Roadster nhào lộn như phim viễn tưởng liệu có thay đổi được giấc mơ siêu xe điện, cứu Tesla?

Màn trình diễn tại bang Texas (Mỹ) sáng 16/10 theo giờ Việt Nam cho thấy Roadster có thể chạy trên một đường dốc ở tư thế lộn ngược nhờ quạt hút tạo lực ép, bật lên không trung và xoay giữa không trung nhờ hệ thống phụt khí nén.

Roadster được Tesla phát triển với sự hợp tác của SpaceX, công ty tên lửa do Elon Musk điều hành.

Tesla vẫn đặt mục tiêu bắt đầu sản xuất vào năm 2028, hơn một thập niên sau khi giới thiệu mẫu Roadster thế hệ hai vào 2017. Những gì diễn ra trên sân khấu chưa đồng nghĩa với việc công nghệ đã sẵn sàng cho sản xuất Roadster hàng loạt.

Vì thế, Roadster mang hai ý nghĩa. Đây có thể là mẫu xe giúp Tesla chứng minh khả năng kỹ thuật và tạo ra hình ảnh mới cho thương hiệu. Song để vực dậy hoạt động kinh doanh xe điện đang gặp khó khăn, Tesla vẫn phải giải quyết bài toán lớn hơn nhiều: Giao Roadster cho khách hàng đúng hẹn, bán xe với mức giá cạnh tranh, duy trì lợi nhuận và chứng minh những lời hứa công nghệ có thể trở thành sản phẩm thực tế.

Trang đặt chỗ Roadster của Tesla hiển thị phiên bản Performance với yêu cầu đặt cọc 50.000 USD, còn phiên bản Thrust - có hệ thống vòi phụt hỗ trợ tăng tốc - yêu cầu đặt cọc 250.000 USD.

Phiên bản Rocket của Roadster, được Tesla mô tả là chỉ dành cho khách hàng được mời, có một chỗ ngồi và được trang bị “hệ thống bay hoàn chỉnh”. Tesla chưa công bố mức đặt cọc riêng cho bản Rocket.

Từ cuộc đua mã lực đến mang công nghệ hàng không vũ trụ vào siêu xe điện

Trong nhiều năm, các hãng siêu xe điện cạnh tranh bằng những thông số quen thuộc như công suất, tốc độ tối đa, khả năng tăng tốc và phạm vi hoạt động sau mỗi lần sạc. Roadster mở rộng cuộc đua đó bằng cách kết hợp ba hệ thống: Mô-tơ điện, quạt hút tạo lực ép xuống mặt đường và vòi phụt khí nén tạo lực đẩy tức thời.

Theo tạp chí Car and Driver, phiên bản Roadster Rocket được giới thiệu với 10 vòi phụt khí lạnh nối với các bình chứa có tổng dung tích khoảng 600 lít. Các vòi này tạo lực đẩy bằng cách xả khí nén, thay vì đốt nhiên liệu như động cơ tên lửa hóa học thông thường. Hệ thống quạt hút được thiết kế để tăng lực ép xe xuống mặt đường ngay cả khi xe chạy chậm.

Sự kết hợp này mở ra một cách tiếp cận khác với hiệu suất ô tô. Thay vì chỉ tìm cách tăng công suất động cơ, nhà sản xuất có thể chủ động điều chỉnh lực tác động lên xe để cải thiện khả năng tăng tốc, phanh và vào cua.

Tuy nhiên, cần phân biệt công nghệ có thể hoạt động theo nguyên lí vật lí với một sản phẩm đã được chứng minh trong điều kiện sử dụng thực tế. Khả năng tạo lực ép bằng quạt hút có tiềm năng ứng dụng trong xe đua hoặc xe hiệu suất cao. Ngược lại, việc dùng khí nén để nhấc xe khỏi mặt đất đặt ra những câu hỏi lớn hơn về mức tiêu hao năng lượng, khả năng kiểm soát, độ bền và an toàn.

Màn trình diễn hôm 16/10 cũng chưa chứng minh Roadster có thể bay liên tục như ô tô bay. Để biến Roadster thành phương tiện có thể bay thực sự, Tesla cần chứng minh xe có thể duy trì trạng thái trên không, kiểm soát hướng chuyển động và vận hành an toàn, chứ không chỉ tạo lực đẩy trong chốc lát.

Dù vậy, Roadster vẫn có giá trị ở khía cạnh trình diễn kỹ thuật, đưa công nghệ gắn với ngành hàng không vũ trụ vào sản phẩm tiêu dùng dễ nhận diện, qua đó giúp Tesla kể một câu chuyện khác biệt giữa thị trường xe điện ngày càng cạnh tranh.

