AI

Doanh nghiệp Việt trước làn sóng AI: Tăng tốc ứng dụng, nút thắt ở đâu? - Bài 2:AI đã thâm nhập vào 'ngóc ngách' doanh nghiệp Việt như thế nào?

Thế Lâm • 17/11/2026 07:39

Từ chăm sóc khách hàng, bán lẻ, viễn thông đến sản xuất nội dung và nuôi trồng thủy sản, AI đang được doanh nghiệp Việt Nam đưa vào nhiều khâu công việc khác nhau.

Từ “AI biết nói” đến “AI biết làm”

Theo đó, có doanh nghiệp sử dụng AI như một trợ lý để xử lý dữ liệu, có doanh nghiệp thử nghiệm AI để tự động hóa quy trình, và cũng có doanh nghiệp kết hợp AI với robot và Internet vạn vật (IoT) để xây dựng mô hình sản xuất mới. Những trường hợp này cho thấy phạm vi ứng dụng AI tại Việt Nam đang mở rộng, dù mức độ tham gia của AI trong từng hoạt động rất khác nhau.

Trao đổi với PV Một Thế Giới, ông Nguyễn Minh Đức, nhà sáng lập kiêm CEO Công ty An ninh mạng CyRadar, cho biết ứng dụng AI tại Việt Nam đang diễn ra ở ba nhóm chính. Phổ biến nhất là sáng tạo nội dung và trợ lý cá nhân, với các công việc như viết bài, lên ý tưởng, thiết kế hình ảnh hoặc hỗ trợ lập trình.

Nhóm thứ hai là chăm sóc khách hàng. Một số doanh nghiệp đã nâng cấp chatbot, kết nối hệ thống với một phần dữ liệu nội bộ như thông tin sản phẩm, chính sách bảo hành hoặc lịch sử mua hàng. Tuy nhiên, AI chủ yếu được cấp quyền đọc dữ liệu, chưa được phép chỉnh sửa.

Nhóm thứ ba là tự động hóa vận hành, nhưng hiện vẫn đang dừng ở mức độ thử nghiệm một cách thận trọng. Một số ngân hàng, công ty công nghệ và sàn thương mại điện tử bắt đầu đưa AI Agent vào quy trình, chẳng hạn đọc email khiếu nại, phân loại và chuyển đến bộ phận phụ trách hoặc thu thập nhật ký lỗi mạng để phân tích. Theo ông Đức, quyền thực hiện hành động thay con người của AI Agent vẫn còn rất hạn chế.

Trao khi đó, bà Hera Kim Ngân, Phó Chủ tịch Liên minh Phát triển năng lực AI Việt Nam, kiêm Giám đốc điều hành Công ty TNHH Wilson A.I Việt Nam, nhấn mạnh: “Chatbot là AI biết nói, còn AI Agent là AI biết làm”. Theo bà, sự chuyển dịch từ chatbot sang AI Agent cũng làm thay đổi cách doanh nghiệp nhìn nhận công nghệ. AI Agent được giao mục tiêu, tự lên kế hoạch và gọi các công cụ để thực hiện công việc như đọc hộp thư, tra cứu hệ thống quản trị quan hệ khách hàng (CRM), tạo báo giá, cập nhật bảng tính hoặc gửi tin nhắn. Đây là bước chuyển từ một công cụ trả lời sang hệ thống có khả năng tham gia trực tiếp vào quy trình.

AI Agent-8
Ảnh minh họa tạo bằng AI

Ứng dụng và phát triển sản phẩm AI trong lĩnh vực chứng khoán, y tế, nhận diện giọng nói và dịch vụ AI

Một trường hợp được đề cập trong báo cáo nghiên cứu “Khai phá Tiềm năng AI Việt Nam 2026” do Strand Partners thực hiện theo ủy quyền của AWS là Công ty CP Chứng khoán Kỹ Thương (TCBS). Hơn 460 nhân sự công ty đang sử dụng Kiro, môi trường phát triển phần mềm agentic AI của AWS, giúp rút ngắn thời gian phát triển tính năng gần 25%; hơn 70% mã nguồn do AI tạo ra được duyệt ngay lần đầu.

