Mưa lũ triền miên: Hàng ngàn hộ dân bị chia cắt, căng thẳng bảo vệ đê điều
Mưa lớn kéo dài liên tục đã làm tê liệt nhiều tuyến quốc lộ, ngập úng hơn 10.000 ha hoa màu và tràn đê tại Hà Nội, Ninh Bình, buộc các lực lượng chức năng phải căng mình giải cứu.
Mưa lũ gây thiệt hại nặng tại Bắc Bộ
Đợt mưa lớn trên diện rộng đang gây ra những tổn thất nặng nề về người, tài sản và hệ thống hạ tầng thiết yếu tại hàng loạt tỉnh, thành phố khu vực Bắc Bộ và Bắc Trung Bộ.
Theo báo cáo nhanh cập nhật lúc 7h ngày 17/9 từ Cục Quản lý đê điều và Phòng, chống thiên tai (Bộ Nông nghiệp và Môi trường), thiên tai đã khiến nhiều khu vực dân cư bị chia cắt cục bộ, hàng ngàn ngôi nhà chìm trong biển nước và gia tăng rủi ro mất an toàn nghiêm trọng đối với các tuyến đê điều trọng yếu.
Tính đến thời điểm báo cáo, mưa lũ kéo dài đã làm 3 căn nhà bị sập hoàn toàn tại tỉnh Thanh Hóa và 21 căn nhà khác bị hư hỏng, tốc mái rải rác trên địa bàn các tỉnh Lào Cai, Phú Thọ, Thanh Hóa và Nghệ An.
Tình trạng ngập úng diễn ra trên diện rộng với 2.291 ngôi nhà bị ngập sâu; trong đó, Ninh Bình là địa phương chịu ảnh hưởng nặng nề nhất với 921 hộ, tiếp đến là Nghệ An với 749 hộ, Thanh Hóa 334 hộ, Hà Nội 146 hộ và Phú Thọ 141 hộ.
Sự dâng cao của mực nước sông hồ đã cắt đứt nhiều tuyến đường giao thông huyết mạch, dẫn đến tình trạng cô lập hoàn toàn đối với 1.621 hộ dân. Cụ thể, tại Thanh Hóa có 1.220 hộ thuộc các xã Thạch Quảng, Xuân Thái, Thanh Phong bị chia cắt; tại Nghệ An có 401 hộ thuộc các xã Lạc Thủy, Cao Dương rơi vào cảnh tương tự.
Tại khu vực ngoại thành Hà Nội, lối đi của 372 hộ dân tại xã Xuân Mai cũng đã chìm sâu trong nước, ảnh hưởng nghiêm trọng đến đời sống sinh hoạt của bà con.
Lĩnh vực sản xuất nông nghiệp ghi nhận mức độ thiệt hại nặng nề khi có tới 10.014 ha lúa, hoa màu và cây trồng ngắn ngày bị ngập dầm, trong đó diện tích thiệt hại lớn nhất tập trung tại Ninh Bình với 5.843 ha, Thanh Hóa 2.157 ha, Nghệ An 1.287 ha và Hà Nội 727 ha.
Bên cạnh đó, ngành chăn nuôi tại tỉnh Nghệ An chịu đòn đánh trực diện khi ghi nhận 195 con gia súc cùng 11.958 con gia cầm bị nước lũ cuốn trôi và chết do ngập úng.
Căng thẳng bảo vệ đê điều
Mưa lớn kéo dài đã tạo áp lực cực kỳ khốc liệt lên hệ thống công trình đê điều. Trên tuyến đê tả Đáy thuộc địa bàn tỉnh Ninh Bình (đê cấp III), lực lượng chức năng đã phát hiện sự cố sạt mái đê phía sông tại đoạn từ K100+810 đến K100+828.
Cung sạt kéo dài 18 m với chiều cao sạt dao động từ 0,5 m đến 1,8 m. Ngay trong giờ đầu phát hiện, chính quyền địa phương đã huy động phương án "4 tại chỗ", xử lý khẩn cấp bằng kĩ thuật đóng cọc tre, đắp bao tải đất tạo chân và trải bạt chống xói mòn nhằm ngăn ngừa nguy cơ vỡ đê.
