Lương cơ sở tăng từ 1/7: Những khoản tiền trợ cấp nào 'nhảy vọt' theo?

Sự thay đổi mang tính chiến lược này không chỉ tác động trực tiếp đến bảng lương của khối công chức, viên chức, mà còn kích hoạt một làn sóng tăng trưởng đồng loạt cho các khoản trợ cấp BHXH, bảo hiểm y tế (BHYT) và an sinh xã hội, mang lại niềm vui cho hàng triệu người lao động.

Quyết định nâng lương cơ sở lên mức 2,53 triệu đồng/tháng kể từ giữa năm 2026 là bước đi tiếp nối lộ trình cải cách tiền lương và bảo đảm giá trị thực tế của thu nhập cho người lao động. Trong bối cảnh nền kinh tế đang chịu áp lực nhất định từ chi phí đẩy và biến động giá cả tiêu dùng, việc tăng lương cơ sở được xem là "bộ giảm xóc" thiết yếu.

Đáng chú ý, lương cơ sở tại Việt Nam vốn đóng vai trò là gốc để tính toán hàng loạt các chế độ an sinh. Vì vậy, một diện mạo mới của nền phúc lợi sẽ được thiết lập khi dòng tiền chi trả từ Quỹ BHXH tăng lên tương ứng. Theo các chuyên gia kinh tế, đây không đơn thuần là kỹ thuật điều chỉnh con số, mà là nỗ lực dịch chuyển chính sách nhằm đảm bảo nguyên tắc: Người lao động phải được hưởng thành quả từ sự tăng trưởng kinh tế của đất nước.

Lương cơ sở tăng, những khoản trợ cấp BHXH nhảy vọt theo

Khi "mẫu số" lương cơ sở chuyển từ 2,34 triệu đồng sang 2,53 triệu đồng, các mức hưởng hưởng trợ cấp thai sản, ốm đau, tai nạn lao động và dưỡng sức phục hồi sức khỏe sẽ lập tức được làm mới với mức tăng rõ rệt.

Tăng mạnh trợ cấp thai sản: Điểm tựa cho lao động nữ

Theo quy định hiện hành, lao động nữ khi sinh con hoặc người lao động nhận nuôi con nuôi dưới 6 tháng tuổi sẽ được hưởng trợ cấp một lần cho mỗi con bằng 2 lần lương cơ sở.

Bên cạnh đó, tiền trợ cấp dưỡng sức, phục hồi sức khỏe sau thai sản (mỗi ngày bằng 30% lương cơ sở) cũng sẽ tăng từ 702.000 đồng lên 759.000 đồng/ngày.

Trợ cấp mai táng và tử tuất: Chia sẻ gánh nặng lúc khó khăn

Một trong những khoản trợ cấp có mức tăng thặng dư lớn nhất chính là trợ cấp mai táng. Được tính bằng 10 lần lương cơ sở, khoản hỗ trợ này sẽ bứt phá từ mức 23,4 triệu đồng hiện tại lên thẳng 25,3 triệu đồng.

Đối với thân nhân của người lao động đủ điều kiện hưởng trợ cấp tuất hằng tháng, mức hưởng đối với mỗi thân nhân (bằng 50% lương cơ sở) sẽ tăng từ 1,17 triệu đồng lên 1,265 triệu đồng/tháng. Trường hợp thân nhân không có người trực tiếp nuôi dưỡng (hưởng 70% lương cơ sở) sẽ nhận 1,771 triệu đồng/tháng thay vì mức 1,638 triệu đồng như trước đây.

Nâng đỡ người bị tai nạn lao động, bệnh nghề nghiệp

Người lao động bị suy giảm khả năng lao động từ 5% đến 30% do tai nạn lao động hoặc bệnh nghề nghiệp sẽ được nhận trợ cấp một lần. Trong đó, mức trợ cấp tính theo lương cơ sở cho mức suy giảm 5% sẽ tăng từ 11,7 triệu đồng lên 12,65 triệu đồng.

Với những trường hợp nặng hơn, được hưởng trợ cấp hằng tháng: Người suy giảm 30% khả năng lao động sẽ nhận mức trợ cấp bằng 30% lương cơ sở, tương đương 759.000 đồng/tháng (tăng từ 702.000 đồng). Ngoài ra, trợ cấp phục vụ cho người bị suy giảm từ 81% trở lên mà bị liệt cột sống, mù hai mắt, cụt hai chi... cũng tăng lên bằng mức lương cơ sở mới: 2,53 triệu đồng/tháng.

Thay đổi mức trần đóng BHXH và "phao cứu sinh" BHYT hộ gia đình

Mức trần đóng BHXH bắt buộc: Người lao động cần lưu ý rằng mức lương tháng đóng BHXH bắt buộc tối đa bằng 20 lần lương cơ sở. Từ ngày 1/7/2026, mức trần này sẽ được nâng lên 50,6 triệu đồng/tháng (mức cũ là 46,8 triệu đồng).

Điều này đồng nghĩa với việc nhóm người lao động có thu nhập cao sẽ đóng nhiều hơn, nhưng ngược lại, mức hưởng lương hưu và các chế độ liên quan của họ trong tương lai cũng sẽ lũy tiến cao hơn đáng kể.

Mức đóng BHYT hộ gia đình: Do mức đóng BHYT hộ gia đình được tính theo tỷ lệ phần trăm của lương cơ sở, chi phí tham gia của người dân sẽ có sự điều chỉnh nhẹ. Tuy nhiên, đi kèm với đó là hạn mức quyền lợi khi khám chữa bệnh BHYT cũng tăng lên tương ứng. Ví dụ, chi phí cho một lần khám chữa bệnh được quỹ BHYT chi trả 100% (thấp hơn 15% lương cơ sở) sẽ tăng từ dưới 351.000 đồng lên dưới 379.500 đồng.

Mặc dù việc tăng lương cơ sở mang lại "luồng gió ấm" cho người thụ hưởng, song các cơ quan quản lý cũng phải đối mặt với bài toán điều tiết vĩ mô. Việc đồng loạt tăng các khoản chi trả đòi hỏi Quỹ BHXH phải có sự chuẩn bị kỹ lưỡng về mặt tài chính và tối ưu hóa năng lực quản lý đầu tư để đảm bảo tính bền vững lâu dài.

Bên cạnh đó, câu chuyện lương chưa tăng, giá đã chạy luôn là nỗi ám ảnh của người lao động. Việc tăng lương cơ sở lên 2,53 triệu đồng chỉ thực sự trọn vẹn nếu các cơ quan chức năng kiểm soát tốt thị trường, bình ổn giá các mặt hàng thiết yếu, không để lạm phát tâm lý triệt tiêu giá trị của dòng tiền tăng thêm.

Điều chỉnh mức lương cơ sở từ 1,8 triệu lên 2,34 triệu đồng/tháng từ ngày 1.7.2024

Người dân vui mừng đón nhận tin tăng lương hưu, lương cơ sở

Chuyên gia: Tác động của tăng lương cơ sở tới lạm phát không quá lớn

Hơn 50 triệu người hưởng lợi từ việc tăng lương cơ sở