Samsung mất dần vị thế ở Trung Quốc do đối thủ trỗi dậy, tính thu hẹp hoạt động

Samsung Electronics đang đối mặt với “thế tiến thoái lưỡng nan mang tính chiến lược” về việc nên bảo vệ thị phần đang thu hẹp ở Trung Quốc hay tái phân bổ nguồn lực để tăng sức cạnh tranh toàn cầu, theo các nhà phân tích. Điều này diễn ra trong bối cảnh xuất hiện nhiều suy đoán rằng gã khổng lồ công nghệ Hàn Quốc có thể cắt giảm một phần hoạt động ở Trung Quốc đại lục và tập trung mạnh hơn vào mảng bán dẫn.

Samsung Electronics đang xem xét tái cấu trúc quy mô lớn ở Trung Quốc, có thể rút khỏi các mảng như thiết bị gia dụng và màn hình, trong khi vẫn giữ smartphone và chip nhớ làm lĩnh vực cốt lõi, theo trang Yicai, dẫn nguồn trong ngành.

Yicai cũng cho biết Samsung Electronics nhiều khả năng sẽ ưu tiên hoạt động bán dẫn tại Trung Quốc, ngay cả khi thu hẹp các mảng kinh doanh khác.

Theo các nguồn tin của trang SCMP, Samsung Electronics đã cân nhắc việc rút một phần khỏi Trung Quốc, với các đợt cắt giảm nhân sự đang diễn ra ở một số bộ phận hoạt động kém hiệu quả.

Một nguồn tin cho biết Samsung Electronics có thể chuyển giao việc phân phối sản phẩm gia dụng cho các đối tác địa phương, nhưng vẫn giữ hoạt động sản xuất. Tuy nhiên, các quyết định vẫn chưa được chốt và quy mô tái cấu trúc của Samsung Electronics ở Trung Quốc vẫn chưa rõ ràng, theo SCMP.

Samsung Electronics hiện chưa phản hồi về vấn đề trên.

“Samsung quyết định tập trung cạnh tranh toàn cầu thay vì đối đầu trực diện ở Trung Quốc”

“Samsung đang đứng trước một bài toán chiến lược: dồn nguồn lực để bảo vệ thị phần ở Trung Quốc hay cạnh tranh hiệu quả hơn với các công ty nước này trên toàn cầu”, ông Troy Stangarone, chuyên gia nghiên cứu không thường trú tại Viện Chiến lược và Công nghệ Carnegie Mellon (Mỹ), nhận định.

“Trong bối cảnh cạnh tranh ngày càng khốc liệt và thị phần tại Trung Quốc suy giảm, Samsung dường như đã kết luận rằng chiến lược tốt nhất là tập trung vào cạnh tranh toàn cầu thay vì đối đầu trực diện ở Trung Quốc”, ông nói thêm.

Sự dịch chuyển này trái ngược với đà tăng trưởng lợi nhuận mạnh mẽ của Samsung Electronics, được thúc đẩy bởi nhu cầu tăng vọt với chip và hạ tầng trí tuệ nhân tạo (AI).

Cách đây vài ngày, Samsung Electronics dự báo lợi nhuận hoạt động quý 1/2026 tăng gấp 8 lần, lên 57.200 tỉ won (37,8 tỉ USD), mức kỷ lục có thể vượt cả lợi nhuận cả năm 2025.

Samsung Electronics vẫn duy trì sự hiện diện rộng ở Trung Quốc, gồm bán dẫn, điện tử tiêu dùng và thiết bị gia dụng, cùng các trung tâm nghiên cứu và phát triển tại thủ đô Bắc Kinh và thành phố Nam Kinh tập trung vào AI, viễn thông, smartphone.

Ngoài ra, tập đoàn điện tử lớn nhất Hàn Quốc tiếp tục đầu tư mạnh vào mảng chip nhớ tại Trung Quốc. Năm 2025, Samsung Electronics đã rót 465,4 tỉ won vào nhà máy sản xuất chip nhớ tại thành phố Tây An, tăng 67,5% so với 2024, theo hồ sơ nộp lên Cơ quan Giám sát Tài chính Hàn Quốc.

Nhà máy ở Tây An chiếm khoảng 40% sản lượng NAND flash của Samsung Electronics. Đây là nhà máy sản xuất chip nhớ duy nhất ở nước ngoài của tập đoàn Hàn Quốc.

Thuộc nhóm bộ nhớ không mất dữ liệu khi tắt nguồn, NAND flash là loại chip lưu trữ được dùng rất phổ biến trong các thiết bị hiện đại như điện thoại, ổ SSD, USB hay thẻ nhớ. Khác với DRAM (bộ nhớ truy cập ngẫu nhiên động), NAND flash có tốc độ chậm hơn nhưng lại lưu trữ được lâu dài và có mật độ dữ liệu cao.

