Nam sinh 16 tuổi phát triển AI làm HLV cầu lông nhận giải thưởng
Để không phải tốn tiền thuê HLV cầu lông, Hoàng Phó Thừa, học sinh lớp 11 Trường Trung học Hoa Kiều Trung Sơn, Trung Quốc, đã phát triển ứng dụng AI phân tích động tác mang tên MotionFrame.
Giành giải á quân cùng giải Công ích xã hội tại cuộc thi sáng tạo AI TRAE, dự án của nam sinh 16 tuổi cho thấy một hướng tiếp cận đáng chú ý trong làn sóng ứng dụng trí tuệ nhân tạo: bắt đầu từ vấn đề thực tế, biến ý tưởng thành sản phẩm và tiếp tục hoàn thiện bằng phản hồi của người dùng.
Từ bài toán của người chơi đến ứng dụng AI làm HLV cầu lông
Tại vòng chung kết và lễ trao giải cuộc thi sáng tạo AI TRAE, tổ chức ở Trung tâm Nghệ thuật Tây Ngạn, Thượng Hải, Hoàng Phó Thừa, học sinh lớp 11 đến từ Trường Trung học Hoa Kiều Trung Sơn, tỉnh Quảng Đông, đã giành giải á quân và giải Công ích xã hội với ứng dụng huấn luyện cầu lông MotionFrame. Thành tích này mang về cho nam sinh tổng tiền thưởng 250.000 nhân dân tệ.
Cuộc thi do ByteDance tổ chức, thu hút khoảng 37.000 người đăng kí, với 14.000 sản phẩm dự thi. Chỉ 21 dự án lọt vào vòng chung kết, trong khuôn khổ chương trình có tổng giá trị giải thưởng vượt một triệu nhân dân tệ. Ban tổ chức còn quy tụ những gương mặt hoạt động trong lĩnh vực công nghệ, giải trí và sáng tạo nội dung, cùng các chuyên gia, lãnh đạo doanh nghiệp công nghệ tham gia đánh giá.
Giữa hàng chục nghìn người tham gia, dự án của Hoàng Phó Thừa không bắt đầu từ một ý tưởng công nghệ quá xa vời. Nó xuất phát từ chính trải nghiệm của người chơi cầu lông nghiệp dư.
Hoàng Phó Thừa và người bạn đồng đội Phương Chính đều yêu thích môn thể thao này và muốn nâng cao kĩ thuật. Tuy nhiên, khi tìm hiểu về lớp học cá nhân tại các câu lạc bộ, họ nhận ra chi phí không hề nhỏ: hơn 300 nhân dân tệ cho một giờ huấn luyện, chưa kể khoảng 100 nhân dân tệ tiền sân. Với học sinh, đây là khoản chi khó duy trì thường xuyên.
Ngay cả khi được HLV nhắc nhở bên sân, người chơi vẫn khó sửa động tác. Những lời như “xoay người”, “điểm tiếp xúc cầu quá thấp” có thể giúp họ nhận ra lỗi trong khoảnh khắc, nhưng không dễ biến thành kĩ năng ổn định. Nguyên nhân nằm ở chỗ người chơi thường không nhìn thấy chính xác tư thế của mình khi thực hiện cú đánh.
Từ đó, Hoàng Phó Thừa đặt câu hỏi: liệu có thể dùng AI để xây dựng một HLV cầu lông cá nhân, giúp người chơi tự phân tích và điều chỉnh kĩ thuật?
Tháng 6/2026, sau khi xem video giới thiệu cuộc thi TRAE trên Douyin, nam sinh quyết định đăng kí. Thông điệp “Thế giới rộng lớn, hãy mạnh dạn sáng tạo” đã thôi thúc cậu bắt tay vào dự án. Ngày 11/7, Hoàng Phó Thừa bắt đầu xây dựng phiên bản đầu tiên của MotionFrame, hướng đến việc phân tích động tác vung vợt theo từng khung hình bằng những thiết bị phổ biến như điện thoại thông minh.
Điểm đáng chú ý là cậu không hoàn toàn bắt đầu từ con số O. Từ năm 2022, Hoàng Phó Thừa đã dành thời gian tìm hiểu các công cụ AI trên thị trường. Tháng 3/2026, khi xu hướng AI mã nguồn mở phát triển mạnh, cậu thử triển khai hệ thống AI chạy cục bộ tại nhà. Đến tháng 5, cậu tiếp tục thử sức với một ứng dụng sắp xếp câu hỏi sai dành cho học sinh. Dù sản phẩm chưa thể phát hành vì còn thiếu sót về chức năng, trải nghiệm đó giúp cậu hiểu rõ hơn cách phân chia yêu cầu, lựa chọn công nghệ và sử dụng AI để hỗ trợ viết mã.
Không chạy theo công nghệ phức tạp, tập trung giải quyết vấn đề thật
Ở giai đoạn đầu, MotionFrame mới chỉ là bản thử nghiệm có khả năng nhận diện động tác vung vợt và đưa ra gợi ý. Khi bước vào vòng tiếp theo, Hoàng Phó Thừa từng cân nhắc bổ sung nhiều công nghệ phức tạp như phân tích đa góc quay và tái dựng không gian ba chiều.
Tuy nhiên, lời khuyên của HLV đã khiến cậu thay đổi hướng phát triển. Theo đó, người chơi nghiệp dư không nhất thiết cần những công nghệ quá phức tạp; điều quan trọng là họ phải hiểu mình sai ở đâu và nên tập luyện như thế nào để tiến bộ.
