MiniMax hạn chế quyền truy cập mô hình AI tạo video mới tại Mỹ và châu Âu
MiniMax vừa phát hành mã nguồn mở mô hình AI tạo video H3, nhưng đồng thời áp dụng các điều kiện cấp phép đặc biệt đối với người dùng tại Mỹ, EU, Anh và Hàn Quốc.
Động thái này phản ánh áp lực ngày càng lớn từ các vụ kiện bản quyền liên quan đến AI tạo sinh, trong bối cảnh cuộc cạnh tranh giữa các doanh nghiệp Trung Quốc và Mỹ trong lĩnh vực tạo video bằng AI đang bước vào giai đoạn quyết liệt.
Mã nguồn mở nhưng không hoàn toàn "mở" với các thị trường lớn
MiniMax, doanh nghiệp AI có trụ sở tại Thượng Hải, đã chính thức công bố mô hình tạo video H3 dưới dạng mã nguồn mở, cho phép cộng đồng phát triển tiếp cận các "trọng số" (weights) – tập hợp các tham số cốt lõi giúp mô hình học hỏi và tạo nội dung.
Việc công khai các trọng số đồng nghĩa với việc lập trình viên có thể tải về, sao chép, chỉnh sửa và phân phối mô hình mà không phải trả phí bản quyền cho MiniMax. Đây là xu hướng đang được nhiều công ty AI Trung Quốc theo đuổi nhằm thu hút cộng đồng phát triển và mở rộng hệ sinh thái ứng dụng.
Tuy nhiên, chỉ ít giờ sau khi H3 được phát hành, các nhà phát triển nhận thấy giấy phép sử dụng đi kèm đã đưa ra những giới hạn đáng chú ý. Theo đó, người dùng tại Mỹ, Liên minh châu Âu, Anh và Hàn Quốc không được tự do triển khai mô hình như ở các thị trường khác mà phải nộp đơn xin cấp phép chính thức từ MiniMax.
Công ty cho biết sẽ xem xét từng trường hợp cụ thể, đánh giá mục đích triển khai cũng như các biện pháp kiểm soát và tuân thủ trước khi quyết định có cho phép sử dụng hay không.
Trong khi đó, dịch vụ truy cập thông qua giao diện lập trình ứng dụng (API), hình thức thuê bao trả phí trên nền tảng trực tuyến của MiniMax hoặc các đối tác được ủy quyền vẫn được cung cấp trên phạm vi toàn cầu. Theo MiniMax, việc giới hạn quyền sử dụng tại một số khu vực xuất phát từ những bất ổn về quy định pháp lí cũng như các tranh chấp bản quyền đang diễn ra liên quan đến AI tạo video.
Ryan Lee, phụ trách quan hệ nhà phát triển của MiniMax, cho biết trên mạng xã hội X rằng riêng tại Mỹ, quyết định này liên quan trực tiếp đến các vụ kiện bản quyền mà nhiều hãng phim Hollywood đang theo đuổi đối với các công ty phát triển AI tạo video. Động thái trên cho thấy ngay cả các mô hình được công bố theo hướng mã nguồn mở cũng không còn hoàn toàn "mở" khi phải đối mặt với những rủi ro pháp lí ngày càng lớn.
Cuộc đua mô hình AI tạo video nóng lên giữa Trung Quốc và Mỹ
Sự xuất hiện của H3 diễn ra trong lúc AI tạo video đang trở thành chiến trường cạnh tranh mới của ngành trí tuệ nhân tạo. Nếu trước đây cuộc đua chủ yếu tập trung vào chatbot và mô hình ngôn ngữ lớn, thì hiện nay các doanh nghiệp đang chuyển sang phát triển những hệ thống có khả năng tạo video chất lượng cao từ văn bản hoặc chỉnh sửa video bằng AI.
MiniMax quảng bá H3 là mô hình có khả năng tạo video dài tối đa 15 giây với độ phân giải 2K, đồng thời tương thích với nhiều cấu hình phần cứng khác nhau. Chi phí sử dụng thông qua API được công bố ở mức khoảng 13 cent Mỹ cho mỗi giây video.
Theo nền tảng đánh giá Artificial Analysis, H3 hiện đứng đầu bảng xếp hạng về khả năng chỉnh sửa video bằng AI và xếp thứ hai trong hạng mục tạo video từ văn bản, chỉ sau Gemini Omni Flash của Google. Mô hình của Google có chi phí thấp hơn đáng kể, khoảng 1 cent Mỹ mỗi giây video, nhưng hiện chỉ hỗ trợ tạo các đoạn video dài tối đa 10 giây.
Trong khi đó, các doanh nghiệp Trung Quốc đang tăng tốc để thu hẹp khoảng cách với các đối thủ Mỹ bằng cách phát hành những mô hình có thể triển khai cục bộ, tùy biến linh hoạt và ít phụ thuộc vào hạ tầng điện toán đám mây của các tập đoàn công nghệ phương Tây.
Tuy nhiên, cùng với sự phát triển nhanh chóng của công nghệ là làn sóng tranh chấp bản quyền ngày càng gay gắt. Các hãng phim, công ty truyền thông và chủ sở hữu nội dung cho rằng nhiều doanh nghiệp AI đã sử dụng tác phẩm có bản quyền để huấn luyện mô hình mà chưa được cấp phép, đồng thời AI cũng có thể tạo ra những nội dung mô phỏng các nhân vật, hình ảnh hoặc phong cách sáng tạo được bảo hộ.
Tháng 6 vừa qua, hai tập đoàn giải trí lớn là Disney và NBCUniversal đã khởi kiện Midjourney với cáo buộc dịch vụ AI của công ty này tạo ra trái phép hình ảnh các nhân vật nổi tiếng thuộc những thương hiệu như Star Wars hay Marvel.
Không chỉ MiniMax, các doanh nghiệp AI Trung Quốc khác cũng vấp phải những tranh cãi tương tự. Đầu năm nay, ByteDance gây nhiều phản ứng từ Hollywood sau khi giới thiệu mô hình Seedance 2.0. Mới đây, công ty tiếp tục ra mắt Seedance 2.5 với khả năng tạo video dài tới 30 giây chỉ trong một lần xử lí. Khác với MiniMax, mô hình này không được phát hành dưới dạng mã nguồn mở.
Những diễn biến mới cho thấy cuộc cạnh tranh trong lĩnh vực AI tạo video không chỉ còn là cuộc đua về chất lượng mô hình, tốc độ xử lí hay chi phí sử dụng, mà ngày càng phụ thuộc vào khả năng giải quyết các vấn đề pháp lí liên quan đến quyền sở hữu trí tuệ.
Việc MiniMax chủ động giới hạn quyền truy cập tại những thị trường có hệ thống pháp lí nghiêm ngặt cho thấy các công ty AI đang lựa chọn cách tiếp cận thận trọng hơn nhằm giảm thiểu rủi ro kiện tụng. Trong tương lai, bản quyền nhiều khả năng sẽ trở thành một trong những yếu tố quyết định lợi thế cạnh tranh của các doanh nghiệp AI toàn cầu, bên cạnh năng lực công nghệ và quy mô dữ liệu huấn luyện.