Trước đó, Samsung Electronics đã đầu tư 698,4 tỉ won vào nhà máy này năm 2019, nhưng tạm dừng chi tiêu tại đây từ năm 2020 đến năm 2023, theo hãng tin Seoul Economic Daily. Việc đầu tư vào nhà máy này được nối lại năm 2024 với mức 277,8 tỉ won.

Samsung Electronics là hãng sản xuất chip nhớ lớn nhất thế giới.

Hôm 24.3, ông Zheng Shanjie, người đứng đầu Ủy ban Phát triển và Cải cách Quốc gia Trung Quốc, đã gặp Lee Jae-yong (Chủ tịch Samsung Electronics) tại thủ đô Bắc Kinh, kêu gọi tập đoàn Hàn Quốc “nắm bắt cơ hội từ việc Trung Quốc liên tục mở cửa”, đồng thời “mở rộng hơn nữa đầu tư và hợp tác tại quốc gia này”.

“Trung Quốc là một phần quan trọng trong chiến lược toàn cầu của Samsung”, ông Lee Jae-yong đáp lại.

“Vị thế của Samsung đang tiếp tục suy giảm”

Dù mảng thiết bị gia dụng của Samsung Electronics “mất dần thị phần tại Trung Quốc”, việc tái cấu trúc không nhằm chuyển hướng hoàn toàn sang bán dẫn, theo nghiên cứu viên Lee Byung-chul tại Viện Sejong. Lee Byung-chul từng là Phó chủ tịch Samsung Electronics làm việc 15 năm tại chi nhánh Trung Quốc.

“Chính xác hơn, có thể nói vị thế của Samsung đang tiếp tục suy giảm do môi trường cạnh tranh tại Trung Quốc”, ông Lee Byung-chul nhận định.

Samsung Electronics ngày càng phải đối mặt với các đối thủ Trung Quốc đang thu hẹp về khoảng cách công nghệ, đồng thời hưởng lợi từ sự hỗ trợ của nhà nước, chi phí lao động thấp hơn và các quy định linh hoạt hơn, theo Troy Stangarone.

“Đây là thách thức chiến lược rộng lớn hơn với các doanh nghiệp Hàn Quốc”, ông nói thêm.

Samsung dự báo lợi nhuận quý 1/2026 tăng gấp 8 lần nhờ giá chip nhớ tăng vọt

Samsung Electronics hôm 7.4 dự báo lợi nhuận quý 1/2026 có thể vượt cả tổng lợi nhuận của năm ngoái, vượt kỳ vọng thị trường, khi nhu cầu bùng nổ với hạ tầng AI khiến nguồn cung chip nhớ bị thắt chặt và đẩy giá tăng cao.

Samsung Electronics là một trong những bên hưởng lợi lớn từ làn sóng bùng nổ trung tâm dữ liệu AI, vốn làm hạn chế nguồn cung các loại chip truyền thống dùng trong smartphone, máy tính cá nhân và máy chơi game, đồng thời khiến giá chip nhớ gần như tăng gấp đôi chỉ trong riêng quý 1.

Nhà sản xuất chip nhớ lớn nhất thế giới ước tính lợi nhuận hoạt động đạt 57.200 tỉ won (37,92 tỷ USD) trong quý 1/2026, cao hơn nhiều so với dự báo của tập đoàn LSEG là 40.600 tỉ won và tăng hơn 8 lần so với mức 6.690 tỉ won cùng kỳ năm trước.

Kết quả này gần gấp ba lần mức lợi nhuận hoạt động theo quý cao nhất trước đó của Samsung Electronics là 20.000 tỉ won, đạt được trong quý 4/2025. Công ty nghiên cứu TrendForce dự báo giá chip DRAM theo hợp đồng có thể tăng hơn 50% trong quý 2/2026 do tình trạng khan hiếm tiếp diễn.

“Do khách hàng dự đoán giá còn tăng, giá hợp đồng thực tế đã cao hơn, giúp kết quả vượt kỳ vọng”, Kim Sunwoo, chuyên gia phân tích cấp cao tại công ty chứng khoán Meritz Securities, cho biết.

Samsung Electronics cũng được hưởng lợi từ việc đồng won giảm xuống gần mức thấp nhất trong 17 năm so với USD, qua đó gia tăng lợi nhuận khi quy đổi.

