Thị trường cho thuê xe đầy hứa hẹn trước thềm kỉ nguyên AI và xe tự hành

Thương vụ TPG theo đuổi Lotte Rental được xem là minh chứng rõ nét cho xu hướng mới, khi giá trị của các doanh nghiệp cho thuê xe ngày càng nằm ở khả năng kết nối hệ sinh thái dịch vụ di chuyển hơn là sở hữu đội xe lớn.

Các "ông lớn" đầu tư toàn cầu chạy đua thâu tóm doanh nghiệp cho thuê xe

Thị trường cho thuê ô tô Hàn Quốc đang trở thành điểm đến hấp dẫn của các quỹ đầu tư quốc tế khi ngày càng nhiều tập đoàn tài chính lớn tham gia cuộc đua mua lại các doanh nghiệp đầu ngành.

Đáng chú ý nhất là TPG, quỹ đầu tư tư nhân có trụ sở tại Mỹ, hiện đang xúc tiến thương vụ mua quyền kiểm soát Lotte Rental, đơn vị vận hành thương hiệu Lotte Rent-a-Car, doanh nghiệp cho thuê ô tô lớn thứ hai Hàn Quốc.

TPG đã giành quyền thẩm định độc quyền và đang đàm phán để mua 61,21% cổ phần do Hotel Lotte và Busan Lotte Hotel nắm giữ. Giá trị thương vụ được ước tính vượt 1.000 tỷ won (khoảng 662 triệu USD).

Trước đó, Affinity Equity Partners có trụ sở tại Hong Kong từng theo đuổi Lotte Rental nhưng phải rút lui sau khi Ủy ban Thương mại Công bằng Hàn Quốc bày tỏ lo ngại về nguy cơ độc quyền. Nguyên nhân là Affinity đã sở hữu SK Rent-a-Car, doanh nghiệp dẫn đầu thị trường cho thuê xe của nước này.

Nếu TPG hoàn tất thương vụ, hai công ty cho thuê ô tô lớn nhất Hàn Quốc sẽ đều nằm trong tay các quỹ đầu tư nước ngoài.

Không chỉ TPG, nhiều tên tuổi lớn khác như KKR, Carlyle Group, EQT và Bain Capital cũng được cho là đã bày tỏ sự quan tâm đến Lotte Rental. Điều này phản ánh niềm tin ngày càng lớn của giới đầu tư quốc tế rằng lĩnh vực cho thuê xe tại Hàn Quốc đang bước vào chu kì tăng trưởng mới.

Theo giới đầu tư, sức hấp dẫn của ngành không còn đến từ việc cho thuê xe đơn thuần mà nằm ở khả năng phát triển thành nền tảng dịch vụ di chuyển tích hợp, nơi phương tiện chỉ là một mắt xích trong hệ sinh thái số.

Một đại diện của quỹ đầu tư tư nhân tại Hàn Quốc nhận định các quỹ toàn cầu đang đặt cược vào khả năng mở rộng của các doanh nghiệp cho thuê xe để trở thành những nền tảng di chuyển trong tương lai.

Từ doanh nghiệp cho thuê xe đến nền tảng di chuyển trong kỉ nguyên AI

Trong nhiều năm, các công ty cho thuê ô tô được đánh giá cao nhờ mô hình kinh doanh ổn định. Họ huy động vốn để mua xe, cho khách hàng thuê trong thời gian dài, sau đó bán lại xe cũ để thu hồi phần lớn giá trị tài sản. Chu kì này tạo ra dòng tiền đều đặn và tương đối dễ dự báo.

Tuy nhiên, cách nhìn của các nhà đầu tư đang thay đổi nhanh chóng. Thay vì tập trung vào giá trị đội xe hay doanh thu từ hợp đồng thuê, họ ngày càng đánh giá cao khả năng các doanh nghiệp này chuyển mình thành nền tảng cung cấp dịch vụ di chuyển toàn diện, đáp ứng xu hướng người tiêu dùng ưu tiên sử dụng thay vì sở hữu phương tiện.

Theo ông Park Kang-ho, chuyên gia phân tích của Daishin Securities, khi nhu cầu lựa chọn phương tiện linh hoạt ngày càng tăng, các dịch vụ cho phép khách hàng sử dụng đúng loại xe vào đúng thời điểm với chi phí hợp lí sẽ trở nên hấp dẫn hơn nhiều so với việc sở hữu một chiếc xe cá nhân.

Xu hướng này được kì vọng sẽ còn tăng tốc nhờ sự phát triển mạnh mẽ của trí tuệ nhân tạo (AI), các trợ lí số và công nghệ xe tự hành.

AI có thể giúp người dùng dễ dàng tìm kiếm, đặt xe, tối ưu lộ trình và lựa chọn phương tiện phù hợp chỉ trong vài giây. Trong khi đó, xe tự lái hứa hẹn tạo ra mô hình di chuyển theo yêu cầu với chi phí thấp hơn, khiến nhu cầu sở hữu ô tô cá nhân tiếp tục suy giảm.

Theo ông Park, khi xe tự hành trở nên phổ biến, thị trường cho thuê ô tô sẽ bước vào giai đoạn tăng trưởng mạnh bởi người dùng sẽ ưu tiên tiếp cận phương tiện theo nhu cầu thay vì phải bỏ ra khoản tiền lớn để mua xe.

Một yếu tố khác khiến thị trường Hàn Quốc thu hút sự quan tâm là khả năng kết hợp giữa các doanh nghiệp cho thuê xe với các nền tảng công nghệ hiện hữu.

TPG hiện cũng là cổ đông lớn thứ hai của Kakao Mobility, đơn vị vận hành ứng dụng gọi xe Kakao T, với tỷ lệ sở hữu khoảng 29%.

Trong quá trình thẩm định Lotte Rental, TPG được cho là đã nghiên cứu khả năng kết nối hoạt động giữa Lotte Rental và Kakao Mobility nhằm xây dựng hệ sinh thái dịch vụ di chuyển toàn diện.

Nếu thương vụ thành công, khách hàng có thể tiếp cận nhiều dịch vụ khác nhau trên cùng một nền tảng, từ gọi taxi, thuê xe ngắn hạn, thuê xe dài hạn đến các dịch vụ quản lí phương tiện và những giải pháp di chuyển thông minh trong tương lai.

Sự kết hợp này cũng mở ra cơ hội tạo thêm nhiều nguồn doanh thu mới thay vì chỉ phụ thuộc vào hoạt động cho thuê xe truyền thống.

Diễn biến tại Hàn Quốc phản ánh xu hướng đang diễn ra trên phạm vi toàn cầu, khi ngành công nghiệp ô tô dần chuyển trọng tâm từ sản xuất và bán xe sang cung cấp dịch vụ di chuyển. Trong mô hình mới, giá trị không chỉ nằm ở chiếc xe mà còn ở khả năng kết nối người dùng với phương tiện thông qua nền tảng số, dữ liệu và AI.

Chính vì vậy, các doanh nghiệp cho thuê xe đang được nhìn nhận như những mắt xích quan trọng của hệ sinh thái giao thông thông minh. Với đội xe sẵn có, mạng lưới khách hàng rộng và khả năng tích hợp công nghệ, họ được kì vọng sẽ đóng vai trò trung tâm trong quá trình chuyển đổi từ "quyền sở hữu phương tiện" sang "quyền tiếp cận phương tiện", một xu hướng được nhiều chuyên gia dự báo sẽ định hình ngành giao thông trong thập niên tới.