Điện Máy Xanh phải trả bao nhiêu cho tổ chức bảo lãnh phát hành từ hơn 13.300 tỉ đồng IPO?
Theo công bố của Ủy ban Chứng khoán Nhà nước ngày 3/7, Điện Máy Xanh đã có báo cáo về kết quả đợt phát hành cổ phiếu IPO, với kết quả đạt 166.438.500 cổ phiếu đã được phân phối.
Đợt IPO của Điện Máy Xanh đạt 92,72% kế hoạch
Ủy ban Chứng khoán Nhà nước (UBCKNN) cho biết, theo tài liệu báo cáo kết quả đợt chào bán cổ phiếu lần đầu ra công chúng (IPO) trong văn bản số 29/DMX-2026 ngày 30/6/2026 của Công ty CP Đầu tư Điện Máy Xanh (DMX), doanh nghiệp đã thực hiện phân phối 166.438.500 cổ phiếu theo nội dung tại Giấy chứng nhận đăng ký chào bán cổ phiếu lần đầu ra công chúng số 106/GCN-UBCK ngày 21/5/2026. Trong đó, số lượng cổ đông nắm giữ dưới 5% tổng số cổ phiếu có quyền biểu quyết sau đợt chào bán là 2.678 cổ đông (tỉ lệ sở hữu là 14,0367%).
Như vậy có thể được hiểu, khoảng 86% lượng cổ phiếu còn lại được mua bởi các nhà đầu tư tổ chức. Trước đó, tỉ lệ nhà đầu tư tổ chức nước ngoài/trong nước đăng ký mua được cho là có tỉ lệ 70%/30%. Thương vụ đã quy tụ hơn 30 tổ chức tài chính lớn, đại diện cho gần 60 quỹ trong và ngoài nước tham gia đợt IPO.
Con số DMX báo cáo cho cơ quan quản lý nhà nước không chênh lệch nhiều so với những con số được CEO của DMX là ông Đoàn Văn Hiểu Em công bố trên trang Facebook cá nhân.
Số tiền thu về từ việc bán ra 166.438.500 cổ phiếu với mức giá 80.000 đồng/cổ phiếu đạt khoảng 13.315 tỉ đồng, tương ứng hơn 500 triệu USD, là thương vụ đạt giá trị lớn nhất trong vòng 5 năm trở lại đây.
Điện Máy Xanh phải trả bao nhiêu cho tổ chức tư vấn và bảo lãnh phát hành?
Được biết, trong số tiền hơn 13.315 tỉ đồng thu về từ đợt IPO cổ phiếu DMX, doanh nghiệp phải trích ra cho một số chi phí, trong đó chi phí nổi bật nhất chính là phí trả cho dịch vụ tư vấn và bảo lãnh phát hành.
Thực tế từ đợt IPO cho thấy, Công ty CP chứng khoán Vietcap đã đi theo DMX trong cả hành trình roadshow. Vietcap khả năng đã cung cấp một dịch vụ trọn gói từ tư vấn tài chính và hồ sơ pháp lý, đại lý phát hành và phân phối, đến tổ chức roadshow, truyền thông.
Tuy nhiên, trong cấu phần đại lý phát hành và phân phối, Vietcap rất ít khả năng cung cấp dịch vụ cam kết mua toàn bộ cổ phiếu IPO (hình thức này sẽ giúp tổ chức bảo lãnh phát hành thu mức phí cao hơn, thường từ 1,5-3,5% trên tổng giá trị cổ phiếu IPO) vì giá trị thương vụ quá lớn (hơn 500 triệu USD) và thị trường chứng khoán cũng đang rơi vào thời điểm khó khăn. Giả sử nếu Vietcap cam kết theo hình thức này, tổ chức bảo lãnh phát hành sẽ phải mua vào khoảng hơn 13 triệu cổ phiếu ế của DMX, với tổng giá trị lên tới hơn 1.000 tỉ đồng.
Với dịch vụ trọn gói thông thường được các tổ chức bảo lãnh phát hành cung cấp tại Việt Nam, mức phí dao động từ 0,5-1% trên tổng giá trị cổ phiếu bán ra. Tuy nhiên, trong từng trường hợp cụ thể, phía doanh nghiệp và tổ chức phát hành có thể có những “deal” cụ thể hơn.
Vietcap cho dù là công ty chứng khoán có bề dày và thị phần lớn trong việc cung cấp dịch ngân hàng đầu tư (IB, gồm dịch vụ tư vấn tài chính doanh nghiệp, IPO và bảo lãnh phát hành), nhưng trong trường hợp IPO của DMX, một số yếu tố có thể khiến Vietcap khó có thể tăng mức phí dịch vụ cung cấp cho DMX cao hơn so với mặt bằng chung.
Thứ nhất là giá trị thương vụ IPO rất lớn, dù tỉ lệ phí ngang bằng mặt bằng chung hoặc giảm xuống nhưng giá trị tuyệt đối cũng sẽ cao. Thứ hai, DMX thuộc hệ sinh thái Thế Giới Di Động có thương hiệu mạnh được nhiều người biết đến, vì thế tạo được sức hút lớn trong IPO. Bằng chứng là, kết quả bán ra cổ phiếu đạt được hơn 92% được xem là thành công. Thứ ba, doanh nghiệp và cổ phiếu DMX phù hợp với khẩu vị đầu tư của nhiều nhà đầu tư tổ chức và cá nhân, giúp cho Vietcap thuận lợi hơn trong việc phát hành và phân phối.
Theo đó, mức phí Vietcap nhận từ DMX có thể từ 0,5-0,8% tổng giá trị giao dịch/tổng giá trị cổ phiếu IPO, ước tính có thể từ hơn 66,5 tỉ đồng đến hơn 105 tỉ đồng. Tại thị trường Việt Nam hiện nay, việc trúng thầu được một dự án như thương vụ IPO của DMX được xem là “món hời” cho các công ty chứng khoán vì mang đến khoản lãi lớn chỉ trong một thương vụ so với nguồn thu từ các loại dịch vụ khác.
Vietcap có bề dày kinh nghiệm với các thương vụ IPO “bom tấn”
Vietcap là đơn vị đứng sau tư vấn cho phần lớn các thương vụ IPO và chuyển sàn quy mô lớn nhất Việt Nam từ trước đến nay, như Vietjet Air, Masan Group, Techcombank, VPBank, và Thế Giới Di Động (MWG) – công ty mẹ của Điện Máy Xanh.
Gần đây nhất trước thương vụ Điện Máy Xanh, Vietcap tư vấn cho thương vụ lớn như IPO VPBankS (12.713 tỉ đồng), và thương vụ DatVietVAC đang diễn ra.
Mối quan hệ bền chặt giữa ban lãnh đạo Vietcap với các tập đoàn kinh tế tư nhân lớn tại Việt Nam cũng là một lợi thế mà các đối thủ khó sao chép, và tạo ra một mạng lưới khách hàng chéo đầy tiềm năng cho công ty chứng khoán này. Một doanh nghiệp đã làm việc thành công với Vietcap ở mảng M&A hay tư vấn phát hành trái phiếu, có thể sẽ tiếp tục chọn Vietcap cho đợt IPO cổ phiếu. Sức mạnh quan hệ này là một lợi thế độc quyền mà nguồn vốn lớn đơn thuần không thể mua được. Bằng chứng là, công ty mẹ MWG từng chọn Vietcap (khi đó còn mang tên Chứng khoán Bản Việt – VCSC) làm nhà cung cấp dịch vụ tư vấn trọn gói, và vừa mới đây là công ty con DMX.