Nhận ra khoảng cách giữa khả năng kĩ thuật và nhu cầu thực tế, Hoàng Phó Thừa bắt đầu đến nhiều câu lạc bộ cầu lông địa phương, ghi hình các động tác chuẩn và những lỗi phổ biến dưới sự hướng dẫn của HLV. Các video này trở thành dữ liệu tham chiếu giúp ứng dụng đưa ra đánh giá có cơ sở thực tế hơn.
Cậu cũng thường xuyên mang sản phẩm đến sân để người chơi trải nghiệm. Những góp ý về thao tác khó dùng, kết quả nhận diện chưa chính xác hay chức năng còn thiếu đều được ghi lại để điều chỉnh trong các phiên bản tiếp theo.
Quá trình đó giúp MotionFrame phát triển theo ba hướng. Đầu tiên là phân tích kĩ thuật: người dùng quay video động tác, sau đó AI đánh giá từng khung hình, xem xét các yếu tố như góc khuỷu tay, độ cao điểm tiếp xúc cầu và tốc độ vung vợt, rồi đưa ra mức đánh giá cùng hướng dẫn bằng giọng nói.
Tiếp theo là chức năng học tập, với 12 bài học chuyên môn và 100 bộ giáo án luyện tập. Người dùng còn có thể tự xây dựng khóa học và ghi lại tiến trình tập luyện của mình.
Cuối cùng, ứng dụng bổ sung cộng đồng người chơi mang tên “Vòng tròn bạn cầu”, tạo không gian để người dùng trao đổi kinh nghiệm, học hỏi và kết nối với những người có cùng sở thích. Từ một công cụ phân tích động tác, MotionFrame từng bước hướng đến hệ sinh thái kết hợp đo lường, học tập, luyện tập và giao lưu.
“Đừng cố làm ra thứ gì quá hào nhoáng, hãy làm thứ thực sự hữu ích. Mà cái hữu ích phải bắt nguồn từ cuộc sống, từ nhu cầu có thật”, Hoàng Phó Thừa chia sẻ. Với cậu, mục tiêu của MotionFrame là thu hẹp khoảng trống giữa người chơi nghiệp dư và sự hướng dẫn chuyên môn, giúp nhiều người có thể tập luyện khoa học hơn mà không phụ thuộc hoàn toàn vào HLV cá nhân.
Từ giải thưởng đến bài toán phát triển sản phẩm lâu dài
Phía sau thành tích tại cuộc thi là quá trình phát triển không ít áp lực. Đầu tháng 8/2026, Phương Chính tạm dừng tham gia dự án vì lí do cá nhân, khiến Hoàng Phó Thừa phải tự đảm nhận phần lớn công việc phát triển và quay video trong hơn nửa tháng.
Đêm trước hạn nộp sản phẩm chung kết, cậu phát hiện thiếu một đoạn video trình diễn quan trọng. Một đoạn ghi hình với HLV trước đó cũng phải loại bỏ do chưa có thỏa thuận sử dụng hình ảnh phù hợp. Từng nghĩ đến việc rút khỏi cuộc thi, Hoàng Phó Thừa cuối cùng quyết định tận dụng những tư liệu còn lại, liên hệ bạn bè để quay bổ sung và làm việc xuyên đêm đến hơn 6 giờ sáng.
Sự kiên trì ấy đến từ niềm yêu thích AI, đồng thời gắn với môi trường học tập tại Trường Trung học Hoa Kiều Trung Sơn. Học viện Khoa học Thiếu niên và bộ phận Quan Thâm của trường tạo điều kiện để học sinh tham gia hoạt động sáng tạo, thực hành và được hướng dẫn. Giáo viên chủ nhiệm Lí Thông, nhận thấy học sinh có hứng thú với AI, còn tạo cơ hội để cậu thực hiện hai buổi phổ biến kiến thức AI cho cả lớp.
Sau cuộc thi, câu chuyện của MotionFrame tiếp tục chuyển sang một giai đoạn mới: đưa sản phẩm đến với người dùng thực tế. Theo thông tin Hoàng Phó Thừa chia sẻ, ứng dụng đã được phê duyệt và phát hành trên App Store. Trong 10 ngày đầu, sản phẩm từng đứng thứ 22 trên bảng xếp hạng phổ biến thuộc danh mục thể thao.
Phản hồi từ người dùng cho thấy cơ hội phát triển đi kèm những thách thức cụ thể. Một người chơi 17 tuổi đã gửi hàng nghìn chữ góp ý, ghi nhận khả năng phân tích các động tác ở cuối sân nhưng chỉ ra rằng ứng dụng vẫn nhận diện chưa chính xác một số kĩ thuật gần lưới. Người dùng cũng đề xuất bổ sung chức năng tìm bạn chơi và cải thiện khả năng kết nối cộng đồng tại địa phương.
Hoàng Phó Thừa cùng các thành viên đã đưa những đề xuất này vào kế hoạch nâng cấp sản phẩm. Với cậu, việc người dùng dành thời gian phản hồi chi tiết là dấu hiệu cho thấy họ thực sự xem MotionFrame như một người bạn đồng hành trong tập luyện.
Song song với dự án, nam sinh còn vận hành tài khoản công nghệ mang tên “Người tái cấu trúc”, chia sẻ kiến thức về ứng dụng AI và kinh nghiệm phát triển phần mềm. Bên cạnh cậu dự định theo học lĩnh vực phát triển ứng dụng AI ở đại học, sau đó khởi nghiệp trong ngành công nghệ.