Từ sai phạm nghìn tỉ tại các công ty vàng lớn: Chấm dứt thời kì kinh doanh vàng nhập nhằng
Thanh tra Chính phủ mới đây đã phát hiện sai phạm tại nhiều công ty vàng lớn. Động thái này không chỉ xử lí các tồn tại mà còn tạo ra bước ngoặt lớn, tác động sâu rộng tới thị trường và tâm lí nhà đầu tư trong thời gian tới.
Phát hiện nhiều sai phạm tại các công ty vàng lớn
Kết luận thanh tra của Thanh tra Chính phủ mới đây đã chỉ ra những sai phạm trong việc chấp hành chính sách, pháp luật về kinh doanh vàng giai đoạn từ năm 2023 đến tháng 9/2025.
Báo cáo thanh tra không chỉ gọi tên các doanh nghiệp lớn như Công ty CP Bảo Tín Mạnh Hải, Công ty CP Vàng bạc đá quý Bảo Tín Mạnh Hải hay Công ty TNHH Mi Hồng, mà còn vạch ra không ít tồn tại ở những "ông lớn" đầu ngành như SJC, DOJI và PNJ.
.jpg)
Sự can thiệp của cơ quan điều tra hình sự cho thấy tính chất nghiêm trọng của các vi phạm, đồng thời khẳng định quan điểm không có "vùng cấm" trong việc lập lại trật tự thị trường vàng.
Đánh giá về quyết định phát hành kết luận thanh tra diện rộng lần này, giới phân tích tài chính - ngân hàng nhìn nhận đây là chiến dịch làm sạch thị trường có quy mô lớn và quyết liệt nhất trong nhiều năm trở lại đây.
Quan điểm chung từ giới chuyên gia khẳng định, các biện pháp xử lí mạnh tay sẽ tạo ra cú sốc ngắn hạn nhưng lại là "liều thuốc" cần thiết để chữa trị triệt để những căn bệnh mãn tính của thị trường vàng trong nước.
Chấm dứt thời kì kinh doanh vàng nhập nhằng
Trao đổi với Một Thế Giới, chuyên gia tài chính - ngân hàng, TS. Nguyễn Hải Bình (Trường Đại học Kinh tế) chia sẻ: "Kết luận thanh tra ngày 8/8 không đơn thuần là đợt xử phạt hành chính hay truy thu thuế thông thường. Đây là thông điệp rất rõ ràng từ Chính phủ và Ngân hàng Nhà nước về việc chấm dứt thời kì kinh doanh vàng nhập nhằng, thiếu minh bạch về dòng tiền và nguồn gốc nguyên liệu.
Việc chuyển hồ sơ giao dịch hơn 2.000 tỉ đồng không rõ nguồn gốc sang Bộ Công an cho thấy quyết tâm triệt phá các đường dây gom vàng trôi nổi, nhập lậu và trốn thuế vốn đã tồn tại rầm rộ nhiều năm qua".
Thông qua đợt rà soát toàn diện này, vị chuyên gia này chỉ ra ba vấn đề cốt lõi mà chính sách quản lí nhà nước đang hướng tới giải quyết triệt để.
Thứ nhất là minh bạch hóa nguồn cung nguyên liệu. Việc siết chặt quản lí nguồn gốc vàng nguyên liệu giúp đánh gục các đường dây gom vàng lậu từ biên giới, qua đó giảm thiểu áp lực đầu cơ ngoại tệ trên thị trường tự do và bảo vệ sức khỏe của tỉ giá hối đoái.
Thứ hai là kiểm soát chặt chẽ dòng tiền lớn. Buộc các nhà buôn vàng phải tuân thủ nghiêm ngặt Luật Phòng, chống rửa tiền. Mọi giao dịch tích lũy hoặc đầu cơ giá trị cao bắt buộc phải đi kèm xác minh danh tính khách hàng (KYC) và thực hiện qua hệ thống ngân hàng thay vì tiền mặt trôi nổi.
Thứ ba là chấm dứt tình trạng mua bán "trao tay" không xuất hóa đơn, khai báo lệch giá vốn hoặc sử dụng hai hệ thống sổ sách nhằm tối thiểu hóa số thuế phải nộp, tạo ra môi trường cạnh tranh bình đẳng cho các doanh nghiệp làm ăn chân chính.
Theo TS Bình, trong giai đoạn từ 1 đến 3 tháng tới, thị trường vàng chắc chắn sẽ bước vào một nhịp trầm lắng do tâm lí e ngại lan rộng ở cả chiều cung lẫn chiều cầu. Về phía doanh nghiệp, các thương hiệu kinh doanh vàng buộc phải tạm dừng hoặc thu hẹp các hoạt động kinh doanh mạo hiểm để tập trung rà soát toàn bộ quy trình vận hành.
Việc xuất hóa đơn điện tử theo từng giao dịch, xác minh nhân thân người mua và đối soát nguồn gốc vàng đầu vào sẽ được thắt chặt tối đa. Những thói quen kinh doanh cũ như nhận cọc giữ giá mà không có hàng sẵn, hay chấp nhận chi trả tiền mặt số lượng lớn không chứng từ sẽ hoàn toàn biến mất.
Trong khi đó, chuyên gia kinh tế tài chính - TS. Nguyễn Trí Hiếu nhìn nhận: "Đối với nhà đầu tư cá nhân và người dân, giao dịch mua bán vàng sẽ không còn đơn giản như trước. Việc mua bán vàng miếng hay vàng nhẫn nhẫn tròn trôi nổi không hóa đơn sẽ ẩn chứa rủi ro pháp lí rất lớn.
Người dân khi đi giao dịch giá trị lớn sẽ phải chuẩn bị đầy đủ giấy tờ tùy thân và làm quen với việc chuyển khoản qua ngân hàng. Những giao dịch dùng tiền mặt dồn dập hoặc có dấu hiệu bất thường sẽ bị các tiệm vàng từ chối tiếp nhận để tránh rơi vào bộ lọc giao dịch đáng ngờ của cơ quan quản lí".
Người dân không nên hoảng loạn bán tháo vàng đang nắm giữ hoặc ngược lại, lao vào găm giữ vàng không rõ nguồn gốc vì lo ngại thiếu hụt nguồn cung. Bản chất của đợt thanh tra lần này là nhằm làm sạch và lành mạnh hóa thị trường, loại bỏ các yếu tố tiêu cực để bảo vệ quyền lợi chính đáng của người tiêu dùng và nhà đầu tư hợp pháp trong dài hạn.
