Ngành kim cương tự nhiên dùng blockchain cạnh tranh với hàng nuôi cấy
Viện Đá quý Mỹ dự kiến sẽ mua cổ phần tại Tracr - công ty phát triển nền tảng blockchain dùng để truy xuất nguồn gốc kim cương.
Trước sức ép ngày càng lớn từ kim cương nuôi cấy (kim cương nhân tạo) trong phòng thí nghiệm và đà sụt giảm giá bán, ngành công nghiệp kim cương tự nhiên đang triển khai hệ thống truy xuất nguồn gốc quy mô lớn nhằm củng cố niềm tin của khách hàng và chứng minh xuất xứ của từng viên đá quý.
Theo giới quan sát, động thái này có thể góp phần thúc đẩy doanh số bán kim cương tự nhiên.
De Beers Group, nhà sản xuất và phân phối kim cương lớn nhất thế giới, mới đây thông báo rằng Viện Đá quý Mỹ (GIA) sẽ mua 30% cổ phần của Tracr. Đây là công ty được De Beers Group hậu thuẫn và phát triển nền tảng blockchain dùng để theo dõi nguồn gốc kim cương.
Theo tuyên bố từ De Beers, thỏa thuận này cho thấy GIA tin tưởng vào khả năng mở rộng của nền tảng Tracr trong việc xây dựng hệ thống truy xuất nguồn gốc kim cương tự nhiên trên quy mô toàn ngành.
Bà Lu Qi, phó giáo sư tại Trường Khoa học Đá quý thuộc Đại học Địa chất Trung Quốc (Bắc Kinh), cho rằng việc theo dõi nguồn gốc sẽ giúp gia tăng doanh số của kim cương tự nhiên.
"Nền tảng này ghi lại toàn bộ thông tin về xuất xứ, thiết kế, quá trình cắt gọt và đánh bóng của từng viên kim cương. Người mua có thể theo dõi toàn bộ hành trình sản xuất và chế tác của mỗi viên đá quý. Điều này giúp nâng cao nhận thức của người tiêu dùng và củng cố niềm tin khi họ quyết định mua kim cương tự nhiên", bà nói.
Tuy nhiên, Lu Qi cũng lưu ý rằng việc triển khai hệ thống truy xuất nguồn gốc có thể khiến chi phí của kim cương tự nhiên tăng lên.
Mức sụt giảm hơn 45%
Thị trường kim cương tự nhiên đang trải qua giai đoạn khó khăn. Từ năm 2022 đến 2025, chỉ số giá kim cương IDEX - một trong những thước đo giá kim cương quan trọng trên thế giới - đã giảm từ 158 điểm xuống còn 86 điểm, tương đương mức sụt giảm hơn 45%.
Một trong những nguyên nhân chính là sự phát triển nhanh chóng của công nghệ sản xuất kim cương nhân tạo. Nhiều doanh nghiệp sản xuất loại kim cương này tập trung tại tỉnh Hà Nam, miền trung Trung Quốc.
Tại các cửa hàng ở Trung Quốc đại lục, một viên kim cương nuôi cấy 1 carat có giá khoảng 3.500 nhân dân tệ (518 USD), chưa bằng 1/10 giá kim cương tự nhiên. Bằng mắt thường, rất khó để phân biệt hai loại kim cương này.
Theo Đài truyền hình Trung ương Trung Quốc (CCTV), kim cương nuôi cấy chiếm hơn 40% doanh số của thị trường trang sức kim cương toàn cầu trong năm 2025, tăng gấp 8 lần so với 2019.
"Kim cương nuôi cấy có giá rẻ hơn và mẫu mã đa dạng hơn, nên đã giành được một phần thị phần từ kim cương tự nhiên, đồng thời mở rộng thêm lựa chọn cho người tiêu dùng", Lu Qi nhận định.
Trên mạng xã hội cũng xuất hiện những cuộc tranh luận về việc liệu kim cương nuôi cấy có thể thay thế kim cương tự nhiên như biểu tượng của tình yêu và hôn nhân hay không. Một số người cho rằng kim cương nuôi cấy mang lại giá trị tốt hơn so với số tiền bỏ ra, nhưng cũng có ý kiến cho rằng những người đủ khả năng tài chính vẫn sẽ ưu tiên kim cương tự nhiên.
Không ít người cảm thấy bất ngờ khi nhận nhẫn đính hôn gắn kim cương nuôi cấy.
"Tôi được bạn trai cầu hôn bằng một chiếc nhẫn gắn kim cương nuôi cấy. Tôi biết anh ấy thật lòng và rất xúc động. Dù vậy, tôi vẫn cảm thấy hơi kì lạ vì không nhận được một chiếc nhẫn kim cương tự nhiên", một người dùng viết trên mạng xã hội RedNote (Trung Quốc) hồi tháng 5.
Nền tảng blockchain hàng đầu trong lĩnh vực truy xuất nguồn gốc kim cương
Theo De Beers Group, khoản đầu tư của GIA là một bước tiến quan trọng ở quá trình chuyển đổi của ngành và sẽ giúp củng cố uy tín lâu dài cho Tracr trong toàn bộ chuỗi giá trị kim cương.
"Người tiêu dùng xứng đáng được biết viên kim cương của mình đến từ đâu và cảm thấy yên tâm hơn về nguồn gốc của món trang sức mà họ sở hữu", ông Al Cook, Giám đốc điều hành De Beers Group, tuyên bố.
De Beers Group cho biết đã phát triển Tracr từ năm 2018 và hiện đây là một trong những nền tảng blockchain hàng đầu trong lĩnh vực truy xuất nguồn gốc kim cương. Đến nay, hệ thống đã đăng ký hơn 5 triệu viên kim cương thô ngay từ nơi khai thác. Con số này tương đương khoảng 2/3 sản lượng kim cương thô của De Beers Group tính theo giá trị.
Theo một cuộc khảo sát gần đây do hãng phân tích dữ liệu NielsenIQ thực hiện tại Trung Quốc với 1.170 người tham gia, 95% có kế hoạch mua trang sức trong vòng 12 tháng tới và 70% cho biết vẫn ưu tiên kim cương tự nhiên.
Kết quả khảo sát cũng chỉ ra rằng khả năng truy xuất nguồn gốc và các dịch vụ gia tăng giá trị đã trở thành những yếu tố quan trọng ảnh hưởng đến quyết định mua hàng. Có tới 92% số người được hỏi đánh giá việc truy xuất nguồn gốc của kim cương tự nhiên là yếu tố có mức độ quan trọng cao.