Kim Sunwoo ước tính mảng chip nhớ của Samsung Electronics tạo ra 54.000 tỉ won lợi nhuận hoạt động trong quý 1/2026, còn mảng chip logic ghi nhận lỗ 1.600 tỉ won. Mảng di động của Samsung Electronics – hãng sản xuất smartphone lớn thứ hai thế giới sau Apple - đạt lợi nhuận 4.000 tỉ won trong quý này, giảm nhẹ so với cùng kỳ năm trước.

Mảng di động của Samsung Electronics được hỗ trợ nhờ sử dụng tồn kho linh kiện giá rẻ, nhưng biên lợi nhuận có thể chịu áp lực trong quý 2/2026 do chi phí chip nhớ và nguyên vật liệu tăng.

Samsung Electronics cho biết doanh thu quý 1/2026 dự kiến tăng 68% lên 133.000 tỉ won và sẽ công bố chi tiết kết quả vào ngày 30.4. Tuy nhiên, chi phí năng lượng tăng kể từ khi xung đột giữa Mỹ - Israel với Iran bùng nổ đã làm dấy lên lo ngại rằng nhu cầu từ các trung tâm dữ liệu AI và khách hàng khác có thể suy yếu, đồng thời nguồn cung vật liệu sản xuất chip nhớ bị gián đoạn, ảnh hưởng đến đà tăng trưởng.

“Ngày càng có lo ngại rằng đà tăng giá chip nhớ đã đạt đỉnh. Có vẻ chúng ta đã qua giai đoạn tăng trưởng ban đầu và bước vào giai đoạn sau”, ông Ryu Young-ho, chuyên gia tại công ty chứng khoán NH Investment & Securities, nhận định. Ông cho rằng vấn đề then chốt là cách Samsung Electronics xây dựng các hợp đồng dài hạn để duy trì lợi nhuận bán dẫn.

Một dấu hiệu hạ nhiệt là giá giao ngay của DRAM đã giảm trong tuần trước do “nhu cầu cuối cùng khó hấp thụ mức giá cao”, theo TrendForce. Giá giao ngay thường cao hơn giá hợp đồng cố định.

Những lo ngại này, cùng với việc Google công bố công nghệ tiết kiệm bộ nhớ TurboQuant vào tháng trước, khiến cổ phiếu chip nhớ bị bán tháo. Trong đó cổ phiếu Samsung giảm 9% kể từ khi xung đột giữa Mỹ - Israel với Iran nổ ra ngày 28.2. Dù vậy, cổ phiếu hãng vẫn tăng 60,31% từ đầu năm 2026, sau khi tăng 125% trong 2025.

Giao chip HBM4 cho Nvidia

Khoảng một năm trước, ông Han Jong-hee (Giám đốc điều hành Samsung Electronics) đã phải xin lỗi vì kết quả kinh doanh và giá cổ phiếu kém khả quan, khi công ty tụt lại phía sau các đối thủ trong việc cung cấp chip HBM (bộ nhớ băng thông cao). Đây là thành phần rất quan trọng cho GPU (bộ xử lý đồ họa) của Nvidia.

Tuy nhiên, Samsung Electronics đã thu hẹp khoảng cách với đối thủ SK Hynix khi bắt đầu giao chip HBM4 mới nhất cho Nvidia vào tháng 2.

Dù vậy, mức lợi nhuận tăng vọt của Samsung Electronics chủ yếu đến từ sự phục hồi nhu cầu với các loại chip nhớ truyền thống, được thúc đẩy bởi nhu cầu xử lý AI theo thời gian thực, cho phép mô hình AI tạo phản hồi ngay lập tức. Điều đó khiến tình trạng thiếu hụt các dòng chip nhớ phổ thông trở nên nghiêm trọng hơn.

Theo ước tính, chip HBM chỉ chiếm chưa đến 10% doanh thu DRAM của Samsung Electronics trong quý 1/2026.

Một số chuyên gia dự báo lợi nhuận hoạt động của Samsung Electronics có thể tiếp tục lập kỷ lục mới, đạt khoảng 75.000 tỉ won trong quý 2/2026, nhờ giá DRAM tăng hơn 30%.

DRAM là loại bộ nhớ chính trong máy tính, máy chủ, smartphone, dùng để lưu trữ tạm thời dữ liệu và chương trình mà CPU (bộ xử lý trung tâm) hoặc GPU xử lý. Khi tắt nguồn, dữ liệu trong DRAM mất đi.

HBM là một dạng DRAM cao cấp, được sử dụng rộng rãi trong GPU Nvidia. Được sản xuất lần đầu vào năm 2013, HBM sử dụng công nghệ xếp chồng chip theo chiều dọc nhằm tiết kiệm không gian và giảm mức tiêu thụ điện năng, qua đó giúp xử lý khối lượng dữ liệu khổng lồ do các ứng dụng AI phức tạp tạo ra.

Sơn Vân