World Cup 2026: Truyền hình không còn là lựa chọn duy nhất

Trong nhiều thập niên, chiếc tivi là nơi người hâm mộ theo dõi World Cup. Đến World Cup 2026, điều đó bắt đầu thay đổi. Trận đấu vẫn được phát trên truyền hình, nhưng khán giả không còn phụ thuộc vào một màn hình hay một đài truyền hình duy nhất. Họ có thể xem trên YouTube, nền tảng trực tuyến, điện thoại hoặc theo dõi qua các nhà sáng tạo nội dung.

Truyền hình không còn là lựa chọn duy nhất

Brazil là ví dụ rõ nhất cho sự dịch chuyển này. Suốt nhiều năm, World Cup tại Brazil gần như gắn liền với Globo. Đài truyền hình lớn nhất Mỹ Latin nắm bản quyền, quyết định cách người hâm mộ theo dõi giải đấu, từ khung giờ phát sóng đến đội ngũ bình luận viên.

World Cup 2026 đánh dấu một thay đổi đáng chú ý khi CazéTV - kênh YouTube do streamer Casimiro Miguel sáng lập - trở thành nền tảng duy nhất phát miễn phí toàn bộ 104 trận đấu.

Trong khi đó, Globo vẫn phát tất cả các trận của tuyển Brazil, trận chung kết và khoảng một nửa số trận còn lại. Điều thay đổi không phải là truyền hình biến mất, mà là người xem có thêm lựa chọn.

Theo CazéTV, trận Brazil thắng Nhật Bản 2-1 ở vòng 1/32 ghi nhận đỉnh điểm 21,3 triệu thiết bị kết nối cùng lúc. Dù không tương đương số người xem thực tế, con số này cho thấy sức hút của hình thức phát sóng trực tuyến.

Truyền hình vẫn giữ vai trò quan trọng. Theo Reuters, Globo tiếp cận khoảng 86% khán giả World Cup tại Brazil. Tuy nhiên, quyền phát sóng và trải nghiệm xem bóng đá không còn tập trung vào một nền tảng duy nhất.

Người xem giờ đây không chỉ chọn trận đấu, mà còn lựa chọn cách theo dõi trận đấu.

Khán giả muốn được tham gia

Khác biệt lớn nhất giữa truyền hình và nền tảng số không nằm ở thiết bị, mà ở cách khán giả tương tác. Nếu trước đây, truyền hình truyền thống chủ yếu là mô hình một chiều, thì các nền tảng số cho phép người xem bình luận, chia sẻ, phản ứng theo thời gian thực và tiếp tục thảo luận sau khi trận đấu kết thúc.

CazéTV thu hút người xem không chỉ nhờ phát miễn phí mà còn nhờ phong cách bình luận gần gũi, ít khuôn mẫu, tạo cảm giác như đang xem bóng đá cùng bạn bè.

Theo khảo sát của Ampere Analysis được Reuters dẫn lại, 53% người hâm mộ thể thao trong độ tuổi 18-34 ưu tiên xem qua các nền tảng trực tuyến, cao hơn mức 45% của toàn bộ người tham gia khảo sát. Xu hướng này không chỉ xuất hiện tại Brazil mà đang diễn ra ở nhiều thị trường.

FIFA cũng điều chỉnh cách phân phối nội dung để phù hợp với thay đổi đó. Tháng 3/2026, YouTube được lựa chọn là "nền tảng ưu tiên" của World Cup. Các đối tác truyền thông được phép phát trực tiếp 10 phút đầu trận, một số trận đấu trọn vẹn, cùng video hậu trường, Shorts và nội dung theo yêu cầu.

Bên cạnh đó, nhóm các nhà sáng tạo nội dung với tổng cộng hơn 350 triệu người theo dõi cũng được tiếp cận nhiều hơn với giải đấu.

Nếu trước đây mỗi trận đấu chủ yếu có một phiên bản phát sóng trên truyền hình, thì nay người hâm mộ có nhiều cách tiếp cận khác nhau. Họ xem phân tích chiến thuật, theo dõi hậu trường, xem video ngắn hoặc đồng hành cùng các streamer yêu thích.

