Festival Cần Thơ 2026: Công nghệ mở đường kiến tạo hạt gạo xanh Việt Nam

Từ đồng ruộng truyền thống đến cánh đồng thông minh

Tại Festival Quốc tế Ngành hàng Lúa gạo Việt Nam lần thứ II - Cần Thơ năm 2026, câu chuyện ấy được thể hiện qua nhiều không gian triển lãm, trình diễn và kết nối khoa học công nghệ.

Với chủ đề “Gạo xanh Việt Nam - Vươn tầm quốc tế”, Festival diễn ra từ ngày 22 đến ngày 25/11 tại Công viên Sông Hậu, phường Cái Khế, TP. Cần Thơ. Sự kiện không chỉ quảng bá ngành hàng lúa gạo mà còn mở ra cơ hội để nông dân, doanh nghiệp và nhà khoa học tiếp cận những tiến bộ kĩ thuật, phương thức sản xuất hiện đại.

Một trong những điểm nhấn đáng chú ý là triển lãm “Con đường lúa gạo từ quá khứ đến tương lai”. Không gian này tái hiện quá trình phát triển nghề trồng lúa Việt Nam, từ sản xuất sơ khai, kinh tế tiểu nông, thời kì công nghiệp hóa đến nền nông nghiệp hiện đại 4.0. Qua từng mô hình, khách tham quan có thể nhận diện sự thay đổi của công cụ lao động, phương thức canh tác và trình độ tổ chức sản xuất.

Đặc biệt, mô hình “Cánh đồng Số - Hạt gạo Xanh” được đặt trong không gian triển lãm thành tựu nông nghiệp, cùng với mô hình cánh đồng cơ giới và cánh đồng kết hợp lúa - tôm - trái cây. Đây là những cách tiếp cận trực quan, giúp người xem hình dung hướng phát triển nông nghiệp hiện đại, trong đó công nghệ và dữ liệu ngày càng đóng vai trò quan trọng.

Cánh đồng thông minh không đơn thuần là đưa máy móc xuống ruộng. Điều quan trọng là tổ chức sản xuất dựa trên thông tin, quy trình và dữ liệu, giúp người nông dân có thêm căn cứ lựa chọn giống, thời vụ, phương pháp chăm sóc và sử dụng vật tư nông nghiệp.

Công nghệ hiện diện trong từng công đoạn

Một không gian đáng chú ý khác là Triển lãm Công nghệ sáng tạo Mekong – Mekong Innotech Expo 2026 do Sở Khoa học và Công nghệ TP. Cần Thơ triển khai, với chủ đề “Khát vọng công nghệ Việt”. Theo kế hoạch, triển lãm có diện tích 252m², dự kiến quy tụ 50 đơn vị, khoảng 1.000 sản phẩm, được bố trí thành sáu khu vực chuyên đề.

Đáng chú ý, khu nghiên cứu, ứng dụng công nghệ nông nghiệp tập trung giới thiệu các giải pháp công nghệ cao trong nông nghiệp và lúa gạo. Những sản phẩm được chuẩn bị gồm robot Humanoid Unitree G, robot Agibot X2 Ultra Humanoid, máy bay không người lái UAV của CT Group, máy bay nông nghiệp DJI, công nghệ thực tế ảo, 3D hologram Fan, sản phẩm STEM/STEAM, giống lúa, gạo đặc trưng của thành phố, sản phẩm nông nghiệp truy xuất nguồn gốc và máy cấy.

Đặc biệt, máy bay nông nghiệp và máy cấy là những thiết bị giúp người xem tiếp cận gần hơn với xu hướng cơ giới hóa. Trong khi đó, robot, thực tế ảo và công nghệ trình diễn tương tác tạo điều kiện để công chúng, doanh nghiệp và nông dân tìm hiểu những thành tựu công nghệ mới.

Phát biểu tại họp báo Festival ngày 11/11, ông Trương Cảnh Tuyên, Chủ tịch UBND TP. Cần Thơ, nhấn mạnh ngành hàng lúa gạo đang đứng trước yêu cầu chuyển đổi mạnh mẽ. Biến đổi khí hậu, biến động thị trường và các tiêu chuẩn ngày càng cao về chất lượng, an toàn thực phẩm, truy xuất nguồn gốc, bảo vệ môi trường đòi hỏi phải đổi mới phương thức sản xuất và tổ chức chuỗi giá trị.

Theo ông Trương Cảnh Tuyên, ngành hàng cần chuyển từ chú trọng sản lượng sang nâng cao chất lượng, giá trị gia tăng; từ sản xuất truyền thống sang sản xuất xanh, phát thải thấp, thích ứng với biến đổi khí hậu; từ xuất khẩu gạo đơn thuần sang xây dựng thương hiệu, nâng cao vị thế gạo Việt Nam.

Kết nối nhà khoa học, doanh nghiệp và nông dân

Không chỉ dừng ở hoạt động trưng bày, Festival còn tổ chức nhiều chương trình trình diễn và hội thảo khoa học. Sáng 22/11, chương trình trình diễn máy móc, thiết bị tiên tiến phục vụ gieo trồng lúa sẽ diễn ra tại xã Vị Thủy, thành phố Cần Thơ, dự kiến có khoảng 500 đại biểu tham dự.

Ngày 23/11, hội thảo “Tương lai hạt gạo xanh - Giải pháp khoa học, công nghệ, số hóa và phát thải thấp” dự kiến quy tụ 300 đại biểu. Tiếp đó, ngày 24/11, hội thảo “Gạo xanh Việt Nam - Kiến tạo giá trị, vươn tầm quốc tế” tập trung trao đổi những định hướng nâng cao giá trị và sức cạnh tranh của gạo Việt Nam.

Bên cạnh đó, các khu triển lãm công nghệ, máy móc, vật tư nông nghiệp hiện đại, chuyển đổi số; khu giới thiệu gạo đặc sản, OCOP, gạo hữu cơ, gạo chất lượng cao; khu trưng bày của các viện, trường và khu triển lãm lúa gạo quốc tế sẽ tạo điều kiện để các chủ thể trong ngành hàng gặp gỡ, trao đổi và tìm kiếm cơ hội hợp tác.

Tại họp báo, lãnh đạo thành phố Cần Thơ cũng nhấn mạnh thành công của Festival không chỉ được đo bằng quy mô hay số lượng gian hàng, mà quan trọng hơn là những cơ hội hợp tác và giá trị thiết thực tạo ra cho người sản xuất, doanh nghiệp và toàn ngành hàng.

Với nhiều không gian giới thiệu thành tựu, trình diễn thiết bị và kết nối chuyển giao, Festival Cần Thơ 2026 kỳ vọng lan tỏa tư duy sản xuất mới cho ngành hàng lúa gạo. Từ những cánh đồng phù sa Đồng bằng sông Cửu Long, hạt gạo xanh Việt Nam hướng đến chất lượng cao, phát thải thấp và khả năng cạnh tranh trên thị trường quốc tế.

Sự kiện diễn ra từ ngày 22 đến ngày 25 tháng 11năm 2026 tại Công viên Sông Hậu, TP. Cần Thơ.