Roadster có thể giúp Tesla lấy lại sức hút thương hiệu

Roadster phù hợp với vai trò “xe biểu tượng” của thương hiệu, tức một sản phẩm được thiết kế để thể hiện năng lực kỹ thuật và tạo sức hút cho toàn bộ danh mục sản phẩm. Phân khúc này không cần doanh số lớn như xe phổ thông để tạo được sự chú ý, nhưng đòi hỏi công nghệ, thiết kế và trải nghiệm đủ đặc biệt để khiến công chúng nhớ đến thương hiệu.

Seth Goldstein, chuyên gia phân tích tại tập đoàn dịch vụ tài chính Morningstar, nói với hãng tin Reuters rằng Tesla hiện chưa có một mẫu ô tô điện biểu tượng thuộc phân khúc xe sang hiệu suất cao để thể hiện những công nghệ tốt nhất của hãng. Theo ông, Roadster có thể đảm nhận vai trò đó.

Sức hút này có thể đem lại một số lợi ích cho Tesla. Màn trình diễn tạo ra nội dung truyền thông có khả năng lan truyền, thu hút sự quan tâm của người yêu công nghệ và giúp hãng nhấn mạnh hình ảnh doanh nghiệp vẫn theo đuổi các ý tưởng táo bạo. Việc hợp tác với SpaceX cũng làm nổi bật mối liên hệ giữa hai công ty do Elon Musk điều hành.

Sau sự kiện trình diễn Roadster, cổ phiếu Tesla tăng nhẹ trong bối cảnh nhà đầu tư chú ý đến tiềm năng công nghệ của hãng. Trang Insider nhận định phản ứng này chủ yếu phản ánh kì vọng với năng lực đổi mới và những lĩnh vực như xe tự lái, robot của Tesla hơn là triển vọng doanh thu từ riêng Roadster.

Tuy nhiên, hiệu ứng truyền thông không tự động chuyển thành doanh số hay lợi nhuận. Khách hàng có thể phấn khích khi xem chiếc siêu xe điện nhấc khỏi mặt đất nhưng vẫn không muốn mua nó, nhất là khi những tính năng đặc biệt đi kèm chi phí cao, không gian sử dụng hạn chế hoặc các yêu cầu vận hành phức tạp.

Phiên bản Rocket là ví dụ rõ nhất. Tesla giới thiệu mẫu xe một chỗ ngồi, chỉ dành cho khách hàng được mời. Trong khi đó, phiên bản Performance và Thrust yêu cầu mức đặt cọc khá cao, lần lượt là 50.000 USD và 250.000 USD.

Những chi tiết đó khiến Roadster khó trở thành mẫu xe điện có sản lượng lớn trong ngắn hạn. Giá trị trước mắt của Roadster có thể nằm ở thương hiệu và hình ảnh kỹ thuật nhiều hơn ở doanh thu trực tiếp.

Các chuyên gia Phố Wall có những đánh giá khác nhau về giá trị của Roadster. Andrew Percoco, chuyên gia phân tích tại tập đoàn dịch vụ tài chính Morgan Stanley, xem đây là màn phô diễn năng lực kỹ thuật của Tesla. Ông cho rằng khả năng ứng dụng thực tế của một chiếc xe có thể bay vẫn còn hạn chế và thành công thương mại chưa được bảo đảm. Theo Andrew Percoco,, giá trị trước mắt nằm ở việc cho thấy những gì Tesla và SpaceX có thể làm được khi kết hợp công nghệ.

Trong khi đó, chuyên gia phân tích Garrett Nelson của hãng nghiên cứu CFRA Research, đánh giá màn trình diễn Roadster có thể khôi phục niềm tin vào khả năng đổi mới của Tesla.

Vì sao Roadster chưa thể giải quyết bài toán kinh doanh cốt lõi của Tesla?

Số liệu giao ô tô điện quý III/2026 cho thấy hoạt động kinh doanh của Tesla vẫn phụ thuộc rất lớn vào các dòng xe phổ thông hơn. Trong quý III/2026, Tesla giao tổng cộng 486.532 xe điện, trong đó Model 3 và Model Y chiếm 478.237 chiếc, tương đương khoảng 98,3%. Các mẫu xe còn lại cộng lại chỉ đạt 8.295 chiếc.

Cơ cấu này cho thấy Roadster ngay cả khi được sản xuất đúng kế hoạch vào năm 2028, khó tạo ra sản lượng tương đương những dòng xe chủ lực. Một mẫu siêu xe điện có thể đem lại doanh thu đáng kể, nhưng chi phí nghiên cứu, thử nghiệm, sản xuất và bảo hành cũng có thể cao. Nếu sản lượng thấp, đóng góp của Roadster vào tổng doanh thu Tesla sẽ bị giới hạn.

Quan trọng hơn, những thách thức trong hoạt động kinh doanh của Tesla không thể được giải quyết chỉ bằng một mẫu siêu xe gây chú ý. Công ty Mỹ đã chuyển trọng tâm sang công nghệ tự lái, robotaxi và robot hình người, trong khi hoạt động sản xuất ô tô vẫn cần duy trì hiệu quả và lợi nhuận.