Nghiên cứu của AWS ghi nhận 41% doanh nghiệp dịch vụ tài chính đã ứng dụng AI, cao hơn mức trung bình 26%; 79% trong nhóm này cho biết năng suất được nâng cao. Trong y tế, tỉ lệ ứng dụng AI đạt 23%, với 69% báo cáo năng suất tăng.

OmiGroup là một doanh nghiệp y tế số Việt Nam, đã phát triển OmiKG trên nền tảng AWS để sử dụng AI truy vết nguyên nhân gốc rễ của bệnh mạn tính. Theo một đánh giá nghiên cứu có kiểm soát được AWS công bố, OmiKG xác định 15/17 cơ chế phân tử liên quan đến bệnh tiểu đường tuýp 2, vượt hai phương pháp AI thông thường khác trong phép đánh giá này.

Ở lĩnh vực sản phẩm công nghệ, NoteX là nền tảng trí tuệ giọng nói và nhận dạng tiếng nói được xây dựng tại Việt Nam. Việc vận hành trên hạ tầng AWS đã giúp NoteX giảm 30% độ trễ và chi phí xử lý AI, đồng thời thu hút hơn 1 triệu người dùng tại Việt Nam và hơn 20 quốc gia trong năm đầu tiên. Nền tảng sử dụng Amazon Bedrock và Amazon SageMaker để huấn luyện, triển khai các mô hình giọng nói độc quyền. Công cụ Saydi hỗ trợ dịch giọng nói hai chiều trực tiếp, nhận diện người nói trong hội thoại tiếng Việt, tiếng Anh và tiếng Nhật. Ông Nguyễn Lưu, CEO NoteX & Saydi, cho biết hạ tầng AWS giúp doanh nghiệp triển khai và mở rộng mô hình giọng nói tại hơn 20 quốc gia mà không phải tự quản lý hạ tầng mô hình nền tảng.

Ứng dụng AI trong hoạt động sản xuất kinh doanh tại Công ty CP Chứng khoán TCB (TCBS). Nguồn: TCBS.
Ứng dụng AI trong hoạt động sản xuất kinh doanh tại Công ty CP Chứng khoán TCB (TCBS). Nguồn: TCBS.

Một startup khác là Diaflow, do đội ngũ tại Việt Nam sáng lập, phát triển dịch vụ điều phối AI Agent cho doanh nghiệp trên nền tảng Amazon Bedrock. Diaflow đã thu hút hơn 40.000 khách hàng, trong đó 75% đến từ Mỹ; người dùng đã thực hiện hơn 100 triệu tác vụ AI trên nền tảng.

Nghiên cứu “Khai phá Tiềm năng AI Việt Nam 2026” cũng ghi nhận nhóm startup AI-native có mức tăng trưởng doanh thu trung bình 147% trong năm qua. Khả năng đạt doanh thu trên 1 triệu USD/năm của nhóm này cao gấp 4,8 lần; 96% tin rằng AI tiếp tục thúc đẩy tăng trưởng doanh thu trong năm tới.

Khi AI được vận hành trong lòng doanh nghiệp viễn thông

Trao đổi với Một Thế Giới, ông Trần Quang Đức, Trưởng phòng Digital Marketing - Ban Marketing và truyền thông - FPT Telecom, cho biết: “FPT Telecom hiện đang ứng dụng AI trong các hoạt động bán hàng, chăm sóc khách hàng. Trong đó, AI Agent trả lời khách hàng 24/7 tự động, tra cứu thông tin và lập báo cáo tự động. Ngoài ra, chúng tôi cũng sử dụng AI trong hoạt động dành cho nhân sự và thông tin nguồn nhân lực (HR)”. Được biết, các công cụ AI đang ứng dụng đều do doanh nghiệp tự xây dựng, phù hợp với nhu cầu và sự phát triển của tổ chức.

Ngoài những công cụ AI doanh nghiệp đã phát triển, ông Đức cho biết bản thân còn dùng thêm những công cụ AI khác để hỗ trợ chuyên môn công việc ngành PR, marketing như: Dùng API dữ liệu từ MCC & BM quảng cáo về Claude từ đó đẩy lên dashboard, để triển khai thiết lập quảng cáo & báo cáo tự động, thiết kế nhanh các poster đơn giản trong tic tắc hoặc tạo ra các video quảng bá sản phẩm vừa tiết kiệm được thời gian và chi phí.

