Quản trị công nghệ toàn cầu: Thông điệp của Việt Nam từ diễn đàn Liên hợp quốc
Sáng 23/9 giờ Hà Nội (tối 22/9 giờ New York), tại Phiên thảo luận cấp cao Đại hội đồng Liên hợp quốc khóa 81, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm đã đề xuất bốn định hướng lớn với cộng đồng quốc tế. Trong đó, nổi bật là định hướng về chủ động định hình quản trị công nghệ để phục vụ con người và phát triển chung.
Công nghệ không mặc nhiên bảo đảm công bằng
Tổng Bí thư, Chủ tịch nước nhận định khoa học, công nghệ, chuyển đổi số và trí tuệ nhân tạo (AI) đang mở ra những cơ hội chưa từng có, nhưng cũng đặt ra những thách thức mới. Ông nhấn mạnh một luận điểm đáng chú ý: "Tương lai công nghệ không mặc nhiên bảo đảm công bằng". Tốc độ phát triển công nghệ tự nó không tạo ra sự chia sẻ lợi ích đồng đều giữa các quốc gia, nếu không có những nguyên tắc dẫn dắt đi kèm.
Từ nhận định đó, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước đưa ra đề xuất cho tiến trình phát triển công nghệ toàn cầu: "Tiến bộ công nghệ phải góp phần thu hẹp khoảng cách, mở rộng cơ hội phát triển, không tạo ra những hình thức phụ thuộc hay những nguồn xung đột mới".
Bốn tiêu chí cho một khuôn khổ quản trị chung
Tổng Bí thư, Chủ tịch nước đề xuất cộng đồng quốc tế cùng xây dựng các nguyên tắc và khuôn khổ quản trị công nghệ mang bốn tính chất: bao trùm, an toàn, minh bạch và có trách nhiệm, bảo đảm công nghệ phục vụ con người, đồng thời tôn trọng chủ quyền quốc gia, chủ quyền số và quyền tự chủ phát triển của mỗi nước.
Ông cụ thể hóa 4 tiêu chí này thành một yêu cầu dành cho các nước đang phát triển: "Các nước đang phát triển phải được tham gia thực chất vào quá trình xây dựng luật lệ, được hỗ trợ về hạ tầng, năng lực số và tiếp cận công bằng với những thành quả của tiến bộ khoa học, công nghệ".
Đề xuất không chỉ dừng ở việc kêu gọi quản trị công nghệ có trách nhiệm, mà còn gắn nó với 3 quyền cụ thể của những nước hiện chưa nắm giữ công nghệ lõi. Đó là quyền tham gia hoạch định luật lệ, quyền được hỗ trợ hạ tầng và năng lực số và quyền tiếp cận công bằng thành quả công nghệ.
Đóng góp cụ thể: Việt Nam là nơi tổ chức Công ước chống tội phạm mạng
Tổng Bí thư, Chủ tịch nước dẫn lại một đóng góp thực tế của Việt Nam cho hợp tác số toàn cầu. Việc tổ chức Lễ mở kí Công ước Liên hợp quốc về chống tội phạm mạng tại Hà Nội năm 2025 thể hiện mong muốn của Việt Nam đóng góp thiết thực vào hợp tác số toàn cầu.
Ông khẳng định Việt Nam sẵn sàng cùng các đối tác thúc đẩy hợp tác, nâng cao năng lực phòng, chống tội phạm mạng, để người dân được sống an toàn và hưởng lợi từ những tiến bộ công nghệ.
Gắn với ưu tiên phát triển trong nước
Về phía Việt Nam, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm nhấn mạnh, Việt Nam hôm nay ngày càng chủ động đóng góp vào những công việc chung của Liên hợp quốc, đưa quan hệ Việt Nam - Liên hợp quốc phát triển sâu rộng và thực chất.
Truyền thống độc lập, tự cường là nền tảng để Việt Nam củng cố tự chủ chiến lược và chủ động hội nhập quốc tế. Hướng tới mục tiêu trở thành nước đang phát triển có công nghiệp hiện đại, thu nhập trung bình cao vào năm 2030 và nước phát triển, thu nhập cao vào năm 2045, Việt Nam đang xác lập mô hình phát triển mới dựa vào năng suất, chất lượng và giá trị gia tăng. Khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số và nguồn nhân lực chất lượng cao là những động lực quan trọng. Tăng trưởng phải gắn với phát triển văn hóa, tiến bộ, công bằng xã hội và bảo vệ môi trường.
Khép lại bài phát biểu, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước khẳng định Việt Nam sẵn sàng ủng hộ các sáng kiến quốc tế về chuyển đổi xanh, chuyển đổi số và xây dựng các khuôn khổ quản trị hiệu quả, để khoa học và công nghệ thực sự trở thành động lực cho phát triển chung.
Theo TTXVN, phát biểu khai mạc Phiên thảo luận cấp cao Đại hội đồng Liên hợp quốc khóa 81, Tổng Thư kí Liên hợp quốc António Guterres và Chủ tịch Đại hội đồng Liên hợp quốc khóa 81 Khalilur Rahman nhận định thế giới đang đối mặt với những rạn nứt ngày càng sâu sắc, từ xung đột kéo dài, bất bình đẳng gia tăng, khủng hoảng khí hậu đến những thách thức trong quản trị AI.
Hai nhà lãnh đạo kêu gọi các quốc gia tăng cường đoàn kết, giải quyết các thách thức toàn cầu trên cơ sở tôn trọng Hiến chương Liên hợp quốc và luật pháp quốc tế; đồng thời thúc đẩy cải tổ Liên hợp quốc nhằm nâng cao hiệu quả quản trị và năng lực ngăn ngừa xung đột.
Tổng Thư kí António Guterres đặc biệt kêu gọi chấm dứt giao tranh, bảo đảm tiếp cận nhân đạo, bảo vệ dân thường, thúc đẩy giải trừ quân bị và trách nhiệm giải trình.
Về phát triển bền vững, Tổng Thư kí António Guterres đề nghị cải tổ kiến trúc tài chính quốc tế, xử lí công bằng vấn đề nợ và mở rộng nguồn vốn dài hạn với chi phí hợp lý. Với AI, ông kêu gọi tăng cường đối thoại, chia sẻ thông tin về rủi ro an toàn, hướng tới khuôn khổ đa phương về quản trị rủi ro AI.
.webp)
.jpg)