Một trận đấu vẫn kéo dài 90 phút, nhưng trải nghiệm của người xem không còn giới hạn trong khoảng thời gian đó. Nội dung bắt đầu từ trước giờ bóng lăn và tiếp tục được mở rộng trên nhiều nền tảng sau khi trận đấu kết thúc.

Tivi không biến mất, nó chỉ thay đổi vai trò

World Cup không còn gắn với một kênh truyền hình duy nhất, nhưng điều đó không có nghĩa chiếc tivi biến mất khỏi phòng khách.

Trên thực tế, rất nhiều người đang xem YouTube ngay trên màn hình tivi. Theo YouTube, người dùng toàn cầu hiện xem trung bình hơn 1 tỉ giờ nội dung mỗi ngày trên tivi. Số liệu của Nielsen cũng cho thấy trong tháng 4/2026, các nền tảng trực tuyến chiếm 47,6% tổng thời lượng xem tivi tại Mỹ, trong đó riêng YouTube chiếm 13,4%.

Điều thay đổi không phải là thiết bị, mà là cách nội dung được phân phối. Nếu trước đây các đài truyền hình quyết định khán giả xem gì, thì nay người xem chủ động lựa chọn nền tảng, bình luận viên hoặc nhà sáng tạo nội dung mà họ yêu thích. Đồng thời, các nền tảng số cũng thu thập dữ liệu về thói quen xem, từ thời lượng theo dõi đến nội dung được quan tâm nhiều nhất.

Chiếc tivi vẫn là màn hình quen thuộc trong nhiều gia đình, nhưng truyền hình một chiều không còn giữ vị trí thống trị như trước.

Cái giá của nhiều lựa chọn

Việc có thêm nhiều nền tảng không đồng nghĩa trải nghiệm luôn thuận tiện hơn. Bản quyền World Cup được phân chia cho nhiều đơn vị khiến khán giả phải chủ động tìm kiếm trận đấu trên từng nền tảng, thay vì chỉ bật một kênh quen thuộc như trước.

Sự phân mảnh này cũng làm thay đổi trải nghiệm cộng đồng. Nếu trước đây hàng triệu người cùng theo dõi một chương trình phát sóng với một giọng bình luận, thì nay mỗi nhóm khán giả có thể lựa chọn một nền tảng, một streamer hoặc một cách theo dõi khác nhau.

Do vậy, dù World Cup đa dạng hơn, nhưng trải nghiệm xem của người hâm mộ cũng bị phân tán hơn.

Bài học cho truyền thông thể thao Việt Nam

Câu chuyện của CazéTV không đồng nghĩa các đài truyền hình phải trở thành những kênh của streamer. Điều đáng chú ý hơn là bản quyền phát sóng không còn là yếu tố duy nhất giúp giữ chân khán giả.

Người xem hiện không chỉ cần 90 phút trực tiếp. Họ còn muốn có dữ liệu, phân tích chiến thuật, câu chuyện hậu trường và không gian để trao đổi trong suốt giải đấu. Điều đó đặt ra yêu cầu mới với bình luận viên và những người sản xuất nội dung. Bên cạnh kiến thức chuyên môn, họ cần có góc nhìn riêng và khả năng kết nối với khán giả.

Trong khi đó, báo chí thể thao khó cạnh tranh với mạng xã hội ở tốc độ cập nhật. Giá trị của báo chí nằm ở khả năng giải thích bối cảnh, phân tích chiến thuật, kiểm chứng thông tin và giúp người đọc hiểu vì sao một trận đấu hay một xu hướng lại diễn ra theo cách đó.

Cuối cùng, World Cup 2026 không thay đổi sức hút của bóng đá. Điều thay đổi là quyền quyết định cách thưởng thức giải đấu đang chuyển từ các đài truyền hình sang chính người hâm mộ. Và trong cuộc đua truyền thông, người chiến thắng sẽ là người hiểu khán giả muốn xem ở đâu, muốn nghe ai và muốn tham gia vào trận đấu theo cách nào.