiện Lầu Năm Góc và Văn phòng Thương mại Không gian dân sự đang tăng cường năng lực theo dõi không gian, thông qua hợp tác với một số công ty khởi nghiệp Mỹ sử dụng radar mặt đất, cũng như với chính SpaceX.

Triển vọng SpaceX tận dụng Starlink cho việc theo dõi quỹ đạo Trái đất tầm thấp đã làm dấy lên lo ngại trong một bộ phận ngành theo dõi không gian rằng hệ thống then chốt của chính phủ Mỹ có thể phụ thuộc quá nhiều vào công ty này.

Richard DalBello, cựu lãnh đạo Văn phòng Thương mại Không gian, cho rằng Stargaze có thể cung cấp dịch vụ theo dõi nhanh chóng cho các hệ thống quỹ đạo Trái đất tầm thấp, nhưng ông cũng nhấn mạnh chính phủ không nên chỉ dựa vào duy nhất dịch vụ này.