CEO nền tảng tiền mã hóa Delio lĩnh án 15 năm tù

Mức án 15 năm tù thấp hơn yêu cầu 20 năm mà các công tố viên đưa ra trong phần tranh luận cuối cùng hồi tháng 4. Khi đó, công tố viên cáo buộc ông Jeong chiếm đoạt khoảng 250 tỉ won (khoảng 175,6 triệu USD) tài sản tiền mã hóa của khoảng 2.800 người dùng trong giai đoạn từ tháng 8/2021 đến tháng 6/2023. Tuy nhiên, ông Jeong cũng được tuyên trắng án đối với cáo buộc lừa đảo chính liên quan đến khoảng 250 tỉ won.

CEO Delio bị kết án 15 năm tù, nhưng thoát cáo buộc lừa đảo lớn nhất

Theo Newsis, tòa án đã loại một số bằng chứng được thu thập trong quá trình khám xét và thu giữ liên quan đến một đơn vị vận hành máy chủ, do xác định chúng được thu thập trái pháp luật. Việc loại bỏ các chứng cứ này đã ảnh hưởng trực tiếp đến cáo buộc lớn nhất mà công tố đưa ra.

Dù vậy, điều đó không đồng nghĩa CEO Delio được miễn trách nhiệm hình sự. Tòa vẫn kết luận ông Jeong phạm tội lừa đảo liên quan khoảng 70 tỉ won (khoảng 49,2 triệu USD), đồng thời xác định ông có trách nhiệm trong các hành vi tham ô và sử dụng tài liệu giả.

Tòa đánh giá mức độ nghiêm trọng của các hành vi mà ông Jeong bị kết tội dựa trên số lượng nạn nhân, quy mô thiệt hại tài chính và phương thức thực hiện. “Bị cáo đã phạm tội lừa đảo một khoản tiền lớn từ nhiều nạn nhân, và xét đến phương thức, thủ đoạn cũng như quy mô thiệt hại, đây là tội phạm đặc biệt nghiêm trọng”, phán quyết của tòa nêu.

Tòa cũng lưu ý rằng ông Jeong chưa nhận được sự tha thứ từ những khách hàng phải chịu thiệt hại tài chính đáng kể. Đối với các nạn nhân, phán quyết 15 năm tù là một dấu mốc quan trọng sau hơn ba năm kể từ khi Delio đóng băng hoạt động rút tiền. Trước đó, nhiều khách hàng đã kêu gọi một hình phạt nghiêm khắc đối với người đứng đầu nền tảng.

Từ sản phẩm sinh lời bằng tiền mã hóa đến cú đóng băng rút tiền

Vụ án Jeong Sang-ho bắt nguồn từ hoạt động kinh doanh tiền mã hóa của Delio, một công ty được thành lập từ năm 2018 và từng cung cấp các sản phẩm tiền gửi, cho vay tài sản mã hóa với mức lợi suất hấp dẫn.

Delio quảng bá các sản phẩm mang lại lợi nhuận lên tới 10,7%/năm đối với những tài sản như Bitcoin, Ether và USDT. Với mô hình này, người dùng gửi tài sản mã hóa vào nền tảng để nhận lợi suất, trong khi Delio sử dụng nguồn tài sản đó trong các hoạt động kinh doanh của mình.

Mô hình mang lại lợi nhuận cao cho khách hàng trong giai đoạn thị trường tiền mã hóa phát triển mạnh. Tuy nhiên, nó cũng tiềm ẩn rủi ro lớn khi nền tảng phải đối mặt với biến động thị trường, rủi ro thanh khoản và sự phụ thuộc vào các đối tác khác trong hệ sinh thái.

Tháng 6/2023, Delio bất ngờ đình chỉ hoạt động rút tiền của khách hàng. Ban đầu, công ty viện dẫn biến động gia tăng trên thị trường tiền mã hóa và cho biết việc tạm dừng rút tiền nhằm bảo vệ tài sản của khách hàng trong lúc đánh giá tình hình. Nhưng đối với những người gửi tiền, quyết định này đồng nghĩa họ không thể tiếp cận tài sản đang được giữ trên nền tảng.

Vụ việc nhanh chóng chuyển từ một vấn đề thanh khoản thành một cuộc khủng hoảng pháp lí. Các công tố viên sau đó cáo buộc ông Jeong có những hành vi quảng bá mang tính lừa dối và sai phạm liên quan đến hoạt động của Delio trong khoảng thời gian từ tháng 8/2021 đến tháng 6/2023.

Cảnh sát Nga đột kích 9 sàn tiền mã hóa ngoài vòng pháp luật

Nếu Bitcoin là nhà vô địch trong tiền mã hóa thì á quân là đồng nào?