FPT Telecom ứng dụng AI Agent-1
Ứng dụng AI trong hoạt động tại FPT Telecom. Nguồn: FPT Telecom.

Cùng với đó, trong tháng 10/2026, FPT Telecom đã tổ chức cuộc thi “AI Thực chiến tuyến đầu”, hướng đến ba lực lượng kinh doanh, dịch vụ và kỹ thuật. Nhờ đó, doanh nghiệp đã tập hợp được 229 giải pháp AI cải tiến công việc từ gần 300 nhân viên đăng ký. Các giải pháp tập trung vào những nhu cầu phát sinh tại từng bộ phận. Đơn cử, khối kinh doanh phát triển trợ lý tư vấn, công cụ tổng hợp dữ liệu bán hàng và tối ưu chi phí marketing. Bộ phận dịch vụ khách hàng thử nghiệm tự động phân loại email, hỗ trợ chăm sóc nợ cước và điều phối nhắc việc. Lực lượng kỹ thuật xây dựng các mô hình cảnh báo suy hao quang, đánh giá bảo trì và quản lý danh sách kiểm tra tự động.

“

Một số sáng kiến xuất phát trực tiếp từ nhân viên tuyến đầu. Kỹ thuật viên Nguyễn Hồng Phong tại Trung tâm Sài Gòn 01 phát triển AI Quality 360°, hệ thống phân tích chất lượng bảo trì. Trong khi đó, nhân viên kinh doanh Nguyễn Minh Đức tại Kon Tum ứng dụng AI để xây dựng website tư vấn, giúp khách hàng tìm hiểu và lựa chọn gói cước Internet.

Và được đưa vào quy trình tự động hóa nuôi cua xuất khẩu

Một hướng ứng dụng khác được Tiến sĩ Lê Mai Tùng, nhà sáng lập Công ty TNHH Seamorny Việt Nam, chia sẻ là mô hình nuôi cua ứng dụng sâu công nghệ nhằm tối ưu năng suất và đáp ứng yêu cầu xuất khẩu. Theo tiến sĩ Lê Mai Tùng, trong phương pháp nuôi ao truyền thống, hiện tượng ăn thịt đồng loại khiến khoảng 90% cua chết, tỉ lệ sống chỉ còn 10%. Mô hình ao cũng khó thu hoạch cua lột vì người nuôi không xác định được chính xác thời điểm và vị trí cua lột xác. Sau khoảng 4 giờ, cua lột có thể cứng vỏ trở lại.

Cua lột hay còn gọi là cua vỏ mềm có giá trị kinh tế cao, có thể chế biến và ăn nguyên con. Tiến sĩ Tùng cho biết chu kỳ từ cua trưởng thành đến cua lột khoảng 20-45 ngày, trong khi cửa sổ thu hoạch cua lột chỉ kéo dài khoảng 4 giờ. Doanh nghiệp nhìn nhận đây là phân khúc còn dư địa phát triển, trong bối cảnh xuất khẩu cua của Việt Nam hiện chủ yếu là cua thịt.

Chính từ đó, Seamorny chọn giải pháp là hệ thống nuôi trong nhà theo chiều dọc, tích hợp xử lý và tuần hoàn nước, cánh tay robot, AI và IoT. Mỗi mô-đun trang trại gồm một dàn nuôi với 768 hộp và một hệ thống xử lý nước. Theo doanh nghiệp, mô hình có thể tăng năng suất gấp 10 lần phương pháp truyền thống, đưa tỉ lệ sống của cua lên trên 90%. Một lao động có thể quản lý và giám sát khoảng 2.000 hộp cua, kể cả khi không sử dụng robot.

Theo tiến sĩ Tùng, mô hình có thể tiết kiệm và tái sử dụng 90% lượng nước, không xả nước bẩn ra môi trường. Lượng chất thải rắn khô ở mức 14-20 kg mỗi ngày, bằng khoảng một phần mười so với 200 kg mỗi ngày của mô hình nuôi tôm thông thường. Chất thải thu gom được định hướng sử dụng làm phân bón.

