Trung Quốc tung cặp ‘Ỷ Thiên - Đồ Long’ đáp trả Mythos của Anthropic

Tại sự kiện ISC.AI 2026 tổ chức ở Bắc Kinh, ông Chu Hồng Y, nhà sáng lập 360 Security Technology, đã chính thức giới thiệu bộ công cụ AI an ninh mạng mang tên “Ỷ Thiên - Đồ Long”. Tên gọi này được lấy cảm hứng từ tiểu thuyết kiếm hiệp nổi tiếng của nhà văn Kim Dung, hàm ý sở hữu những “bảo kiếm” có thể thay đổi cục diện võ lâm.

Trung Quốc trình làng AI săn lỗ hổng phần mềm mang tên “Đồ Long Phong”

Hệ thống bao gồm hai thành phần chính. Trong đó, Đồ Long Phong (phong là mũi nhọn của đao) được thiết kế để tự động phát hiện các lỗ hổng bảo mật trong phần mềm, còn Ỷ Thiên Châm (châm là mũi nhọn của kiếm) tập trung vào việc hỗ trợ phòng thủ mạng, ứng phó sự cố và tự động hóa quy trình bảo mật.

Theo công bố của 360 Security, Đồ Long Phong đã phát hiện tổng cộng 3.432 lỗ hổng phần mềm, trong đó có 105 lỗ hổng được cơ quan chức năng Trung Quốc xác nhận. Dù các con số này chưa được kiểm chứng độc lập, chúng đủ để thu hút sự chú ý của giới công nghệ bởi khá tương đồng với những gì Anthropic từng công bố về Mythos.

Mythos được Anthropic giới thiệu hồi tháng 4 như một mô hình AI có khả năng tự động phát hiện điểm yếu trong các hệ điều hành, trình duyệt và nhiều phần mềm phổ biến khác. Công ty cho biết các phiên bản thử nghiệm ban đầu đã tìm ra hàng nghìn lỗ hổng nghiêm trọng mà con người có thể mất rất nhiều thời gian mới phát hiện được.

Chính khả năng này đã khiến Mythos nhanh chóng trở thành tâm điểm chú ý của các cơ quan an ninh quốc gia. Giới chuyên gia nhận định AI săn lỗ hổng có thể giúp nâng cao năng lực phòng thủ mạng nhưng đồng thời cũng tạo ra nguy cơ bị sử dụng cho các hoạt động tấn công mạng quy mô lớn.

Phát biểu tại sự kiện, ông Chu Hồng Y cho rằng những công nghệ như Mythos không thể chỉ nằm trong tay một quốc gia. “Loại vũ khí có thể thay đổi cục diện tấn công và phòng thủ mạng như thế này không thể chỉ do người khác nắm giữ”, ông nói.

Nhà sáng lập 360 Security cũng thừa nhận rằng các mô hình AI của Trung Quốc hiện vẫn kém các đối thủ Mỹ khoảng 20-30% về năng lực nền tảng. Tuy nhiên, theo ông, việc chờ đợi bắt kịp hoàn toàn là điều không thực tế.

Thay vào đó, công ty lựa chọn chiến lược kết hợp mô hình AI với kho dữ liệu lỗ hổng độc quyền, kiến thức chuyên sâu về an ninh mạng và hệ thống tự động hóa để tạo ra lợi thế riêng.

“Nếu cách tiếp cận của Mỹ là đào tạo một thiên tài hacker, thì cách tiếp cận của 360 là xây dựng cả một đội ngũ chuyên gia tấn công và phòng thủ mạng”, ông Chu ví von.

AI an ninh mạng trở thành mặt trận mới trong cạnh tranh Mỹ - Trung

Sự xuất hiện của Đồ Long Phong không chỉ là câu chuyện công nghệ. Nó phản ánh rõ nét xu hướng AI đang ngày càng gắn chặt với các lợi ích chiến lược và an ninh quốc gia.

Trong những tháng gần đây, Mythos đã trở thành chủ đề được thảo luận sôi nổi không chỉ trong giới công nghệ mà còn tại Washington. Nhiều chuyên gia cảnh báo rằng các mô hình AI có khả năng tự động phát hiện lỗ hổng có thể giúp tin tặc giảm đáng kể thời gian và chi phí tấn công các hệ thống quan trọng.

Lo ngại này từng khiến chính quyền Mỹ phải có những phản ứng mạnh mẽ. Đầu tháng 6, chính quyền Tổng thống Donald Trump đã yêu cầu Anthropic tạm ngừng cung cấp hai mô hình AI mạnh nhất của hãng sau khi xuất hiện thông tin về khả năng bị khai thác thông qua một lỗ hổng bảo mật.

Mặc dù các cuộc thảo luận giữa Anthropic và chính phủ Mỹ sau đó đã được nối lại, vụ việc cho thấy mức độ nhạy cảm ngày càng cao của các công nghệ AI tiên tiến.

Theo ông Chu Hồng Y, vấn đề lớn nhất hiện nay là nguy cơ xuất hiện tình trạng “minh bạch một chiều”. Nếu các mô hình AI như Mythos cho phép Mỹ dễ dàng phát hiện điểm yếu trong các hệ thống công nghệ của Trung Quốc trong khi Bắc Kinh không có công cụ tương đương để đáp trả, cán cân an ninh mạng sẽ bị phá vỡ.

Đây cũng là lý do Trung Quốc đang thúc đẩy mạnh mẽ việc phát triển các công nghệ AI phục vụ an ninh mạng trong nước. Giới quan sát cho rằng cuộc cạnh tranh này sẽ không dừng lại ở việc tìm kiếm lỗ hổng phần mềm. Trong tương lai, AI có thể được ứng dụng rộng rãi trong toàn bộ chu trình an ninh mạng, từ giám sát hệ thống, phát hiện tấn công, phản ứng sự cố cho đến mô phỏng các cuộc chiến tranh mạng quy mô lớn.

Với vị thế là một trong những doanh nhân công nghệ có ảnh hưởng lớn tại Trung Quốc và đồng thời là thành viên cơ quan tư vấn chính trị cấp cao của nước này, Chu Hồng Y đang đóng vai trò quan trọng trong việc thúc đẩy các cuộc thảo luận về AI và an ninh quốc gia.

Sự ra đời của Đồ Long Phong cho thấy Trung Quốc không muốn đứng ngoài cuộc chơi AI an ninh mạng đang được dẫn dắt bởi các công ty Mỹ. Nếu những tuyên bố của 360 Security được chứng minh là chính xác, thế giới có thể đang chứng kiến sự xuất hiện của một thế hệ “siêu chuyên gia bảo mật AI” mới, nơi các mô hình trí tuệ nhân tạo không chỉ hỗ trợ con người mà còn trực tiếp tham gia vào cuộc đua phát hiện và khai thác lỗ hổng số.

Trong hoàn cảnh đó, AI không còn là công cụ nâng cao năng suất hay sáng tạo nội dung thuần túy. Nó đang dần trở thành một thành tố chiến lược, có khả năng tác động tới năng lực phòng thủ, sức mạnh công nghệ và thậm chí là vị thế địa chính trị của các quốc gia trong kỷ nguyên số.