Tin vũ khí hôm nay 26/7: 4 tiêm kích NATO truy đuổi UAV Nga
Tin vũ khí hôm nay, 4 tiêm kích NATO truy đuổi UAV Nga; Houthi tập kích nhà máy lọc dầu Aramco tại Jizan; Mỹ chi 85 triệu USD nâng cấp hạ tầng động lực hạt nhân.
4 tiêm kích NATO truy đuổi UAV Nga
Chiếc máy bay không người lái tầm xa của Nga xâm nhập không phận Romania hôm 24/7 đã bay quãng đường hơn 350 km trước khi bị tiêm kích F-16 bắn hạ, theo phân tích của Defense Express công bố ngày 25/7. Đến nay Bộ Quốc phòng Romania vẫn chưa xác định được loại UAV này.

Dữ liệu Không quân Romania cung cấp cho báo Defense Romania cho thấy chiếc UAV xuất hiện ở khu vực cửa sông Danube giáp biên giới Ukraine. Thiết bị bay hướng tây tới thành phố Braila, vượt hơn 130 km. Nó chuyển hướng nam thêm 110 km để tới vùng Feteşti, nơi chỉ cách biên giới Bulgaria 40 km và cũng là căn cứ không quân chủ lực của Romania. Chặng cuối, UAV ngoặt lên tây bắc và bị bắn rơi gần thành phố Buzău.
Defense Express tính tổng khoảng cách đường chim bay giữa các điểm nói trên là 360 km, trong khi UAV ở trong không phận Romania khoảng 1 giờ 22 phút, tương đương vận tốc trung bình trên 260 km/h. Con số này vượt xa mức khoảng 180 km/h của các dòng UAV tầm xa dùng động cơ đốt trong như Shahed, Geran-2 hay Gerbera, nhưng lại tiệm cận mức khoảng 300 km/h của những biến thể phản lực Geran-3 và Geran-4. Nếu đúng là bản phản lực, quãng đường thực tế có thể lên tới 400 km khi tính cả các động tác cơ động. Radar Romania có thể đã mất bám mục tiêu ở vài đoạn, nên hành trình thật có thể ngắn hơn, đây vẫn là ước tính, chưa phải số liệu chính thức.
Điều đáng chú ý hơn cả nằm ở phản ứng của lực lượng phòng không NATO. Hai tiêm kích Eurofighter Typhoon của Không quân Italy, đang làm nhiệm vụ trực chiến tại căn cứ Mihail Kogălniceanu, đã cất cánh truy đuổi nhưng không thể vô hiệu hóa mục tiêu vì nguyên nhân chưa được công bố. Sau đó, hai chiếc F-16 tiếp tục tham gia và một trong số này đã bắn hạ thiết bị bay. Như vậy, NATO phải huy động tổng cộng bốn tiêm kích để đối phó với một mục tiêu có giá thành thấp hơn nhiều lần so với quả tên lửa dùng để tiêu diệt nó.
Houthi tập kích nhà máy lọc dầu Aramco tại Jizan của Ả Rập Saudi
Rạng sáng 25/7, lực lượng Houthi tấn công tổ hợp lọc dầu của tập đoàn Saudi Aramco tại thành phố Jizan, miền tây nam Ả Rập Saudi, gây hỏa hoạn trong khuôn viên nhà máy. Militarnyi dẫn thông báo từ Ansarollah, cơ quan truyền thông của Houthi, xác nhận vụ tập kích diễn ra vào sáng sớm giờ địa phương.

