Cú tăng tốc mạnh của thị trường ô tô gây ngạc nhiên
Việc khuyến mãi, giảm giá ô tô kéo dài phản ánh sức ép cạnh tranh, nhu cầu giải phóng xe tồn kho và sự xuất hiện của nhiều sản phẩm mới.
Thị trường ôtô Việt Nam đang có một diễn biến đáng chú ý: sức mua tăng nhanh dù người tiêu dùng vẫn phải cân nhắc thu nhập, lãi suất vay và chi phí sinh hoạt. Xe điện mở rộng thị phần, xe nhập khẩu tăng nhanh hơn xe lắp ráp trong nước, còn nhiều hãng xe tiếp tục tung ưu đãi lớn để giữ khách hàng.
Những chuyển động này cho thấy thị trường không chỉ phục hồi về quy mô mà còn bước vào giai đoạn cạnh tranh quyết liệt hơn.
Sức mua bật tăng sau tháng Ngâu
Theo Hiệp hội Các nhà sản xuất ôtô Việt Nam (VAMA), doanh số của các đơn vị trong phạm vi báo cáo đạt 35.094 xe trong tháng 9/2026, tăng 38% so với tháng trước và tăng 14% so với cùng kỳ năm 2025.
Trong đó, xe du lịch đạt 24.655 chiếc, tăng 47%; xe thương mại đạt 9.807 chiếc, tăng 19%; xe chuyên dụng đạt 632 chiếc, tăng 58%. Lũy kế 9 tháng, doanh số của nhóm này đạt 282.029 xe, tăng 12% so với cùng kỳ năm trước.
Đáng chú ý, thị trường ghi nhận sự phục hồi ở cả xe lắp ráp trong nước và xe nhập khẩu nguyên chiếc. Trong tháng 9, xe lắp ráp bán được 13.784 chiếc, xe nhập khẩu đạt 21.310 chiếc, cùng tăng 38% so với tháng 8.
Tính chung 9 tháng, xe nhập khẩu tăng 22%, trong khi xe lắp ráp trong nước chỉ tăng 2%.
Khoảng cách về tốc độ tăng trưởng cho thấy xe nhập khẩu đang có lợi thế nhất định trong cuộc cạnh tranh. Tuy nhiên, chưa thể chỉ từ những con số này kết luận người tiêu dùng đang quay lưng với xe lắp ráp trong nước, bởi doanh số còn phụ thuộc vào danh mục sản phẩm, thời điểm giao xe, giá bán và chính sách kinh doanh của từng hãng.
Bức tranh toàn thị trường còn rõ nét hơn khi tính thêm doanh số được công bố riêng của VinFast và Hyundai Thành Công.
Theo đó, trong tháng 9, VinFast bàn giao 23.624 ôtô điện, tăng 17% so với tháng trước; Hyundai đạt 3.872 xe. Cộng với 35.094 xe trong phạm vi báo cáo của VAMA và các đơn vị liên quan, tổng lượng tiêu thụ theo các nguồn số liệu này đạt khoảng 62.590 xe. Lũy kế 9 tháng, con số tương ứng là 495.138 xe, tăng 26,8% so với cùng kỳ năm 2025.
Đây là tổng hợp từ các nguồn báo cáo riêng, không phải một thống kê thống nhất do một cơ quan duy nhất công bố.
Vì sao thị trường tăng mạnh trong bối cảnh lãi suất và chi phí sinh hoạt vẫn tạo sức ép?
Trước hết, yếu tố mùa vụ có tác động đáng kể. Tháng 8 trùng với giai đoạn tháng 7 âm lịch, khi một bộ phận khách hàng có tâm lý hạn chế mua sắm tài sản giá trị lớn. Sang tháng 9, nhu cầu bị trì hoãn có thể quay trở lại, khiến mức tăng theo tháng trở nên nổi bật.
