Công nghệ quân sự

Belarus và Nga hợp tác phát triển đầu đạn hạt nhân cho hệ thống tên lửa Polonez

Hoàng Vũ 02/01/2026 12:10

Belarus và Nga đang phối hợp phát triển khả năng mang đầu đạn hạt nhân cho hệ thống tên lửa chiến thuật Polonez của Belarus.

Thông tin này được ông Gennady Lepeshko, Chủ tịch Ủy ban An ninh Quốc gia thuộc Hạ viện Quốc hội Belarus, công bố trong một cuộc phỏng vấn với Sputnik.

Theo ông Lepeshko, trong khuôn khổ các cuộc tập trận Zapad gần đây, Belarus và Nga đã diễn tập các kịch bản liên quan đến việc sử dụng vũ khí hạt nhân, bao gồm cả các hệ thống hàng không và tên lửa có khả năng mang đầu đạn hạt nhân. Ông cho biết thêm rằng hai nước đang tiến hành các chương trình phát triển chung nhằm cho phép triển khai vũ khí hạt nhân từ nhiều nền tảng khác nhau, trong đó có hệ thống Polonez.

Hệ thống tên lửa Polonez

Polonez là hệ thống tên lửa tác chiến - chiến thuật do Belarus phát triển, dựa trên nền tảng công nghệ của hệ thống tên lửa đa năng GATSS do Trung Quốc thiết kế, được tích hợp trên khung gầm bánh lốp MZKT-7930 Astrolog do Belarus sản xuất.

tên lửa hn 2 2 2 2
Hệ thống tên lửa A300 của Trung Quốc (GATSS) - Ảnh: OP

Hệ thống này lần đầu tiên được giới thiệu trước công chúng vào năm 2015 trong một cuộc duyệt binh tại Minsk, và chính thức được đưa vào trang bị cho lực lượng vũ trang Belarus sau khi hoàn tất thử nghiệm cấp nhà nước vào năm 2016.

Theo các thông số công bố, Polonez sử dụng tên lửa cỡ nòng 301mm, với tầm bắn từ 200m đối với biến thể A200 và lên tới khoảng 290km với biến thể A300. Hệ thống dẫn đường kết hợp quán tính và GPS, với sai số được cho là trong khoảng 15 - 30 mét.

Hiện Polonez đang được biên chế cho Lữ đoàn pháo - tên lửa số 336 của Belarus tại Osipovichi. Ngoài Belarus, Azerbaijan cũng được xác nhận là quốc gia đã tiếp nhận và vận hành hệ thống này kể từ năm 2018.

Vai trò của Polonez

Trong những năm gần đây, giới lãnh đạo Belarus nhiều lần đưa ra các phát biểu cứng rắn liên quan đến năng lực tên lửa của nước này. Năm 2022, Tổng thống Alexander Lukashenko từng tuyên bố Belarus có thể sử dụng Polonez để tấn công các “trung tâm ra quyết định” tại Kyiv, nhấn mạnh rằng thủ đô Ukraine nằm trong tầm bắn của hệ thống này.

tên lửa hn 2 2 2
Hệ thống Polonez - Ảnh: Bộ Quốc phòng Belarus

Trước đó, vào năm 2021, ông Dmitry Pantus - người đứng đầu Ủy ban Công nghiệp Quân sự Nhà nước Belarus, thông báo nước này đã phát triển thành công một loại tên lửa mới cho Polonez với tầm bắn lên tới 300km. Loại tên lửa này tiếp tục được thử nghiệm trong năm 2022 và chính thức được đưa vào trang bị vào tháng 11.2023 trong khuôn khổ tổ hợp nâng cấp mang tên Polonez-M.

Tháng 9.2023, ông Lukashenko cũng xác nhận Belarus đang sử dụng công nghệ của Nga để phát triển một loại tên lửa mới, sau khi giai đoạn hợp tác ban đầu với Trung Quốc kết thúc. Theo ông, đây sẽ là một loại tên lửa “nghiêm túc”, phản ánh bước tiến mới trong năng lực quân sự của Minsk.

Các hệ thống tên lửa khác tại Belarus

Ngoài Polonez, Belarus hiện cũng đang vận hành các tổ hợp tên lửa chiến thuật Iskander-M do Nga sản xuất, với tầm bắn tối đa lên tới 500km. Các tài liệu và video do Bộ Quốc phòng Belarus công bố từ đầu năm 2023 cho thấy sự hiện diện của biến thể Iskander-M và Iskander-K trên lãnh thổ nước này.

tên lửa hn
Mô hình tên lửa đạn đạo M20 của Trung Quốc đặt cạnh một phương tiện thuộc tổ hợp Polonez tại triển lãm MILEX 2017 - Ảnh: Militarnyi

Đáng chú ý, trong một đoạn video công bố ngày 24.2.2023, một số chi tiết trên cabin của bệ phóng Iskander-M đã bị làm mờ. Theo nhóm giám sát Belaruski Gayun, các biểu tượng ngôi sao đỏ trên phương tiện đã bị chỉnh sửa, làm dấy lên nghi vấn rằng một số hệ thống này từng được Nga sử dụng trong các cuộc tấn công tên lửa nhằm vào Ukraine.

Nga hiện được cho là đã phát triển các đầu đạn hạt nhân có đương lượng nổ lên tới 50 kiloton dành cho tổ hợp Iskander. Nhiều khả năng, khi đề cập đến việc “diễn tập thuật toán sử dụng vũ khí hạt nhân” trong các cuộc tập trận Zapad, ông Gennady Lepeshko đang nói tới việc triển khai các kịch bản liên quan đến những loại đầu đạn này.

Hoàng Vũ