Kinh tế

VN-Index thủng 1.800 điểm: Từ biến số VIC-VHM đã lan ra cả thị trường?

Thế Lâm 11/09/2026 21:30

VN-Index đã có phiên giảm đúng như dự báo, nhưng mức giảm hơn 34 điểm và độ rộng tiêu cực gần như tuyệt đối lại là diễn biến bất ngờ.

VN-Index giảm như dự báo, nhưng cú rơi hơn 34 điểm gây bất ngờ

Sau phiên 10/9 tăng nhẹ lên 1.829,23 điểm, khả năng VN-Index tiếp tục rung lắc trong phiên cuối tuần là điều không quá bất ngờ. Trước phiên 11/9, nhiều dự báo vẫn đặt thị trường trong trạng thái giằng co, với vùng hỗ trợ 1.820-1.830 điểm được xem là khu vực cần theo dõi.

Nhưng diễn biến thực tế đã khác khá xa. Trong phiên sáng, VN-Index giảm nhưng mức giảm lớn nhất cũng chỉ hơn 10 điểm. Lực cầu đã không hoàn toàn biến mất, nhưng cầu hồi giá lại trở thành cơ hội để bên bán thoát hàng. Đến khoảng 13h55, trạng thái thị trường thay đổi rất nhanh. VN-Index bắt đầu bị đẩy xuống mạnh và càng về cuối phiên, áp lực bán càng lan rộng. Chỉ số mất hơn 34 điểm, rơi xuống dưới 1.800 điểm.

Nếu phiên sáng mới chỉ là một phiên điều chỉnh, thì phiên chiều đã biến thành một phiên bán trên diện rộng. Thanh khoản cũng củng cố nhận định này. Giá trị giao dịch trên HoSE đạt hơn 16.690 tỉ đồng, tăng hơn 25%, trong khi khối lượng đạt hơn 697 triệu cổ phiếu, tăng khoảng 44%.

Bán từ đầu phiên: Chốt lời, hay nhà đầu tư đã bắt đầu mất kiên nhẫn?

Nếu gọi toàn bộ lực bán trong phiên 11/9 là chốt lời, có lẽ chưa đủ. Chốt lời thường xuất hiện sau một nhịp tăng và bản chất không nhất thiết tiêu cực: nhà đầu tư bán cổ phiếu đang có lãi để hiện thực hóa lợi nhuận. Nhưng trong phiên hôm nay, một điểm khác biệt rất rõ là VN-Index đã nằm dưới tham chiếu ngay từ đầu phiên và lực bán tiếp tục duy trì trong khi bên mua không thể đưa thị trường trở lại trạng thái cân bằng.

Điều đó gợi ra một khả năng khác: một bộ phận nhà đầu tư không còn muốn chờ thêm. Thị trường đã trải qua những phiên tăng mạnh, sau đó liên tục giằng co quanh vùng đỉnh. VN-Index từng vượt 1.850 điểm nhưng không duy trì được đà tăng. Vì vậy, lực bán hôm nay có thể là sự kết hợp của chốt lời, giảm tỷ trọng, cắt lỗ ngắn hạn và cả hoạt động giải chấp ở một bộ phận tài khoản sử dụng đòn bẩy.

Chưa có đủ dữ liệu để khẳng định yếu tố nào chiếm ưu thế, nhưng độ rộng của phiên cho thấy đây không đơn thuần là việc một nhóm nhà đầu tư chốt lời sau khi cổ phiếu tăng giá. Con số 284 mã giảm trên HoSE, trong khi chỉ có 51 mã tăng, là dấu hiệu rất rõ. VN30 thậm chí còn tiêu cực hơn với 28 mã giảm và chỉ 2 mã tăng. Nói cách khác, người bán không còn chỉ bán những cổ phiếu đã tăng nóng; họ bán cả những cổ phiếu trước đó vẫn đang tích lũy hoặc giữ nhịp. Đây mới là tín hiệu đáng lo nhất.

Từ biến số VIC-VHM đến biến số lan rộng toàn thị trường

Trong những phiên trước, nhà đầu tư có thể phần nào “đổ lỗi” cho biến động của VN-Index vào VIC và VHM. Điều này có cơ sở. Ngay phiên 7/9, khi VN-Index giảm hơn 31 điểm, VIC là cổ phiếu tác động tiêu cực nhất, riêng mức giảm 4,33% của mã này đã lấy đi hơn 17 điểm của chỉ số. Đến phiên 9/9, VIC và VHM tiếp tục là lực cản đáng kể, trong khi một số cổ phiếu ngân hàng và blue-chip khác vẫn còn đủ sức cân bằng chỉ số.

