Google thúc đẩy ứng dụng AI thực tiễn tại Việt Nam
Từ tra cứu quyền lợi bảo hiểm y tế, nhận diện lừa đảo trực tuyến đến hỗ trợ người khiếm thị, 10 dự án trình diễn tại AI Riser Vietnam 2026 cho thấy các nhà phát triển trẻ Việt Nam đang thử đưa AI vào nhiều lĩnh vực trong đời sống thực tiễn.
Ngày 8/10, tại TP.HCM, Google tổ chức diễn đàn “Chung vai vươn mình cùng Google AI”, giới thiệu 10 dự án ứng dụng trí tuệ nhân tạo (AI) do các bạn trẻ phát triển trong khuôn khổ sáng kiến AI Riser Việt Nam 2026.
AI Riser Vietnam 2026 được phát động từ tháng 8, do Google phối hợp với các Cộng đồng Nhà phát triển Google (GDG) tại địa phương và 12 tổ chức đối tác triển khai. Chương trình tập trung vào hình thức lập trình bằng câu lệnh, sử dụng ngôn ngữ tự nhiên kết hợp với các mô hình Gemini trên Google AI Studio để người dùng xây dựng bản mẫu ứng dụng.
Theo ban tổ chức, chuỗi 10 sự kiện tại Hà Nội, Đà Nẵng và TP.HCM thu hút hơn 10.000 lượt người tham dự trực tiếp và trực tuyến. Chương trình tiếp nhận 750 dự án được phát triển trên Google AI Studio, với sự tham gia đánh giá của 32 giám khảo chuyên môn.
Tại Demo Day, 10 dự án được lựa chọn để trình diễn. Ba dự án nhận được nhiều bình chọn từ khán giả nhất là ĐÚNG NƠI, Project InnoVerse và SightBridge AI.
AI giúp giải quyết những việc nhỏ nhưng thiết thực
Một trong những dự án tập trung vào lĩnh vực y tế là ĐÚNG NƠI, do bác sĩ Bành Thị Ngọc Trúc phát triển. Ứng dụng hỗ trợ bệnh nhân và người nhà tra cứu quyền lợi bảo hiểm y tế, mức đồng chi trả và quy định chuyển tuyến, qua đó giúp người dùng ước tính chi phí trước khi đến bệnh viện.
Trong khi đó, MediGuide AI của Lê Minh Giàu hướng đến việc hạn chế nhầm lẫn khi sử dụng thuốc. Ứng dụng số hóa đơn thuốc và bao bì thuốc qua camera, chuyển các thuật ngữ y khoa sang tiếng Việt dễ hiểu, kiểm tra tương tác thuốc theo Quyết định 5948/QĐ-BYT của Bộ Y tế và đồng bộ lịch nhắc uống thuốc với ứng dụng lịch của người dùng.
Các dự án này cho thấy một hướng ứng dụng AI khá cụ thể: xử lý những thông tin vốn khiến người dùng mất thời gian tìm kiếm hoặc khó hiểu. Tuy nhiên, với các ứng dụng liên quan đến y tế, AI vẫn cần được sử dụng như công cụ hỗ trợ; các thông tin về chẩn đoán, điều trị hay sử dụng thuốc không thể chỉ dựa vào kết quả do hệ thống tự động đưa ra.
Ở nhóm hỗ trợ người yếu thế, SightBridge AI của Phạm Văn Mạnh sử dụng thị giác máy tính để phát hiện chướng ngại vật và cảnh báo cho người khiếm thị thông qua cơ chế rung. Ứng dụng tích hợp Gemini để cung cấp trợ lý giọng nói tiếng Việt, có khả năng nhận biết số xe buýt, biển báo giao thông và mệnh giá tiền mặt.
Nếu các công cụ này hoạt động ổn định trong thực tế, AI có thể hỗ trợ người dùng thực hiện những thao tác mà trước đây phụ thuộc nhiều vào sự trợ giúp của người khác. Nhưng với các hệ thống liên quan trực tiếp đến an toàn khi di chuyển, độ chính xác và khả năng xử lý trong những tình huống bất ngờ vẫn là yêu cầu quan trọng.
Dùng AI để nhận diện lừa đảo
Một bài toán khác được đưa vào các dự án AI Riser là lừa đảo trực tuyến. ScamLens của Trần Bình Minh phân tích tin nhắn và ảnh chụp màn hình để nhận diện những dấu hiệu thường xuất hiện trong các tình huống lừa đảo, chẳng hạn hành vi mạo danh hoặc tạo cảm giác cấp bách giả tạo. Sau đó, hệ thống mô phỏng lộ trình rủi ro và đưa ra các bước xác minh an toàn.
