Phạm Băng Băng cảnh báo giới trẻ Trung Quốc đang ngộ độc vì phim ngắn AI
Việc diễn viên Phạm Băng Băng cho rằng giới trẻ Trung Quốc hiện nay đang “ăn không ngon” khi ngày càng tiếp nhận nội dung từ phim ngắn AI đã khơi lên một vấn đề lớn hơn về tương lai ngành công nghiệp điện ảnh nước này.
Phạm Băng Băng và lời cảnh báo về “khẩu phần nghệ thuật” của giới trẻ
Tại buổi họp báo liên quan đến bộ phim Mỹ Diary of a Mad Old Man (Nhật ký của một ông già điên), tác phẩm được lựa chọn tham dự Liên hoan phim quốc tế Busan lần thứ 31, diễn viên Phạm Băng Băng đã đưa ra nhận xét đáng chú ý khi được hỏi về sự bùng nổ của phim ngắn ứng dụng trí tuệ nhân tạo (AI) tại Trung Quốc.
“Tôi cảm thấy giới trẻ Trung Quốc hiện nay đang ‘ăn’ không được tốt lắm”, nữ diễn viên nói. Đây không đơn thuần là một nhận xét về chất lượng giải trí mà còn là cách cô đặt vấn đề về môi trường tiếp nhận văn hóa của thế hệ trẻ trong thời đại nội dung được sản xuất hàng loạt bằng công nghệ.
Với 30 năm hoạt động trong ngành giải trí, Phạm Băng Băng không phủ nhận AI là xu hướng không thể đảo ngược. Cô thậm chí thừa nhận thỉnh thoảng cũng xem các phim ngắn AI đang phổ biến ở Trung Quốc. Tuy nhiên, điều khiến cô băn khoăn là sự tương đồng giữa các nhân vật và cách thể hiện.
Theo nữ diễn viên, xem một hay mười phim ngắn, người xem có cảm giác chỉ khác nhau ở bối cảnh cổ trang hay hiện đại, còn gương mặt nhân vật thì gần như giống nhau và khó để lại dấu ấn. Cô cho rằng sự thiếu khác biệt này khiến khán giả khó ghi nhớ nhân vật, cũng như khó hình thành sự gắn bó với câu chuyện.
Phạm Băng Băng còn so sánh trải nghiệm tiếp nhận điện ảnh của thế hệ mình với giới trẻ hiện nay. Trước đây, khán giả thường tìm xem phim dài từ nhiều quốc gia, tiếp cận nhiều nguồn tác phẩm khác nhau và nhờ đó tích lũy vốn hiểu biết về nghệ thuật. Những bộ phim ấy không chỉ cung cấp câu chuyện mà còn đem đến trải nghiệm về văn hóa, ngôn ngữ hình ảnh, diễn xuất và cách nhìn thế giới.
Ngược lại, nếu thế hệ trẻ chủ yếu tiếp nhận những phim ngắn AI có nhịp điệu nhanh, cách kể chuyện trực diện và tập trung vào kết quả, nền tảng thẩm mỹ có thể bị thu hẹp. Nữ diễn viên cho rằng đây có thể là một vấn đề đối với gu thưởng thức nghệ thuật của thế hệ mới.
Điện ảnh Trung Quốc trước nghịch lí số lượng sản xuất tăng, chiều sâu nghệ thuật ở đâu?
Nhận xét của Phạm Băng Băng xuất hiện trong bối cảnh ngành công nghiệp phim ngắn Trung Quốc phát triển với tốc độ rất nhanh. Mô hình phim ngắn dọc, thường có thời lượng mỗi tập chỉ vài phút, được thiết kế để phù hợp với thói quen xem nội dung trên điện thoại và khả năng phân phối của các nền tảng số.
Sức hấp dẫn của mô hình này nằm ở khả năng sản xuất nhanh, chi phí thấp và khai thác trực tiếp nhu cầu giải trí. Những câu chuyện về tình yêu, gia đình, trả thù, đổi đời, xuyên không hay tranh đấu quyền lực thường được triển khai bằng các tình tiết liên tục tạo cao trào. Người xem có thể dễ dàng tiếp nhận nội dung trong những khoảng thời gian ngắn, còn nhà sản xuất có thể nhanh chóng thử nghiệm nhiều kịch bản và mô hình kiếm tiền.
Cũng cần phân biệt phim ngắn AI với toàn bộ nền điện ảnh Trung Quốc. Điện ảnh nước này vẫn có những tác phẩm điện ảnh thương mại quy mô lớn, phim nghệ thuật và các nhà làm phim theo đuổi ngôn ngữ sáng tạo riêng. Sự phát triển của phim ngắn không đồng nghĩa điện ảnh truyền thống đang biến mất. Vấn đề nằm ở nguy cơ một bộ phận khán giả, đặc biệt là người trẻ, ngày càng dành nhiều thời gian cho những nội dung được thiết kế để giữ chân họ trong thời gian ngắn.
Một trong những lí do khiến phim ngắn AI phát triển nhanh ở Trung Quốc là khả năng giải quyết bài toán kinh tế của ngành sản xuất. Với phim truyền thống, chi phí dành cho diễn viên, đoàn phim, bối cảnh, ánh sáng, trang phục và hậu kì có thể rất lớn. Trong khi đó, phim AI có thể giảm đáng kể một số khoản đầu tư, rút ngắn thời gian sản xuất và cho phép nhà làm phim thử nghiệm nhiều ý tưởng hơn.
Trường hợp Phạm Băng Băng cũng gợi mở một góc nhìn đáng chú ý. Sau khi giành giải Nữ diễn viên chính xuất sắc tại Kim Mã năm 2025 với bộ phim Mother Bhumi (Địa mẫu), cô tiếp tục tham gia một tác phẩm điện ảnh Mỹ được lựa chọn tại Liên hoan phim Busan. Hành trình này cho thấy giá trị của diễn viên và tác phẩm không chỉ được quyết định bởi khả năng tiếp cận lượng khán giả lớn, mà còn bởi năng lực sáng tạo và sự công nhận trong những không gian điện ảnh khác nhau.