Nga có bước đi trước Mỹ trong cuộc đua quản lí tiền mã hóa
Tổng thống Vladimir Putin vừa ký ban hành đạo luật quản lí tiền mã hóa được đánh giá là toàn diện nhất từ trước đến nay tại Nga.
Đạo luật này mở đường cho hoạt động giao dịch tài sản số dưới sự giám sát của nhà nước và cho phép sử dụng Bitcoin trong thanh toán thương mại quốc tế từ ngày 1/9/2026. Động thái này không chỉ giúp Moscow đưa thị trường crypto ra khỏi "vùng xám" pháp lí mà còn cho thấy Nga đang đi nhanh hơn Mỹ trong việc xây dựng hành lang pháp lí cho nền kinh tế tài sản số.
.jpg)
Nga đưa tiền mã hóa vào khuôn khổ pháp luật với hệ thống cấp phép chặt chẽ
Sau nhiều năm duy trì cách tiếp cận thận trọng, Nga đã chính thức chuyển sang giai đoạn quản lí toàn diện đối với thị trường tiền mã hóa.
Đạo luật mới do Tổng thống Vladimir Putin ký ban hành tạo ra khuôn khổ pháp lí đầu tiên dành cho các hoạt động giao dịch tài sản số, đồng thời cho phép Bitcoin (BTC) và một số đồng tiền mã hóa đủ điều kiện được sử dụng trong thanh toán thương mại xuyên biên giới kể từ ngày 1/9/2026.
Đây được xem là bước tiến quan trọng bởi trước đó phần lớn hoạt động crypto tại Nga tồn tại trong trạng thái "nửa hợp pháp", khi chưa có quy định rõ ràng về cấp phép, giám sát cũng như trách nhiệm của các đơn vị cung cấp dịch vụ.
Theo luật mới, mọi sàn giao dịch tiền mã hóa, công ty môi giới và đơn vị lưu ký tài sản số hoạt động tại Nga đều phải đăng ký với Ngân hàng Trung ương Nga (Bank of Russia). Để được cấp phép, doanh nghiệp phải đáp ứng mức vốn tối thiểu 15 triệu ruble và tham gia một tổ chức tự quản của thị trường tài chính.
Chính phủ cũng dành thời gian chuyển tiếp đến ngày 1/7/2027 để các nền tảng hiện hữu hoàn tất việc đăng ký và đáp ứng đầy đủ các yêu cầu pháp lí.
Một điểm đáng chú ý là luật lần đầu tiên xác định rõ thế nào là hoạt động giao dịch chuyên nghiệp. Theo đó, tổ chức hoặc cá nhân thực hiện từ hai giao dịch mỗi tháng với tổng giá trị từ 3,5 triệu ruble trở lên sẽ được xem là nhà tạo lập thị trường và phải tuân thủ đầy đủ các quy định về cấp phép.
Nga cũng đặt ra tiêu chuẩn khá cao đối với những đồng tiền mã hóa được phép giao dịch công khai. Chỉ các tài sản số có vốn hóa trung bình vượt 5.000 tỉ ruble và duy trì khối lượng giao dịch trên 1.000 tỉ ruble mỗi ngày trong vòng hai năm mới đủ điều kiện. Với tiêu chí này, hiện chỉ có Bitcoin, Ethereum (ETH) và stablecoin USDT đáp ứng yêu cầu.
Theo Chủ tịch Ủy ban Thị trường Tài chính thuộc Duma Quốc gia Anatoly Aksakov, việc siết chặt quản lí nhằm chấm dứt tình trạng sử dụng ví điện tử ẩn danh và các giao dịch nằm ngoài sự kiểm soát của cơ quan quản lí, qua đó xây dựng một thị trường minh bạch và hợp pháp hơn.
