Huawei chỉ trích kế hoạch loại bỏ dần công nghệ rủi ro cao của EU
EU dự kiến loại bỏ dần linh kiện và thiết bị từ những nhà cung cấp bị coi là rủi ro cao, trong các lĩnh vực then chốt, theo dự thảo đề xuất được công bố hôm 20.1.
Động thái này đã vấp phải chỉ trích từ gã khổng lồ viễn thông Huawei (Trung Quốc) - một trong những công ty nhiều khả năng bị ảnh hưởng.
Các biện pháp được nêu trong bản sửa đổi Đạo luật An ninh mạng của Liên minh châu Âu (EU) do Ủy ban châu Âu đề xuất, trong bối cảnh các cuộc tấn công mạng và tấn công bằng mã độc tống tiền (ransomware) gia tăng, cùng những lo ngại ngày càng lớn về can thiệp từ bên ngoài, hoạt động gián điệp và sự phụ thuộc của châu Âu vào các nhà cung cấp công nghệ ngoài EU.
Ủy ban châu Âu, cơ quan hành pháp của khối gồm 27 quốc gia, không nêu đích danh bất kỳ công ty hay quốc gia nào. Tuy nhiên, châu Âu thời gian qua đã siết chặt việc giám sát công nghệ Trung Quốc.
Đức mới đây đã bổ nhiệm một hội đồng chuyên gia để đánh giá lại chính sách thương mại với Trung Quốc và cấm sử dụng linh kiện Trung Quốc ở các mạng viễn thông 6G trong tương lai.
Mỹ đã cấm phê duyệt thiết bị viễn thông mới từ Huawei và ZTE (Trung Quốc) vào năm 2022, đồng thời kêu gọi các đồng minh châu Âu làm theo.
EU: Các biện pháp mới sẽ tăng cường an toàn và chủ quyền công nghệ
“Với Gói an ninh mạng mới, chúng tôi sẽ có các công cụ cần thiết để bảo vệ tốt hơn chuỗi cung ứng công nghệ thông tin và truyền thông trọng yếu, đồng thời đối phó dứt khoát với các cuộc tấn công mạng”, bà Henna Virkkunen, lãnh đạo phụ trách công nghệ của EU, cho biết trong một tuyên bố.
Huawei nhắc lại những chỉ trích trước đó từ Bộ Ngoại giao Trung Quốc. “Một đề xuất lập pháp nhằm hạn chế hoặc loại trừ các nhà cung cấp ngoài EU dựa trên xuất xứ quốc gia, thay vì bằng chứng thực tế và các tiêu chuẩn kỹ thuật, là vi phạm các nguyên tắc pháp lý cơ bản của EU về công bằng, không phân biệt đối xử và tính tương xứng, cũng như các nghĩa vụ của EU trong khuôn khổ WTO (Tổ chức Thương mại Thế giới). Chúng tôi sẽ theo dõi chặt chẽ các diễn biến tiếp theo của quy trình lập pháp và bảo lưu mọi quyền để bảo vệ lợi ích hợp pháp của mình”, người phát ngôn của Huawei nói.
Các biện pháp mới sẽ áp dụng cho 18 lĩnh vực trọng yếu do Ủy ban châu Âu xác định, gồm cả thiết bị phát hiện, phương tiện kết nối và tự động, hệ thống cung cấp và lưu trữ điện, hệ thống cấp nước, máy bay không người lái và các hệ thống chống máy bay không người lái. Dịch vụ đám mây, thiết bị y tế, thiết bị giám sát, dịch vụ không gian và chất bán dẫn cũng được xếp vào diện hạ tầng quan trọng.
EU đã thông qua “bộ công cụ” an ninh 5G vào năm 2020 nhằm hạn chế sử dụng các nhà cung cấp bị xem là rủi ro cao như Huawei, do lo ngại về phá hoại hoặc gián điệp. Tuy nhiên, một số quốc gia vẫn chưa loại bỏ các thiết bị này vì chi phí thay thế quá lớn.
Theo các đề xuất công bố hôm 20.1, các nhà mạng di động sẽ có 36 tháng kể từ khi danh sách nhà cung cấp rủi ro cao được công bố để loại bỏ dần các linh kiện chủ chốt. Thời hạn loại bỏ với các mạng cố định, gồm cáp quang, cáp ngầm dưới biển và mạng vệ tinh, sẽ được thông báo sau.
“Đây là một bước quan trọng nhằm bảo đảm chủ quyền công nghệ châu Âu và tăng cường an toàn cho tất cả mọi người”, bà Henna Virkkunen nói.
Những hạn chế với nhà cung cấp từ các quốc gia được coi là gây ra rủi ro an ninh mạng sẽ chỉ có hiệu lực sau khi Ủy ban châu Âu hoặc ít nhất ba quốc gia EU tiến hành đánh giá rủi ro chính thức. Bất kỳ biện pháp nào cũng sẽ dựa trên phân tích thị trường và đánh giá tác động.
Nhóm vận động hành lang viễn thông Connect Europe cảnh báo rằng các đề xuất này sẽ làm gia tăng gánh nặng cho ngành, với chi phí tuân thủ quy định bổ sung có thể lên tới hàng tỉ euro.
Đạo luật An ninh mạng sửa đổi vẫn cần được đàm phán với các chính phủ ở EU và Nghị viện châu Âu trong những tháng tới trước khi chính thức trở thành luật.
Theo phân tích chính sách thương mại EU được công bố đầu tháng 1, khối này tiếp tục theo đuổi chiến lược giảm rủi ro nhằm hạn chế sự phụ thuộc vào các đối tác thương mại lớn, đặc biệt là Trung Quốc và Mỹ. Tuy nhiên, những nỗ lực này vẫn gặp nhiều trở ngại khi hai đối tác trên tiếp tục gây xáo trộn thương mại của EU.
Trung Quốc vẫn là mục tiêu chính của các biện pháp phòng vệ thương mại của EU, trong bối cảnh thâm hụt thương mại của khối này với Trung Quốc đã vượt 300 tỉ euro vào năm 2024. Trung Quốc dự báo sẽ tiếp tục sử dụng các công cụ như kiểm soát xuất khẩu đất hiếm và chip để gây sức ép thương mại, trong khi EU nhiều khả năng vẫn phải xử lý các tranh chấp thông qua các thỏa thuận giá riêng lẻ với từng doanh nghiệp Trung Quốc.
Trong khi đó, quan hệ thương mại EU - Mỹ vẫn tiềm ẩn nhiều rủi ro dù hai bên đã đạt được tuyên bố chung vào tháng 8.2025. Theo thỏa thuận này, xuất khẩu của EU sang Mỹ bị áp trần thuế 15%, trong khi EU cam kết xóa bỏ thuế với toàn bộ hàng công nghiệp Mỹ và mở hạn ngạch thuế quan với một số sản phẩm nông nghiệp, thủy sản. Tuy nhiên, Mỹ đã mở rộng danh sách hàng hóa phái sinh áp thuế Mục 232 với sản phẩm thép và nhôm lên đến 50%, làm suy giảm lợi ích của EU.
Việc EU triển khai các cam kết lập pháp được dự báo sẽ kéo dài sang năm 2026, trong khi nguy cơ Mỹ gia tăng sức ép hoặc đưa ra các biện pháp thuế mới vẫn hiện hữu nếu tiến trình bị đình trệ hoặc nội dung thỏa thuận bị điều chỉnh.