Nhưng phiên 11/9 đã khác. Biến số không còn nằm ở VIC-VHM nữa mà đã mở rộng sang nhiều nhóm cổ phiếu. Ngân hàng, chứng khoán, bất động sản, thép, công nghệ... đồng loạt chịu áp lực. Những cổ phiếu của các ngành từng giữ được trạng thái tích lũy trong các phiên trước cũng không còn đứng ngoài.

Đây cũng là lý do không nên vội gọi phiên 11/9 là một phiên “rũ hàng”. Một phiên rũ hàng thường cần có dấu hiệu cho thấy lực cung được hấp thụ ở vùng giá thấp, sau đó cổ phiếu hoặc chỉ số nhanh chóng hồi phục. Trong phiên hôm nay, đặc biệt từ sau 13h55, điều ngược lại đã xảy ra: giá càng giảm, độ rộng càng xấu và lực bán càng lan rộng.

Biến số không còn nằm ở VIC-VHM nữa mà đã mở rộng sang nhiều nhóm cổ phiếu. Ngân hàng, chứng khoán, bất động sản, thép, công nghệ... đồng loạt chịu áp lực.

Thủng ngưỡng 1.800 điểm: Rủi ro đã chuyển sang một cấp độ khác?

Mốc 1.800 điểm trước hết là một ngưỡng tâm lý quan trọng. Nhưng vấn đề không chỉ nằm ở con số tròn này. Trước đó, một số phân tích kỹ thuật đã xác định vùng 1.795-1.805 điểm là hỗ trợ mạnh và cảnh báo rằng nếu mất 1.795 điểm, cấu trúc tăng ngắn hạn sẽ suy yếu đáng kể. Việc VN-Index đóng cửa dưới 1.800 điểm sau một phiên giảm hơn 34 điểm là tín hiệu cần đặc biệt lưu ý. Tuy nhiên, cũng cần tránh suy luận rằng thủng 1.800 đồng nghĩa xu hướng tăng trung hạn đã kết thúc.

Điều thị trường cần làm trong những phiên tới là xác định xem 1.800 điểm sẽ trở thành kháng cự mới hay chỉ là một cú xuyên thủng tạm thời. Nếu VN-Index nhanh chóng lấy lại 1.800-1.820 điểm, đồng thời độ rộng cải thiện và thanh khoản giảm xuống, khả năng đây là một nhịp rũ bỏ mạnh vẫn còn.

Ngược lại, nếu chỉ số tiếp tục nằm dưới 1.800 điểm, đặc biệt nếu xuất hiện thêm những phiên giảm với độ rộng tiêu cực và thanh khoản cao, rủi ro sẽ chuyển từ điều chỉnh kỹ thuật sang một nhịp phân phối rõ hơn.

Khối ngoại bán mạnh, tự doanh mua ròng: Ai đang nhìn thị trường khác với số đông?

Diễn biến ngày 11/9 lại cho thấy sự khác biệt đáng chú ý, khối ngoại bán ròng mạnh trong khi tự doanh quay lại mua ròng. Việc tự doanh mua trong một phiên thị trường giảm mạnh chưa đủ để khẳng định họ đang bắt đáy. Tuy nhiên, điều đó cũng cho thấy không phải toàn bộ dòng tiền lớn đều đang tháo chạy.

Ngược lại, việc khối ngoại bán mạnh trong bối cảnh thị trường giảm sâu cho thấy áp lực cung từ bên ngoài vẫn là một biến số lớn. Đặc biệt, khi câu chuyện nâng hạng đang tiến gần thời điểm chính thức, kỳ vọng về dòng vốn ngoại không đồng nghĩa với việc dòng tiền này sẽ mua bất chấp giá.

Nâng hạng có thể là câu chuyện trung hạn, nhưng trong ngắn hạn, giá cổ phiếu vẫn phải vượt qua bài kiểm tra của cung - cầu. Phiên hôm nay cho thấy bên bán đang chiếm ưu thế rõ ràng hơn nhiều so với những gì diễn ra trong buổi sáng. Tuy nhiên, chính phản ứng của thị trường quanh vùng 1.800 điểm trong những phiên tới mới là câu trả lời.

Thế Lâm