Tại TP. Hà Nội, tràn đê và bờ bao sông Bùi đã xảy ra trên chiều dài khoảng 1.400m thuộc địa bàn các xã Xuân Mai và Kiều Phú. Các lực lượng xung kích phòng chống thiên tai đã được huy động tối đa để đắp bao tải đất gia cố, chống tràn, quyết tâm bảo vệ an toàn cho các vùng đệm bên trong.
Nguồn nước tích tụ lớn cũng làm suy yếu kết cấu hạ tầng giao thông đường bộ, gây ra 92 điểm sạt lở đất đá tại Lào Cai, Phú Thọ, Thanh Hóa và Nghệ An. Trong đó, có 8 điểm sạt lở đặc biệt nghiêm trọng xuất hiện trên các tuyến Quốc lộ huyết mạch như QL.32 (Lào Cai), QL.6, QL.70B, đường Hồ Chí Minh (Phú Thọ), QL.15C, QL.16, QL.217 (Thanh Hóa).
Diễn biến mưa lớn phức tạp trong những ngày tới
Dữ liệu khí tượng cho thấy, trong ngày 17/9, nhiều trạm đo đã ghi nhận lượng mưa tích lũy rất cao chỉ trong vòng 8 tiếng (từ 7h đến 15h), tiêu biểu như trạm Thạch Bình (Ninh Bình) đạt 160,4 mm, An Bình (Phú Thọ) đạt 155,2 mm và Thiệu Hợp (Thanh Hóa) đạt 131,8 mm.
Trung tâm Dự báo khí tượng thủy văn quốc gia cảnh báo, hình thái thời tiết nguy hiểm này vẫn tiếp tục duy trì và có xu hướng dịch chuyển trong các ngày tới.
Từ chiều tối 17/9 đến sáng 18/9: Mưa vừa, mưa to và dông tiếp tục bao phủ khu vực phía Nam các tỉnh Lào Cai, Sơn La, Tuyên Quang, Thái Nguyên, cùng toàn bộ khu vực Phú Thọ, Bắc Ninh, Hà Nội, Hưng Yên, Ninh Bình với lượng mưa phổ biến 40 - 80 mm, có nơi mưa rất to trên 150 mm. Các khu vực khác ở Bắc Bộ có mưa rào rải rác từ 10 - 30 mm, cục bộ có nơi trên 70 mm.
Từ chiều tối 17/9 đến hết ngày 18/9: Thanh Hóa và Nghệ An là tâm điểm mưa lớn với lượng mưa phổ biến 50 - 100 mm, nhiều điểm cục bộ vượt ngưỡng 180 mm.
Từ đêm 18/9 đến ngày 19/9: Vùng mưa dịch chuyển dần xuống phía Nam, khu vực từ Nghệ An đến TP. Huế sẽ có mưa vừa, mưa to với lượng mưa 30 - 60 mm, cục bộ có nơi trên 100 mm.
Hình thái mưa này tiếp tục duy trì tại khu vực Hà Tĩnh đến TP. Huế trong đêm 19/9 và ngày 20/9 với lượng mưa phổ biến 20 - 40 mm, cục bộ vượt 100 mm.
Cơ quan khí tượng đặc biệt phát đi cảnh báo về nguy cơ xảy ra mưa dông kèm lốc, sét, mưa đá, gió giật mạnh và các trận mưa cường suất lớn vượt ngưỡng 100 mm/3h. Cấp độ rủi ro thiên tai do mưa lớn, lốc, sét được ấn định ở Cấp 1.
Tác động từ đợt mưa lớn này cực kì nguy hiểm, có khả năng cao gây ra ngập úng nghiêm trọng tại các vùng trũng thấp, khu đô thị tập trung và khu công nghiệp; đồng thời gia tăng tối đa nguy cơ xảy ra lũ quét trên các sông suối nhỏ, sạt lở đất đá trên các sườn dốc nghiêng.