Bên cạnh đó, anh T.H, đại diện một đại lý ô tô trên đường Trường Chinh cho rằng các chương trình giảm giá, hỗ trợ lệ phí trước bạ và ưu đãi từ đại lý tiếp tục tạo động lực cho người mua. Khi nhiều mẫu xe được giảm giá hàng chục, thậm chí hàng trăm triệu đồng, khoản tiền phải bỏ ra ban đầu trở nên dễ chịu hơn.
Việc thị trường xuất hiện thêm nhiều mẫu xe ở các phân khúc và tầm giá khác nhau cũng giúp người tiêu dùng có thêm lựa chọn.
Một động lực khác đến từ xe điện. Các mẫu xe có giá bán phổ thông, phục vụ nhu cầu đi lại trong đô thị hoặc kinh doanh vận tải, đang mở rộng nhóm khách hàng. Điều này góp phần thay đổi cách người mua cân nhắc giữa giá xe, chi phí sử dụng và mục đích khai thác phương tiện.
Dù vậy, mức tăng trong một tháng chưa đủ chứng minh sức mua đã phục hồi bền vững. Người tiêu dùng vẫn phải tính toán khả năng trả góp, lãi vay sau ưu đãi và chi phí vận hành trong nhiều năm. Doanh số tăng vì thế cần được nhìn nhận cùng những yếu tố thúc đẩy bán hàng, thay vì chỉ dựa vào tỷ lệ tăng trưởng.
VinFast bứt phá, các hãng xe truyền thống phân hóa
Sự thay đổi đáng chú ý nhất trên thị trường là khoảng cách doanh số ngày càng lớn giữa VinFast và nhiều thương hiệu khác.
Trong tháng 9, VinFast bàn giao 23.624 ôtô điện, cao hơn tổng doanh số 19.486 xe của Toyota, Mitsubishi, Ford, Kia và Mazda cộng lại. Lũy kế 9 tháng, hãng đạt 177.697 xe, vượt doanh số 175.099 xe của cả năm 2025. Hai mẫu xe đóng góp lớn là VF 3 với 6.474 chiếc trong tháng 9 và Limo Green với 5.027 chiếc.
Kết quả này phản ánh sức hút của các dòng xe điện phục vụ những nhu cầu khác nhau. VF 3 hướng đến người dùng cần phương tiện nhỏ gọn trong đô thị, trong khi Limo Green có cấu hình 7 chỗ, phù hợp với hoạt động kinh doanh vận tải. Khi sản phẩm đáp ứng được nhu cầu cụ thể và có mức chi phí phù hợp, khả năng mở rộng tệp khách hàng sẽ lớn hơn.
Tuy nhiên, sự tăng trưởng của VinFast không đồng nghĩa các hãng xe truyền thống đều suy giảm. Theo số liệu VAMA, Toyota vẫn dẫn đầu nhóm thương hiệu được thống kê trong tháng 9 với 6.935 xe. Mitsubishi đạt 3.890 xe, Ford đạt 3.265 xe, Kia đạt 2.846 xe và Mazda đạt 2.550 xe.
Những con số này cho thấy các dòng SUV đô thị, xe đa dụng và mẫu xe có tính thực dụng vẫn giữ vai trò quan trọng. Người mua không chỉ lựa chọn phương tiện theo thương hiệu mà còn cân nhắc không gian sử dụng, khả năng vận hành, mức tiêu hao nhiên liệu và tổng chi phí sở hữu.
Một diễn biến khác là sự gia tăng của xe hybrid. Trong tháng 9, các thành viên VAMA bán được 2.168 xe hybrid, tăng 56% so với tháng trước và 58% so với cùng kỳ năm 2025. Lũy kế 9 tháng, doanh số đạt 16.057 chiếc, tăng 64%.
Sự tăng trưởng của hybrid cho thấy một bộ phận khách hàng đang tìm kiếm giải pháp dung hòa giữa khả năng tiết kiệm nhiên liệu và thói quen sử dụng xe truyền thống. Trong bối cảnh thị trường có thêm nhiều lựa chọn, lợi thế của mỗi hãng sẽ phụ thuộc nhiều hơn vào khả năng đáp ứng đúng nhu cầu và mức ngân sách của khách hàng.