Seamorny ứng dụng AI nuôi cua xuất khẩu - tiến sĩ Lê Mai Tùng - 3
Seamorny ứng dụng cánh tay robot, AI và IoT trong nuôi cua xuất khẩu. Nguồn: Seamorny.

Song điểm đặc biệt thúc vị chính là việc Seamorny ứng dụng cánh tay robot, AI và IoT trong việc nuôi và thu hoạch cua lột. Với việc ứng dụng những công nghệ này, chỉ cần theo dõi qua smartphone ở bất cứ đâu doanh nghiệp có thể biết chính xác thời điểm, vị trí cua lột xác để kịp thời thu hoạch ngay tức thời chứ không cần tới hàng giờ. Tiến sĩ Lê Mai Tùng cũng chia sẻ bốn hướng triển khai về mặt kinh doanh là tự nuôi và xuất khẩu cua lột; chuyển giao công nghệ, đào tạo và hướng dẫn quy trình cho nông dân; hợp tác đầu tư theo mô-đun, doanh nghiệp vận hành trang trại và chia lợi nhuận; hoặc bán công nghệ cho đối tác nuôi, sau đó thu mua sản phẩm để xuất khẩu.

“

Thị trường cua toàn cầu có thể đạt gần 20 tỉ USD vào năm 2032, trong đó cua lột khoảng 1,95 tỉ USD. Với thị trường Việt Nam, kim ngạch xuất khẩu thủy sản năm 2025 đạt 11,3 tỉ USD, trong đó xuất khẩu cua đạt 384 triệu USD và chủ yếu là cua thịt. Chính vì thế, dư địa để cho Seamorny ứng dụng công nghệ nuôi cua lột xuất khẩu còn khá rộng mở.

Tiến sĩ Tùng cho biết Seamorny đang triển khai kế hoạch hợp tác tại Nhật Bản, gồm thành lập công ty cùng đối tác, xây dựng thương hiệu cua lột Cà Mau tại thị trường này, phổ biến quy trình nuôi với Hội nghề cá Nhật Bản và hướng đến xuất khẩu cua nuôi tại Cà Mau sang Nhật.

Seamorny ứng dụng AI nuôi cua xuất khẩu - tiến sĩ Lê Mai Tùng - 1
Tiến sĩ Lê Mai Tùng phổ biến quy trình nuôi cua của Seamorny cho Hội nghề cá Nhật. Ảnh: Seamorny.

AI mở thêm năng lực sản xuất nội dung và mô hình kinh doanh mới

Trong lĩnh vực sáng tạo, AI đang làm thay đổi cách tổ chức sản xuất video. Theo chia sẻ của anh Mỹ Bùi, nhà sáng lập Táo Hậu Kỳ, một đội ngũ sản xuất video bằng AI có thể được tổ chức theo nhiều cấp độ. Ở mô hình tinh gọn, nhóm chỉ cần ba vị trí: Đạo diễn, người hậu kỳ và người chuyên về AI prompt (câu lệnh). Khi mở rộng, doanh nghiệp có thể bổ sung AI Producer để quản lý ngân sách, tiến độ và Online Artist để xử lý các lỗi trong sản phẩm AI.

Anh Mỹ Bùi cho rằng một nhóm khoảng năm người có thể thực hiện những dự án quy mô lớn. Trong khi đó, Charlie Hoàng Đỗ, CEO Astronex thuộc Apero Group, đại diện cho mảng AI drama với đội ngũ hơn 400 nhân sự.

Từ lĩnh vực chứng khoán, y tế, nhận diện giọng nói cho tới viễn thông, nuôi trồng thủy sản và sản xuất nội dung, các trường hợp doanh nghiệp trên cho thấy AI đang được đưa vào những ngành nghề có đặc thù rất khác nhau. Mức độ ứng dụng không giống nhau, nhưng điểm chung là doanh nghiệp bắt đầu tìm cách kết hợp công nghệ với quy trình chuyên môn để mở rộng năng lực sản xuất và kinh doanh.

Nổi bật
      Mới nhất
      Doanh nghiệp Việt trước làn sóng AI: Tăng tốc ứng dụng, nút thắt ở đâu? - Bài 2: AI đã thâm nhập vào 'ngóc ngách' doanh nghiệp Việt như thế nào?
      • Mặc định

      POWERED BY ONECMS - A PRODUCT OF NEKO