Hệ thống giám sát cháy FIRMS của NASA ghi nhận dị thường nhiệt tại khu vực nhà máy vào khớp với các video do người dân địa phương quay lại. Tuy nhiên, loại vũ khí được sử dụng, UAV cảm tử, tên lửa hành trình hay tên lửa đạn đạo, chưa bên nào công bố, và phía Ả Rập Saudi tính đến thời điểm này cũng chưa đưa ra đánh giá chính thức về mức thiệt hại.
Jizan thuộc nhóm tổ hợp lọc dầu mới và hiện đại nhất ở Trung Đông, với công suất chế biến 400.000 thùng dầu/ngày. Nhà máy đi vào vận hành thương mại từ năm 2021 và đạt công suất thiết kế khoảng năm 2023. So với vụ tập kích Abqaiq - Khurais tháng 9/2019, khi sản lượng dầu Ả Rập Saudi sụt khoảng 5,7 triệu thùng/ngày theo số liệu công bố khi đó, quy mô lần này nhỏ hơn nhiều lần. Điều đáng chú ý không nằm ở sản lượng mất đi, mà ở chỗ Houthi tiếp tục chứng minh khả năng đánh trúng mục tiêu năng lượng nằm sâu trong lãnh thổ đối phương.
Vụ việc chỉ là một phần trong chiến dịch gây sức ép rộng hơn của Houthi. Ngày 20/7, lực lượng này tuyên bố phong tỏa đường biển đối với Ả Rập Saudi, coi đây là hành động đáp trả điều họ gọi là cuộc bao vây Yemen. Theo ước tính của Reuters, nếu eo Bab el-Mandeb, cửa ngõ phía nam Biển Đỏ, bị phong tỏa hoàn toàn, dòng dầu Saudi xuất sang châu Á có thể bị gián đoạn, tương đương khoảng 7% nguồn cung dầu toàn cầu. Cùng thời điểm, cướp biển Somalia cũng gia tăng hoạt động tại vịnh Aden, tuyến hàng hải chiến lược vận chuyển khoảng 15% lượng hàng hóa đường biển của thế giới.
Hải quân Mỹ chi 85 triệu USD nâng cấp hạ tầng động lực hạt nhân
Nhà thầu quốc phòng Amentum vừa giành hợp đồng trị giá 85 triệu USD hỗ trợ hiện đại hóa hạ tầng trọng yếu thuộc Chương trình Động lực hạt nhân Hải quân Mỹ (NNPP), theo Interesting Engineering ngày. Thỏa thuận kéo dài ba năm.

Trọng tâm hợp đồng là thiết kế lại và nâng cấp năng lực kiểm định nhiên liệu hạt nhân đã qua sử dụng tại Cơ sở Lò phản ứng hải quân ở bang Idaho. Cơ sở mới cho phép các kĩ sư phân tích lõi nhiên liệu đã cháy hết chu kì, đối chiếu dữ liệu vận hành thực tế với dự báo rút ra từ mô hình thiết kế và quy trình thử nghiệm. Ông Mark Whitney, phụ trách mảng năng lượng và môi trường của Amentum, cho biết dự án nằm trong định hướng cung cấp năng lực kĩ thuật duy trì hạm đội chạy bằng năng lượng hạt nhân của Hải quân Mỹ.
Đây là hạng mục ít được nhắc tới nhưng gắn trực tiếp với chu kì sống của cả hạm đội. Theo thông tin công khai của Hải quân Mỹ, lò A1B trên tàu sân bay lớp Gerald R. Ford được thiết kế hoạt động khoảng 50 năm mà không cần thay nhiên liệu, còn lò trên tàu ngầm lớp Virginia được tính toán đủ dùng cho toàn bộ vòng đời con tàu, tức khoảng ba thập kỉ. Mô hình "nạp nhiên liệu một lần" giúp cắt bỏ những đợt đại tu giữa vòng đời vốn kéo dài nhiều năm, nhưng đổi lại đòi hỏi dự báo hiệu năng lõi nhiên liệu phải chính xác gần như tuyệt đối. Việc mổ xẻ lõi đã qua sử dụng chính là khâu hậu kiểm cho những dự báo đó.
NNPP là chương trình phối hợp giữa Bộ Năng lượng và Bộ Hải quân Mỹ, vận hành hơn bảy thập kỉ và chịu trách nhiệm thiết kế, phát triển cùng hỗ trợ vận hành toàn bộ hệ động lực hạt nhân của hải quân. Quy mô đối tượng phục vụ là 11 tàu sân bay đang hoạt động và hơn 70 tàu ngầm, hạm đội hạt nhân lớn nhất thế giới.
Khoản đầu tư còn mang ý nghĩa vượt ra ngoài biên giới nước Mỹ. Trong khuôn khổ AUKUS, Washington cam kết chuyển giao tàu ngầm hạt nhân lớp Virginia cho Úc, kèm theo đó là gánh nặng duy trì dữ liệu kĩ thuật và năng lực bảo đảm nhiên liệu cho một hạm đội mở rộng. Đối với khu vực Ấn Độ Dương - Thái Bình Dương, sức bền của lõi nhiên liệu quyết định trực tiếp thời gian một tàu ngầm có thể hiện diện liên tục trên biển mà không phải quay về xưởng.


