TP.HCM tăng tốc số hóa dịch vụ, thúc đẩy hợp tác công tư

TP.HCM vừa ban hành kế hoạch hỗ trợ doanh nghiệp tham gia phát triển các ứng dụng và dịch vụ số mới theo phương thức đối tác công tư (PPP). Đây được xem là bước đi cụ thể nhằm mở rộng không gian hợp tác giữa khu vực nhà nước và doanh nghiệp trong phát triển hạ tầng số, nền tảng số và các dịch vụ phục vụ chuyển đổi số đô thị.

PPP là mô hình hợp tác trong đó Nhà nước và doanh nghiệp cùng tham gia đầu tư, vận hành dự án trên cơ sở phân chia trách nhiệm, lợi ích và rủi ro. Với lĩnh vực công nghệ và dịch vụ số, PPP cho phép Nhà nước đặt hàng hoặc hỗ trợ một phần vốn, dữ liệu và hạ tầng, trong khi doanh nghiệp đóng vai trò phát triển công nghệ, vận hành dịch vụ và mở rộng thị trường.

Theo kế hoạch, TP.HCM định hướng xây dựng và công bố danh mục các dự án PPP trọng điểm trong lĩnh vực khoa học, công nghệ và chuyển đổi số. Các dự án này bao gồm hạ tầng dữ liệu dùng chung của đô thị, nền tảng số dùng chung, trung tâm nghiên cứu và phát triển ứng dụng trí tuệ nhân tạo, Internet vạn vật, điện toán đám mây, cũng như các dự án liên quan an toàn thông tin và đào tạo nhân lực số.

Bên cạnh việc hình thành danh mục dự án, thành phố đặt mục tiêu hỗ trợ doanh nghiệp tiếp cận đầy đủ cơ chế, quy trình và chính sách PPP trong lĩnh vực công nghệ số. Các hoạt động truyền thông, hội thảo và tư vấn sẽ được tổ chức nhằm giúp doanh nghiệp hiểu rõ cách thức tham gia, chuẩn bị hồ sơ và triển khai dự án theo quy định.

Một điểm đáng chú ý trong kế hoạch là cơ chế tài chính dành cho các dự án dịch vụ số theo mô hình PPP. Theo đó, vốn nhà nước có thể tham gia đến 70 phần trăm tổng mức đầu tư, tập trung vào các hạng mục hạ tầng, giải phóng mặt bằng hoặc công trình dùng chung. Thành phố cũng áp dụng cơ chế chia sẻ rủi ro doanh thu, đặc biệt trong giai đoạn đầu vận hành, nhằm giảm áp lực tài chính và khuyến khích doanh nghiệp tham gia các dự án dịch vụ số mới.

Kế hoạch đồng thời mở rộng khả năng tiếp cận và khai thác dữ liệu nhà nước cho doanh nghiệp tham gia dự án PPP. Việc sử dụng dữ liệu phải tuân thủ quy định về an ninh mạng và bảo vệ dữ liệu cá nhân. Các dự án phi lợi nhuận được miễn phí truy cập dữ liệu, trong khi dự án thương mại được thỏa thuận chi phí ở mức hợp lý để tạo điều kiện phát triển sản phẩm và dịch vụ số.

Về sở hữu trí tuệ, quyền đối với nền tảng công nghệ, phần mềm và sản phẩm hình thành từ hợp tác công tư được các bên thỏa thuận theo quy định pháp luật. Nhà nước giữ quyền sở hữu dữ liệu gốc do mình tạo lập, còn dữ liệu phát sinh và sản phẩm công nghệ được chia sẻ lợi ích trên nguyên tắc hài hòa giữa khu vực công và khu vực tư.

Trong triển khai, các sở ngành được phân công rõ vai trò. Cơ quan chuyên môn về khoa học và công nghệ làm đầu mối kỹ thuật, hỗ trợ doanh nghiệp về nền tảng số và dữ liệu. Cơ quan tài chính tham mưu cơ chế vốn, giám sát hợp đồng và chia sẻ rủi ro. Các đơn vị khác phối hợp theo lĩnh vực quản lý.

Việc mở cơ chế PPP cho phát triển ứng dụng và dịch vụ số được kỳ vọng sẽ thúc đẩy hình thành hệ sinh thái dịch vụ số đa dạng tại TP.HCM, góp phần phát triển kinh tế số và nâng cao năng lực cạnh tranh của đô thị trong giai đoạn chuyển đổi số sâu rộng.