Bộ Chính trị thống nhất chọn 24.11 hằng năm là ‘Ngày Văn hóa Việt Nam’

Quyết định này được nêu rõ trong Nghị quyết số 80-NQ/TW về phát triển văn hóa Việt Nam, do Tổng Bí thư Tô Lâm ký ban hành ngày 7.1.2026, thể hiện cách tiếp cận coi văn hóa không chỉ là lĩnh vực tinh thần mà là nền tảng, nguồn lực nội sinh và động lực phát triển quốc gia.

Theo Bộ Chính trị, phát triển văn hóa và con người được xác định là trụ cột, hệ điều tiết cho phát triển nhanh và bền vững đất nước. Đầu tư cho văn hóa chính là đầu tư cho tương lai lâu dài của dân tộc, tasức mạnh mềm của quốc gia trong kỷ nguyên mới.

Việc chọn Ngày Văn hóa Việt Nam là ngày nghỉ hưởng nguyên lương nhằm tạo điều kiện để người dân nâng cao khả năng thụ hưởng văn hóa, đồng thời động viên đội ngũ văn nghệ sĩ, người làm sáng tạo có thêm không gian và động lực cống hiến. Đây cũng là thông điệp rõ ràng về vai trò trung tâm của văn hóa trong đời sống xã hội hiện đại.

Văn hóa trong kỷ nguyên số

Nghị quyết 80 đặt mục tiêu đến năm 2030 xây dựng nền văn hóa Việt Nam tiên tiến, đậm đà bản sắc dân tộc, thống nhất trong đa dạng, gắn kết hài hòa giữa truyền thống và hiện đại, giữa giá trị nhân văn và tinh thần khoa học. Trọng tâm không chỉ dừng lại ở bảo tồn, mà mở rộng sang không gian số, nơi văn hóa đang tái định hình cách con người sáng tạo, tiếp nhận và lan tỏa giá trị.

Một trong những nội dung đáng chú ý của nghị quyết là yêu cầu tăng cường ứng dụng khoa học, công nghệ và chuyển đổi số trong phát triển văn hóa. Việc số hóa di sản được đặt mục tiêu cụ thể: hoàn thành 100% số hóa các di sản văn hóa đã được xếp hạng cấp quốc gia và quốc gia đặc biệt vào năm 2026. Song song đó, 100% học sinh, sinh viên trong hệ thống giáo dục quốc dân được tiếp cận thường xuyên các hoạt động nghệ thuật và giáo dục di sản.

Ở cấp độ thiết chế, Bộ Chính trị yêu cầu hoàn thiện hệ thống hạ tầng văn hóa, bảo đảm 100% chính quyền địa phương hai cấp và lực lượng vũ trang có thiết chế văn hóa đáp ứng nhu cầu sáng tạo và thụ hưởng của người dân; ít nhất 90% thiết chế văn hóa cơ sở hoạt động thường xuyên, hiệu quả. Đây được xem là điều kiện nền tảng để văn hóa không chỉ tồn tại trên giấy, mà thực sự đi vào đời sống.

Công nghiệp văn hóa và mô hình kinh doanh số

Nghị quyết 80 cũng dành dung lượng lớn cho phát triển các ngành công nghiệp văn hóa như một động lực kinh tế mới. Đến năm 2030, Việt Nam phấn đấu để các ngành công nghiệp văn hóa đóng góp 7% GDP, đồng thời hình thành 5 - 10 thương hiệu quốc gia về công nghiệp văn hóa trong những lĩnh vực có tiềm năng như điện ảnh, nghệ thuật biểu diễn, du lịch văn hóa, thiết kế và thời trang.

Đáng chú ý, Bộ Chính trị yêu cầu xây dựng một số tập đoàn công nghiệp văn hóa tầm cỡ quốc tế, dựa trên nền tảng công nghệ cao và các mô hình kinh doanh đổi mới sáng tạo. Việc thí điểm các mô hình kinh doanh văn hóa mới gắn với nền tảng số được coi là giải pháp then chốt, giúp văn hóa Việt Nam thích ứng với sự thay đổi nhanh của công nghệ và hành vi tiêu dùng toàn cầu.

Để hiện thực hóa mục tiêu này, nghị quyết yêu cầu bảo đảm nguồn lực tài chính tương xứng, với cam kết bố trí tối thiểu 2% tổng chi ngân sách Nhà nước hằng năm cho văn hóa, đồng thời có các chính sách ưu đãi vượt trội về đất đai, thuế cho doanh nghiệp khởi nghiệp sáng tạo trong lĩnh vực văn hóa. Khu vực tư nhân được khuyến khích đầu tư vào đào tạo, thiết chế và sản phẩm văn hóa, hình thành hệ sinh thái sáng tạo đa dạng.

Tầm nhìn đến 2045: Văn hóa trở thành sức mạnh cạnh tranh quốc gia

Ở tầm nhìn dài hạn đến năm 2045, Bộ Chính trị đặt mục tiêu khẳng định vị thế văn hóa của một quốc gia phát triển, thu nhập cao, đưa Việt Nam trở thành điểm đến hấp dẫn của các sự kiện văn hóa - nghệ thuật khu vực và quốc tế, đồng thời là trung tâm công nghiệp văn hóa - sáng tạo năng động.

Việt Nam phấn đấu có 10 thương hiệu liên hoan, lễ hội văn hóa tầm cỡ quốc tế, thêm 8 - 10 di sản được UNESCO công nhận, nằm trong Top 3 ASEAN và Top 30 thế giới về Chỉ số Sức mạnh mềm. .