Làng trẻ em SOS lên tiếng về tin đồn ‘chuyển giao sang Bộ Y tế để hiến tạng’
Lãnh đạo Làng trẻ em SOS Việt Nam chính thức bác bỏ tin đồn chuyển giao hệ thống sang Bộ Y tế để phục vụ mục đích hiến tạng, đồng thời làm rõ lộ trình bàn giao 8 làng về cho các địa phương quản lí.
Những ngày gần đây, không gian mạng xôn xao trước nhiều video và bài đăng cho rằng việc sắp xếp lại hệ thống Làng trẻ em SOS sang Bộ Y tế quản lí có liên quan đến hoạt động hiến, lấy, ghép mô và bộ phận cơ thể ở trẻ em dưới 18 tuổi. Tin đồn này nhanh chóng lan rộng, kéo theo sự hoang mang, phẫn nộ và nghi kị nhắm vào một tổ chức nhân đạo đã gắn bó với Việt Nam suốt gần bốn thập kỉ.
Bác bỏ hoàn toàn sự liên tưởng độc hại về “hiến tạng”
Đề cập đến vấn đề này, bà Lê Minh Giang - Giám đốc Quốc gia Văn phòng Làng trẻ em SOS Việt Nam, thẳng thắn bác bỏ toàn bộ những đồn đoán sai sự thật. Bà Giang khẳng định đây là sự xuyên tạc trắng trợn bản chất sự việc, bởi trong toàn bộ hồ sơ, bản ghi nhớ và các văn bản pháp lí liên quan đến quá trình chuyển giao, tuyệt đối không có bất kì nội dung nào đề cập đến hoạt động hiến, lấy hay ghép mô, bộ phận cơ thể người.
Người đứng đầu Văn phòng Làng trẻ em SOS Việt Nam cũng nhấn mạnh pháp luật Việt Nam hiện hành kiểm soát cực kì nghiêm ngặt lĩnh vực hiến ghép tạng với những hàng rào đạo đức chặt chẽ, hoàn toàn không có chuyện biến đổi mục đích của một cơ sở bảo trợ xã hội sang phục vụ y khoa như lời đồn thổi.
“Thực tế hành chính cho thấy, kể từ ngày 1/3/2025, thực hiện chủ trương tinh gọn bộ máy của Chính phủ, chức năng quản lí nhà nước về bảo trợ xã hội và trẻ em được chuyển từ Bộ Lao động – Thương binh và Xã hội sang Bộ Y tế. Theo đúng thẩm quyền quản lí, cơ quan đầu mối cấp trung ương là Văn phòng Làng trẻ em SOS Việt Nam được bàn giao về Bộ Y tế. Trong khi đó, các Làng trẻ em SOS cơ sở cùng hệ thống trường học trực thuộc lại được chuyển giao nguyên trạng về cho chính quyền các địa phương quản lí toàn diện, hoàn toàn không đưa về trực thuộc Bộ Y tế như mạng xã hội rêu rao”, bà Giang lí giải.
Lộ trình gần hai năm chuẩn bị trước bài toán tài chính toàn cầu
Theo bà Lê Minh Giang, cuộc chuyển giao tại hệ thống Làng trẻ em SOS Việt Nam thực chất là một bước đi chiến lược, minh bạch và đã được chuẩn bị công phu suốt gần hai năm. Kể từ khi kí kết Hiệp định hợp tác vào ngày 22/12/1987, nguồn viện trợ không hoàn lại từ Làng trẻ em SOS Quốc tế đã giúp Việt Nam xây dựng mạng lưới cơ sở vật chất khang trang, nuôi dưỡng hàng nghìn trẻ em có hoàn cảnh đặc biệt. Tuy nhiên, trước những biến động địa chính trị và khủng hoảng nhân đạo khốc liệt trên thế giới từ năm 2023, tổ chức quốc tế này buộc phải tái phân bổ nguồn lực toàn cầu.