Đạo luật mới cũng mở rộng chính sách trước đó vốn chỉ cho phép doanh nghiệp sử dụng tiền mã hóa trong thanh toán thương mại quốc tế từ tháng 7/2026. Thay vì cơ chế tạm thời, Nga nay thiết lập một hệ thống cấp phép chính thức cho toàn bộ hoạt động liên quan đến tài sản số.
Hỗ trợ thương mại quốc tế nhưng vẫn bảo vệ đồng ruble
Mặc dù hợp pháp hóa hoạt động giao dịch crypto, Nga vẫn duy trì nhiều giới hạn nhằm kiểm soát rủi ro. Đối với nhà đầu tư cá nhân không đủ điều kiện (tức những người chưa vượt qua bài kiểm tra đánh giá kiến thức về tiền mã hóa) luật quy định hạn mức mua tối đa chỉ 300.000 ruble mỗi năm thông qua mỗi trung gian được cấp phép.
Theo ước tính, nhóm nhà đầu tư này chiếm tới khoảng 98% số nhà đầu tư cá nhân tại Nga, cho thấy phần lớn người dân sẽ vẫn bị giới hạn đáng kể khi tham gia thị trường. Quan trọng hơn, Nga tiếp tục cấm sử dụng tiền mã hóa để thanh toán hàng hóa và dịch vụ trong nước.
Chính phủ cho rằng việc duy trì vị thế của đồng ruble là ưu tiên hàng đầu. Nếu crypto được sử dụng rộng rãi trong thanh toán nội địa, nhu cầu đối với đồng nội tệ có thể suy giảm, ảnh hưởng tới sự ổn định của hệ thống tài chính quốc gia.Tuy nhiên, với các giao dịch quốc tế, quan điểm của Moscow lại hoàn toàn khác.
Trong hoàn cảnh các lệnh trừng phạt của Liên minh châu Âu và phương Tây liên tục thu hẹp khả năng tiếp cận hệ thống tài chính toàn cầu của Nga, tiền mã hóa được xem là một kênh thanh toán thay thế giúp doanh nghiệp duy trì hoạt động thương mại xuyên biên giới.
Thay vì để các giao dịch diễn ra trong "chợ đen" hoặc trên những nền tảng khó kiểm soát, Nga lựa chọn xây dựng hệ thống giao dịch được nhà nước cấp phép và giám sát. Đây được xem là giải pháp dung hòa giữa nhu cầu thúc đẩy thương mại quốc tế và mục tiêu kiểm soát dòng tiền.
Động thái của Nga cũng tạo nên sự đối lập đáng chú ý với Mỹ. Trong khi Moscow đã hoàn tất quy trình lập pháp và ấn định thời điểm luật có hiệu lực từ ngày 1/9, thì tại Washington, dự luật CLARITY Act (văn bản được kì vọng sẽ tạo khuôn khổ quản lí cho các sàn giao dịch tiền mã hóa) mới chỉ được Ủy ban Ngân hàng Thượng viện thông qua.
Dự luật này vẫn phải trải qua nhiều bước, bao gồm bỏ phiếu tại toàn thể Thượng viện, thống nhất với phiên bản của Hạ viện và cuối cùng là chữ ký của Tổng thống trước khi có hiệu lực. Khoảng cách về tiến độ cho thấy Nga đang tạm thời đi trước Mỹ trong việc xây dựng hành lang pháp lí dành cho thị trường crypto.
Dù vậy, giới chuyên gia nhận định thành công của mô hình Nga sẽ phụ thuộc vào khả năng cân bằng giữa quản lí chặt chẽ và khuyến khích đổi mới. Nếu các quy định quá nghiêm ngặt, thị trường có thể mất sức hấp dẫn. Ngược lại, nếu hệ thống cấp phép hoạt động hiệu quả, Nga có thể hình thành một thị trường tài sản số được kiểm soát nhưng vẫn đủ linh hoạt để hỗ trợ thương mại quốc tế và giảm tác động từ các lệnh trừng phạt kinh tế.