Đáng chú ý, cuộc khủng hoảng của Delio diễn ra gần như đồng thời với sự sụp đổ của Haru Invest, một nền tảng tiền mã hóa khác tại Hàn Quốc cũng cung cấp các sản phẩm sinh lời cho tài sản mã hóa. Haru Invest đình chỉ hoạt động nạp và rút tiền vào tháng 6/2023. Sau đó, cơ quan chức năng Hàn Quốc mở cuộc điều tra đối với cả hai công ty khi hàng nghìn khách hàng không thể tiếp cận tài sản của mình.

Mối liên hệ giữa Delio và Haru Invest sau đó trở thành một phần quan trọng trong vụ án của ông Jeong. Trong quá trình xét xử, cơ quan chức năng đề cập đến những vấn đề liên quan Haru Invest và B&S Holdings, trong đó một người họ Bang, cổ đông chi phối B&S Holdings, được xác định là nhân vật quan trọng liên quan đến các vấn đề dẫn tới việc đình chỉ rút tiền.

Haru Invest từng cho biết công ty chịu thiệt hại khoảng 350 tỉ won do các khoản liên quan đến sự sụp đổ của FTX. Trong vụ án Delio, công tố lập luận rằng hành vi của ông Jeong trong thời điểm khủng hoảng đã khiến thiệt hại của khách hàng Delio trở nên nghiêm trọng hơn.

Vụ Haru Invest cũng có quy mô rất lớn. Các công tố viên cáo buộc lãnh đạo công ty chiếm đoạt hàng trăm triệu USD tiền mã hóa từ hàng nghìn khách hàng sau khi quảng bá các sản phẩm có lợi suất cao. Đến tháng 11/2024, Tòa Phục hồi Seoul tuyên Haru Invest phá sản sau khi các cuộc điều tra liên quan đến khoản thiệt hại được cho là khoảng 1.400 tỉ won, tương đương gần 1 tỉ USD.

Delio phá sản, bài học về rủi ro của nền tảng tiền mã hóa

Khủng hoảng của Delio không kết thúc với việc đóng băng rút tiền vào năm 2023. Khi khách hàng tìm cách thu hồi tài sản, công ty phải đối mặt với các thủ tục pháp lí và tài chính kéo dài. Đến tháng 11/2024, Delio chính thức bị tuyên bố phá sản, hơn một năm sau khi khách hàng lần đầu mất khả năng rút tài sản. Ông Jeong sau đó bị truy tố vào tháng 4/2025, mở đường cho phiên xét xử hình sự kéo dài trước khi tòa đưa ra phán quyết 15 năm tù.

Vụ án Delio cũng cho thấy những rủi ro đặc biệt của mô hình cung cấp lợi suất trên tài sản mã hóa. Khi khách hàng gửi Bitcoin, Ether hay stablecoin lên một nền tảng tập trung, họ không còn trực tiếp kiểm soát tài sản theo cách của ví tự quản. Thay vào đó, khả năng tiếp cận tài sản phụ thuộc vào năng lực quản trị, thanh khoản và hoạt động kinh doanh của đơn vị cung cấp dịch vụ.

Nếu nền tảng gặp vấn đề, việc người dùng có sở hữu tài sản trên blockchain hay không chưa chắc đồng nghĩa họ có thể lập tức lấy lại tài sản đó.

Điểm đáng chú ý trong vụ Delio còn nằm ở cách tòa án xử lí chứng cứ. Việc loại bỏ các bằng chứng được thu thập trái pháp luật đã khiến cáo buộc lớn nhất, liên quan 250 tỉ won, không được duy trì. Điều này cho thấy trong những vụ án tài sản mã hóa có quy mô lớn, không chỉ dòng tiền và hành vi của bị cáo mà cả quy trình thu thập chứng cứ cũng có thể quyết định kết quả xét xử.

Dù thoát cáo buộc lớn nhất, ông Jeong vẫn bị kết án 15 năm tù vì những hành vi mà tòa xác định đủ căn cứ chứng minh, trong đó có khoản lừa đảo khoảng 70 tỉ won. Việc tòa ra lệnh tạm giam ngay sau phán quyết, với lí do lo ngại bị cáo bỏ trốn, càng cho thấy mức độ nghiêm trọng mà cơ quan tư pháp Hàn Quốc đánh giá đối với vụ án.

Ở góc độ rộng hơn, Delio và Haru Invest trở thành những trường hợp điển hình cho mặt trái của các nền tảng tiền mã hóa cung cấp lợi suất cao. Khi thị trường tăng trưởng, những mức lợi nhuận hấp dẫn có thể nhanh chóng thu hút lượng lớn tài sản. Nhưng khi thanh khoản bị đứt gãy hoặc đối tác gặp sự cố, rủi ro có thể lan truyền từ một doanh nghiệp sang hàng nghìn khách hàng.