Do nền kinh tế Việt Nam đã có sự phát triển ổn định và cải thiện về mức thu nhập, nước ta không còn nằm trong nhóm ưu tiên viện trợ hàng đầu, nhường nguồn lực cho các điểm nóng chiến tranh và đói nghèo cùng cực. Hệ quả là nguồn kinh phí hỗ trợ từ SOS Quốc tế dành cho Việt Nam sụt giảm mạnh, hiện chỉ còn đáp ứng khoảng 30% tổng kinh phí hoạt động thường xuyên.
“Trước áp lực hụt thu lên tới 70% ngân sách vận hành, tổ chức Làng trẻ em SOS Quốc tế đã chủ động gửi công thư từ tháng 9/2024 và tái khẳng định vào tháng 5/2025, đề xuất bàn giao 8 trên tổng số 17 Làng trẻ em SOS cùng 25 cơ sở giáo dục trực thuộc về cho các địa phương quản lí. Sau quá trình thẩm định liên ngành bài bản, Thủ tướng Chính phủ đã ban hành Quyết định số 735 vào ngày 24/4/2026 phê duyệt phương án sắp xếp lại hệ thống, ấn định thời hạn hoàn thành bàn giao trước ngày 30/6/2026”, bà Giang cho biết.
Giữ trọn vẹn “mái nhà gia đình” cho trẻ em trong giai đoạn mới
Mối quan tâm lớn nhất của cộng đồng và các nhà hảo tâm hiện nay là liệu cuộc sống của các em nhỏ có bị xáo trộn hay hành chính hóa khi hòa nhập vào hệ thống bảo trợ công lập hay không. Theo bà Lê Minh Giang, nguyên tắc bất di bất dịch xuyên suốt quá trình chuyển giao là không để xảy ra bất kì sự đứt gãy nào trong việc chăm sóc, nuôi dưỡng và giáo dục trẻ em. Đến thời điểm hiện tại, 5 địa phương gồm Khánh Hòa, Nghệ An, thành phố Huế, Quảng Trị và Gia Lai đã hoàn tất việc tiếp nhận. Trong khi đó, Hà Nội, Phú Thọ và Hưng Yên cũng đang hoàn thiện phương án cuối cùng theo hướng tiếp nhận nguyên trạng ngôi làng.
“Điểm cốt lõi và nhân văn nhất là linh hồn của mô hình Làng trẻ em SOS – hình thức chăm sóc thay thế theo mô hình 'nhà gia đình' – vẫn được chính quyền các địa phương cam kết giữ nguyên vẹn. Các em nhỏ vẫn tiếp tục lớn lên trong vòng tay yêu thương của các bà mẹ, bà dì trong không khí gia đình ấm áp chứ không bị đưa vào các cơ sở tập trung kiểu cũ, đồng thời mọi chế độ tài chính cho trẻ và tiền lương của đội ngũ chăm sóc đều được ngân sách địa phương bảo đảm đầy đủ. Thậm chí, để phòng ngừa độ trễ thủ tục ngân sách trong năm đầu chuyển đổi, Văn phòng Làng trẻ em SOS Việt Nam còn chủ động trích nguồn kinh phí kết dư huy động trong nước để tiếp tục hỗ trợ chi phí vận hành cho 7 trên 8 làng đã bàn giao cho đến khi bộ máy mới vận hành trơn tru”, bà Giang chia sẻ.
Cuộc chuyển giao lịch sử sau gần 40 năm thực chất là dấu mốc trưởng thành của công tác an sinh xã hội Việt Nam khi nguồn lực nội tại đã đủ sức gánh vác và tiếp nối những giá trị nhân văn bền vững. Điều này đòi hỏi mỗi người dùng mạng xã hội cần tỉnh táo kiểm chứng thông tin từ các kênh chính thống để bảo vệ trọn vẹn sự bình yên cho những đứa trẻ vô tội.