Ở dự án này, thay vì chỉ cảnh báo một nội dung “có vấn đề”, công cụ hướng tới việc chỉ ra những dấu hiệu khiến người dùng cần thận trọng.
Trong bối cảnh các thủ đoạn lừa đảo trực tuyến ngày càng dựa vào việc giả danh cơ quan, tổ chức hoặc người quen, một công cụ hỗ trợ kiểm tra nhanh có thể giúp người dùng có thêm một bước trước khi chuyển tiền hoặc cung cấp thông tin cá nhân. Tuy nhiên, cảnh báo của AI cũng cần được xem là thông tin tham khảo, không phải kết luận tuyệt đối về một giao dịch hay một cá nhân.
Từ gọi vốn đến quản lý hàng quán
AI Riser cũng có những dự án hướng đến doanh nghiệp và startup. Project InnoVerse của Nguyễn Minh Hoàng hỗ trợ các công ty khởi nghiệp trong quá trình gọi vốn. Nền tảng có khả năng phân tích tài liệu đầu tư, chạy mô hình định lượng rủi ro tài chính và kết nối nhà sáng lập với trợ lý AI bằng giọng nói để mô phỏng một buổi làm việc với quỹ đầu tư. Đây cũng là một trong ba dự án được khán giả bình chọn nhiều nhất tại Demo Day.
HiLuat của Trần An Khang lại hướng đến các hàng quán F&B quy mô nhỏ. Ứng dụng đóng vai trò trợ lý pháp lý, giúp chuyển các tình huống trong quá trình vận hành thành những nghĩa vụ pháp lý cụ thể, đồng thời trích dẫn quy định từ cơ sở dữ liệu pháp luật chính thức của Việt Nam.
Với những ứng dụng liên quan đến pháp luật và tài chính, việc sử dụng nguồn dữ liệu chính xác và cập nhật là điều kiện quan trọng. AI có thể giúp tìm kiếm, tổng hợp và giải thích thông tin, nhưng không nên được xem là sự thay thế hoàn toàn cho chuyên gia trong những trường hợp cần tư vấn chuyên môn.
AI vào lớp học, xưởng sản xuất và bảo tồn
Ở lĩnh vực giáo dục, Sách của em của Nguyễn Quang Phú hỗ trợ giáo viên tiểu học tại các vùng khó khăn chuyển ảnh chụp giáo án viết tay hoặc sách giáo khoa thành phiếu bài tập đen trắng khổ A4 theo khung chương trình trong thời gian dưới 90 giây.
Nếu công cụ đáp ứng được yêu cầu về nội dung và định dạng, lợi ích lớn nhất nằm ở việc giảm thời gian chuẩn bị tài liệu. AI không thay giáo viên mà hỗ trợ một phần công việc phía sau lớp học.
Lax's CNC đưa AI vào sản xuất cơ khí và đào tạo nghề. Công cụ sử dụng Gemini để đọc mã G-code, phát hiện nguy cơ va chạm hoặc hỏng vật liệu, giải thích nguyên nhân và đề xuất mã điều chỉnh trước khi vận hành máy thật.
Trong giáo dục ngoại ngữ, 中文 Lab cung cấp gia sư tiếng Trung trên trình duyệt, chấm điểm phát âm theo từng âm tiết, phản hồi khả năng nhại giọng và chấm bài luận theo khung chương trình HSK mới.
Còn Avifauna of Vietnam kết hợp hệ thống thông tin địa lý (GIS) với công nghệ nhận diện để hỗ trợ nhận dạng các loài chim qua ảnh chụp, tra cứu tiếng hót và dữ liệu bảo tồn trong Sách đỏ IUCN.
Những dự án này có điểm chung là gắn với một nhóm người dùng và một nhu cầu cụ thể.
Từ làm thử đến ứng dụng thực tế
Bên cạnh các sản phẩm tại Demo Day, diễn đàn giới thiệu hoạt động của Applied AI Lab, sáng kiến hợp tác giữa Google AI Futures Fund và Saigon AI Hub. Khóa đầu tiên quy tụ 10 nhóm với gần 60 nhà nghiên cứu từ các trường đại học tại TP.HCM, tập trung vào y tế, công nghệ tiếng Việt, AI đa phương thức, thị giác máy tính và tương tác người - robot.
Ở khóa thứ hai, Saigon AI Hub định hướng tiếp nhận các bài toán thực tế, sau đó kết nối với những nhóm nghiên cứu phù hợp để phát triển, thử nghiệm và đánh giá giải pháp.
Song song đó, Google và các đối tác triển khai các khóa đào tạo kỹ năng số từ cơ bản đến nâng cao, với hơn 100.000 người dân Việt Nam được tham gia theo thông tin từ chương trình.