Reuters lưu ý rằng các chỉ số tài chính như biên lợi nhuận và dòng tiền sẽ có ý nghĩa lớn hơn với nhà đầu tư so với những hình ảnh ấn tượng tại sự kiện Roadster.

Josh Gilbert, chuyên gia phân tích cấp cao khu vực châu Á - Thái Bình Dương tại nền tảng giao dịch eToro, nhận định: "Với các nhà đầu tư, những con số về biên lợi nhuận và dòng tiền sẽ có sức nặng lớn hơn nhiều so với bất kì điều gì họ chứng kiến tại buổi ra mắt Roadster này".

“Đây là màn phô diễn năng lực kỹ thuật, nhưng không mang lại giá trị thương mại nào đáng kể ngoài việc khiến các nhà sản xuất ô tô truyền thống phải xấu hổ. Sự kiện Roadster là ví dụ mới nhất cho thấy tại sao Elon Musk không thể chờ đợi để hợp nhất Tesla và SpaceX”, Gene Munster, đối tác điều hành tại Deepwater Asset Management - công ty quản lý tài sản có đầu tư vào Tesla, viết trên mạng xã hội X.

Elon Musk cũng đã giảm nhẹ kì vọng về tác động tài chính trực tiếp của Roadster. Theo trang TechCrunch, tỉ phú giàu nhất thế giới từng mô tả Roadster là một dự án nhỏ xét về khả năng tạo thay đổi lớn với tình hình tài chính Tesla. Điều đó khiến Roadster phù hợp với vai trò của mẫu xe biểu tượng, có thể nâng cao hình ảnh thương hiệu và thể hiện năng lực kỹ thuật, nhưng không nhất thiết trở thành nguồn doanh thu chủ lực cho Tesla.

Nếu muốn Roadster đóng góp nhiều hơn cho hoạt động kinh doanh, Tesla cần chứng minh những công nghệ trên mẫu siêu xe điện này có thể được ứng dụng vào các sản phẩm khác.

Giấc mơ siêu xe điện có thể thay đổi, nhưng người mua vẫn cần giá trị thực

Roadster đặt ra một cách hình dung mới về siêu xe: Không chỉ mạnh và nhanh mà còn có thể thực hiện những chuyển động vốn gắn với phim khoa học viễn tưởng. Điều đó có sức hấp dẫn lớn, nhất là khi công nghệ trở thành phần quan trọng trong trải nghiệm sở hữu xe sang.

Tuy nhiên, người mua vẫn cần biết Roadster có đáng tin cậy hay không, có thể sử dụng ở đâu, chi phí bảo dưỡng ra sao và những công nghệ đặc biệt mang lại lợi ích thực tế nào.

Trong ba phiên bản được Tesla công bố, bản Performance hướng đến sử dụng trên đường, bản Thrust tập trung vào hiệu suất với các vòi phụt khí lạnh phía sau, còn Rocket chủ yếu dành cho những khả năng trình diễn đặc biệt. Sự phân chia này cho thấy không phải mọi công nghệ ấn tượng nhất đều phù hợp với nhu cầu lái xe hằng ngày.

Nếu chứng minh được khả năng cải thiện độ bám đường một cách ổn định, bền bỉ và có chi phí hợp lý, hệ thống quạt hút có thể tạo ra giá trị trong xe đua hoặc những mẫu xe hiệu suất cao khác. Trong khi đó, khả năng nhấc xe lên không trung có thể vẫn chỉ phù hợp với một phiên bản đặc biệt, bởi những rào cản về an toàn, quy định và tính thực dụng.

Tesla giới thiệu Roadster thế hệ thứ hai vào năm 2017 và khi đó dự kiến bắt đầu giao xe vào 2020. Đến nay, hãng vẫn chưa đưa xe điện này ra thị trường và đặt mục tiêu bắt đầu sản xuất mẫu mới vào năm 2028. Khoảng cách kéo dài giữa thời điểm công bố và kế hoạch sản xuất khiến khả năng thực hiện đúng cam kết trở thành một yếu tố quan trọng với niềm tin của khách hàng.

Roadster có thể mở ra cách tiếp cận mới với siêu xe điện và cũng giúp Tesla khẳng định vị thế như hãng xe theo đuổi công nghệ khác lạ. Tuy nhiên, Tesla cần làm được nhiều hơn việc trình diễn công nghệ. Hãng phải sản xuất và giao xe đúng cam kết, chứng minh các tính năng mới hoạt động an toàn, đồng thời cải thiện hiệu quả kinh doanh ở những dòng sản phẩm chủ lực.

Roadster có thể là biểu tượng cho tương lai mà Tesla muốn xây dựng, nhưng liệu siêu xe điện này có mang lại lợi ích kinh tế lâu dài hay không sẽ phụ thuộc vào những gì hãng thực sự làm được trong những năm tới.