Thủ tướng Lê Minh Hưng nêu lộ trình tháo gỡ điểm nghẽn, hoàn thiện cơ sở dữ liệu quốc gia

Ngày 12/11, dưới sự điều hành của Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn, Quốc hội tiến hành phiên chất vấn và trả lời chất vấn. Tại phiên họp, đại biểu Nguyễn Ngọc Sơn, Ủy viên Ủy ban Khoa học, Công nghệ và Môi trường của Quốc hội, đặt câu hỏi với Thủ tướng Lê Minh Hưng về giải pháp tháo gỡ những điểm nghẽn trong triển khai Nghị quyết 57 của Bộ Chính trị, khơi thông nguồn lực cho khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số.

Đại biểu Nguyễn Ngọc Sơn chỉ ra nghịch lý: chính sách đã có, nguồn lực đã được bố trí nhưng tiến độ thực hiện vẫn chậm, một phần do quá trình phối hợp giữa các cơ quan. Gần 16 tháng sau khi Nghị quyết 57 được ban hành, các bộ mới thống nhất được nội hàm chi; 18 nhiệm vụ công nghệ chiến lược chưa có nhiệm vụ nào ký hợp đồng; 34 cơ sở dữ liệu quốc gia chưa đồng bộ.

Bên cạnh đó, việc định giá tài sản trí tuệ và thu hút vốn tư nhân đầu tư hạ tầng theo phương thức đối tác công tư (PPP) còn hạn chế. Theo đại biểu, đây đều là những nhiệm vụ có tính liên ngành, cần sự phối hợp đồng bộ giữa các cơ quan.

Trả lời chất vấn, Thủ tướng Lê Minh Hưng nhận định triển khai Nghị quyết 57 là lĩnh vực mới và khó, ngay cả các bộ, ngành Trung ương cũng còn lúng túng trong quá trình thực hiện, trong khi các địa phương gặp nhiều khó khăn, thách thức hơn.

Hoàn thiện nền tảng số và dữ liệu quốc gia

Thủ tướng cho biết Ban Chỉ đạo 57 đã xác định rõ các nhóm nhiệm vụ trọng tâm, trong đó có việc đẩy nhanh giải ngân cho khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số. Tuy nhiên, quá trình triển khai cần thêm thời gian, đặc biệt với những nhiệm vụ đòi hỏi xây dựng nền tảng và hạ tầng đồng bộ.

Một trong những kết quả được Thủ tướng đề cập là Khung kiến trúc tổng thể số quốc gia phiên bản 1.0 đã hoàn thiện. Đây là cơ sở để các bộ, ngành và địa phương xây dựng khung kiến trúc riêng, làm căn cứ xác định nhu cầu đầu tư, quyết định giải ngân cho phần cứng, phần mềm và trang thiết bị.

Chính phủ cũng đã ban hành Khung dữ liệu tổng thể, làm cơ sở để các bộ, ngành xây dựng khung dữ liệu chuyên ngành, từ đó tổ chức số hóa và cung cấp dữ liệu.

Theo Thủ tướng, Chính phủ quyết tâm hoàn thiện các cơ sở dữ liệu quốc gia và cơ sở dữ liệu chuyên ngành trong năm 2026, đáp ứng yêu cầu “đúng, đủ, sạch, sống, kết nối, liên thông”. Riêng một số lĩnh vực chuyên môn, trong đó có dữ liệu đất đai, có thể phải chuyển sang năm 2027.

Thủ tướng nhấn mạnh cần xác định rõ những loại dữ liệu ưu tiên phục vụ công tác quản lý, điều hành của các bộ, ngành và chính quyền địa phương để tập trung nguồn nhân lực, kinh phí và thời gian cho việc số hóa. Đây là một trong những nhiệm vụ ưu tiên Chính phủ đang chỉ đạo triển khai.

Đẩy nhanh đầu tư sản phẩm công nghệ chiến lược

Đối với việc đầu tư phát triển công nghệ và sản phẩm chiến lược, Thủ tướng cho biết Chính phủ đang quyết liệt đẩy nhanh thẩm định, thông qua các chương trình đầu tư cho một số sản phẩm công nghệ chiến lược.

Các bộ, ngành có trách nhiệm xác định những công nghệ và sản phẩm chiến lược thuộc lĩnh vực quản lý để ưu tiên đầu tư. Bộ Khoa học và Công nghệ cũng chủ động phối hợp với các bộ, ngành, địa phương nhằm thúc đẩy quá trình này.

Về thể chế, Thủ tướng đánh giá các quy định pháp luật liên quan cơ bản đã được ban hành đầy đủ. Tuy nhiên, thực tiễn triển khai rất phong phú, có thể phát sinh những vướng mắc mới. Vì vậy, các cơ quan cần tiếp tục rà soát, đánh giá để kịp thời sửa đổi, bổ sung và hoàn thiện quy định, đồng thời tháo gỡ khó khăn trong quá trình thực hiện.

Những giải pháp được Thủ tướng nêu tập trung vào ba hướng: hoàn thiện kiến trúc và hạ tầng số, đẩy nhanh xây dựng cơ sở dữ liệu, đồng thời thúc đẩy đầu tư cho công nghệ và sản phẩm chiến lược. Đây là những khâu quan trọng nhằm khơi thông nguồn lực, đưa các mục tiêu của Nghị quyết 57 vào thực tiễn.