Tin vũ khí hôm nay 25/5: Trung Quốc làm tàu ngầm né GPS Mỹ
Tin vũ khí hôm nay, Trung Quốc làm tàu ngầm né GPS Mỹ; Mỹ thử biến trực thăng thành sở chỉ huy UAV di động; Nga phóng 90 tên lửa và 600 drone vào Ukraine trong một đêm.
Trung Quốc làm tàu ngầm né GPS Mỹ
Các nhà nghiên cứu thuộc Viện Vật lý và Hóa học Tân Cương vừa đạt bước sóng tử ngoại sâu kỷ lục 145,2 nanomet, mức cần thiết để kích hoạt đồng hồ hạt nhân thorium-229, theo Army Recognition. Đột phá khoa học này có thể mở đường cho thế hệ tàu ngầm Trung Quốc hoạt động hoàn toàn độc lập với GPS, không cần cập nhật vị trí từ vệ tinh, bước ngoặt có thể làm thay đổi cán cân tác chiến chống ngầm tại khu vực Ấn Độ Dương - Thái Bình Dương.
Về mặt kỹ thuật, đồng hồ hạt nhân khác đồng hồ nguyên tử thông thường ở chỗ đo trực tiếp các dịch chuyển năng lượng bên trong hạt nhân nguyên tử, thay vì dao động của electron quanh hạt nhân. Hạt nhân ít chịu tác động từ nhiễu loạn môi trường như nhiệt độ, bức xạ hay nhiễu điện từ, nên đồng hồ hạt nhân có thể chính xác hơn 10 - 1.000 lần so với đồng hồ nguyên tử hiện hành.
Đột phá then chốt nằm ở tinh thể fluoroborate mới, vật liệu chuyển ánh sáng laser thành bức xạ tử ngoại sâu hiệu quả hơn đáng kể. Các hệ thống cũ chỉ đạt mức xấp xỉ 150 nanomet, trong khi việc kích thích thorium-229 đòi hỏi khoảng 148,3 nanomet, ngưỡng vừa được Trung Quốc vượt qua.
Ở cấp độ tác chiến, tàu ngầm hiện nay buộc phải nổi lên hoặc nâng thiết bị gần mặt nước theo chu kỳ để hiệu chỉnh hệ thống dẫn đường quán tính bằng tín hiệu GPS vì GPS không xuyên qua được nước biển. Đây chính là khoảnh khắc dễ bị tổn thương mà hải quân Mỹ khai thác qua mạng lưới vệ tinh, máy bay tuần tra hàng hải, sensor đáy biển và tàu ngầm tấn công. Nếu tàu ngầm lớp Type 093, lớp Jin (Type 094) hay thế hệ Type 096 tương lai của Trung Quốc được trang bị đồng hồ hạt nhân thorium, chúng có thể duy trì vị trí chính xác trong thời gian dài mà không cần ngoi lên, giảm đáng kể khả năng bị phát hiện.
Tuy nhiên, công nghệ này vẫn ở giai đoạn nghiên cứu khoa học. Các kỹ sư phải vượt qua nhiều thách thức trước khi triển khai trên tàu ngầm thực tế, gồm độ ổn định dài hạn, khả năng thu nhỏ, chống rung động và áp suất, cũng như tích hợp vào hệ thống quân sự vận hành trong điều kiện chiến đấu trên biển.
Mỹ thử dùng trực thăng UH-1Y Venom làm sở chỉ huy drone di động
Thủy quân lục chiến Mỹ vừa thử nghiệm thành công mô hình điều khiển drone FPV từ trực thăng đang bay, trong một bài tập tại Nam California ngày 13.5. Trong cuộc diễn tập, lực lượng mặt đất phóng drone FPV Neros Archer từ đất liền, sau đó chuyển quyền điều khiển sang kíp vận hành trên trực thăng UH-1Y Venom đang lượn cách đó vài dặm.
Theo Defense News, mục tiêu chính của bài tập là kiểm tra khả năng triển khai phi sát thương một drone FPV từ trực thăng đang di chuyển, đồng thời xác nhận khả năng điều khiển drone đó từ khoang sau máy bay. Đại úy Quinton Thornbury, phi công UH-1Y Venom thuộc Phi đội Trực thăng Tấn công Hạng nhẹ HMLA-169, cho biết cả hai mục tiêu đều đạt được trong đợt thử nghiệm. Thủy quân lục chiến Mỹ chọn hệ thống Neros Archer vì loại drone này đã được các đơn vị bộ binh sử dụng rộng rãi, giúp quá trình tích hợp vào tác chiến hàng không thuận lợi hơn.