Đáng chú ý, cuộc đua giảm giá vẫn diễn ra ngay cả khi doanh số tăng. Chẳng hạn, Subaru Crosstrek phiên bản 2.0 i-S EyeSight sản xuất năm 2024 được công bố giảm từ 1,098 tỉ đồng xuống 809 triệu đồng; bản e-Boxer Hybrid cùng năm sản xuất giảm từ 1,268 tỉ đồng xuống 939 triệu đồng.
Mitsubishi Xpander AT có giá niêm yết 598 triệu đồng, với chương trình hỗ trợ lệ phí trước bạ và ưu đãi nhiên liệu có tổng giá trị công bố khoảng 95 triệu đồng. Các mức ưu đãi tùy phiên bản, năm sản xuất và điều kiện áp dụng của chương trình bán hàng.
Việc khuyến mãi kéo dài phản ánh sức ép cạnh tranh, nhu cầu giải phóng xe tồn kho và sự xuất hiện của nhiều sản phẩm mới. Người mua được hưởng lợi từ giá bán thực tế thấp hơn, nhưng với doanh nghiệp, bài toán không chỉ là bán được nhiều xe mà còn phải bảo đảm hiệu quả kinh doanh.
Cuối năm có thể lập kỷ lục mới?
Với gần 495.138 xe được tiêu thụ sau 9 tháng, thị trường ôtô Việt Nam đang đứng trước cơ hội xác lập kỷ lục doanh số mới trong năm 2026.
Nếu duy trì mức tiêu thụ bình quân khoảng 55.000 xe mỗi tháng trong quý IV, tổng doanh số cả năm có thể vượt 660.000 xe, cao hơn mức 604.134 xe của năm 2025. Đây là kịch bản dựa trên tốc độ bán hàng hiện tại, không phải kết quả chắc chắn.
Có cơ sở để kỳ vọng thị trường tiếp tục sôi động trong những tháng cuối năm. Đây là thời điểm các doanh nghiệp đẩy mạnh bán hàng, người tiêu dùng có nhu cầu mua xe phục vụ đi lại dịp lễ, Tết, còn các chương trình ưu đãi thường được triển khai nhằm hoàn thành mục tiêu kinh doanh.
Tuy nhiên, khả năng duy trì đà tăng trưởng sẽ phụ thuộc vào nhiều yếu tố. Nếu lãi suất vay tiếp tục ở mức cao, thu nhập không cải thiện tương ứng hoặc tâm lý thận trọng của người tiêu dùng kéo dài, quyết định mua ôtô có thể bị trì hoãn. Bên cạnh đó, cuộc đua giảm giá và sự gia tăng lựa chọn giữa xe xăng, hybrid và xe điện sẽ khiến các hãng phải cạnh tranh quyết liệt hơn.
Thị trường cũng cần được theo dõi trên cơ sở kết quả của từng doanh nghiệp. Tăng trưởng của VinFast, diễn biến của nhóm VAMA và doanh số Hyundai cho thấy quy mô toàn ngành đang mở rộng nhưng không phải hãng nào cũng hưởng lợi như nhau.
Vì vậy, dấu hiệu tích cực của thị trường không chỉ nằm ở số xe bán ra. Khả năng duy trì sức mua sau các đợt khuyến mãi, cơ cấu sản phẩm phù hợp và hiệu quả kinh doanh của doanh nghiệp mới là những yếu tố quyết định tính bền vững của tăng trưởng.
Trong ba tháng cuối năm, nếu nhu cầu mua sắm tiếp tục cải thiện và các hãng duy trì được nguồn cung, thị trường có cơ hội vượt kỷ lục năm trước. Nhưng đằng sau cột mốc doanh số, cuộc cạnh tranh giành khách hàng nhiều khả năng vẫn gay gắt, khi người tiêu dùng ngày càng có nhiều lựa chọn và cân nhắc kỹ hơn trước khi xuống tiền mua ôtô.