Mô hình này nhằm mở rộng tầm hoạt động của drone FPV, loại vũ khí cho phép người điều khiển theo dõi mục tiêu qua màn hình hoặc kính thực tế ảo. Drone FPV thường có tầm điều khiển hạn chế khi xuất phát từ mặt đất do hạn chế đường truyền tín hiệu. Khi đặt sở chỉ huy lên trực thăng đang bay, đường truyền vô tuyến được "nâng cao" theo độ cao máy bay, qua đó kéo dài tầm tác chiến hiệu quả và mở rộng phạm vi nhắm mục tiêu. Defense News dẫn lời quan chức Thủy quân lục chiến Mỹ nhận định đây là bước đi tích hợp drone giá rẻ vào tác chiến hàng không truyền thống. Trực thăng đa nhiệm AH-1Z Viper cũng được nhắc đến trong kế hoạch mở rộng mô hình này.
Bài tập diễn ra trong bối cảnh drone giá rẻ trở thành vũ khí đặc trưng của chiến trường hiện đại, được sử dụng rộng rãi từ Ukraine tới Trung Đông. Thủy quân lục chiến Mỹ gần đây đã đưa vào biên chế hơn 3.500 drone FPV tấn công sau khi giới chức nước này "bật đèn xanh" cho việc tích hợp công nghệ này. UH-1Y Venom là biến thể trực thăng đa nhiệm hai động cơ phát triển từ dòng UH-1, đang phục vụ trong lực lượng không quân của Thủy quân lục chiến Mỹ với vai trò vận tải vũ trang, trinh sát và yểm trợ hỏa lực.
Nga phóng 90 tên lửa và 600 drone vào Ukraine chỉ trong một đêm
Lực lượng Nga đã tiến hành đợt tập kích đường không quy mô lớn vào Ukraine đêm 23 rạng sáng 24.5, sử dụng tổng cộng 690 phương tiện tấn công đường không gồm 90 tên lửa và 600 drone các loại, theo Không quân Ukraine được Militarnyi dẫn lại. Đây là một trong những đợt tấn công có quy mô lớn nhất kể từ đầu năm, nhằm vào thủ đô Kyiv cùng nhiều vùng lân cận.
Về cơ cấu vũ khí, Nga đã phóng 1 tên lửa đạn đạo tầm trung từ trường bắn Kapustin Yar (tỉnh Astrakhan), 2 tên lửa đạn đạo phóng từ trên không Kh-47M2 Kinzhal từ vùng Lipetsk và 3 tên lửa hành trình chống hạm 3M22 Zircon phóng từ bán đảo Crimea bị chiếm đóng và vùng Kursk. Ngoài ra, lực lượng Nga sử dụng 30 tên lửa đạn đạo Iskander-M/S-400 từ các vùng Bryansk, Kursk và Crimea, cùng 54 tên lửa hành trình Kh-101, Iskander-K và Kalibr phóng từ vùng Vologda, Kursk và Biển Đen. Trong số 600 drone tập kích có UAV cảm tử Shahed, drone Gerbera và Italmas, đạn lảng vảng Banderol cùng drone mồi nhử Parodiya.
Theo Militarnyi, Không quân Ukraine tuyên bố đã đánh chặn 604 mục tiêu đường không, gồm 11 tên lửa đạn đạo Iskander-M/S-400, 44 tên lửa hành trình Kh-101, Iskander-K và Kalibr cùng 549 drone các loại. Đợt tập kích phản ánh chiến lược "bão hòa phòng không" mà Nga áp dụng từ đầu năm 2026, kết hợp đồng thời tên lửa đạn đạo, hành trình và drone giá rẻ để áp đảo các hệ thống phòng không như Patriot, IRIS-T và NASAMS của Ukraine.
Việc Nga sử dụng cả tên lửa đạn đạo tầm trung từ Kapustin Yar, khu vực chuyên thử nghiệm vũ khí chiến lược cùng tên lửa siêu vượt âm Kinzhal cho thấy mức độ leo thang vũ khí. Đợt tấn công cũng diễn ra giữa lúc các nỗ lực đàm phán ngừng bắn giữa Moscow và Kyiv vẫn bế tắc, trong khi Ukraine tiếp tục đẩy mạnh chiến dịch tấn công bằng drone vào các nhà máy lọc dầu Nga.
