Thời sự

Sân bay Long Thành trước giờ G: 34 hãng bay xin lùi chuyển đổi, cần 6 - 12 tháng điều chỉnh đường bay

Hoàng Bắc • 17/11/2026 19:58

Kế hoạch vận hành thử sân bay Long Thành chỉ kéo dài khoảng 3 tháng, trong khi 34 hãng hàng không quốc tế đề nghị chuyển hoạt động sang sân bay mới từ mùa Đông 2027 hoặc muộn hơn.

3 tháng vận hành thử, khoảng cách với thông lệ quốc tế

Theo báo cáo của Tổng công ty Cảng hàng không Việt Nam (ACV), kế hoạch vận hành thử sân bay Long Thành (ORAT) được triển khai trong khoảng 3 tháng cuối năm 2026. Chương trình gồm 55 kịch bản, chia thành 3 đợt, từ tháng 9 đến tháng 12/2026.

Trong đó, giai đoạn chạy thử tích hợp dự kiến bắt đầu từ cuối tháng 9. Mục tiêu là hoàn tất các bước chuẩn bị trước thời điểm khai thác thương mại dự kiến vào cuối tháng 12/2026.

911388518_1083105081418967_5637034280203868746_n.jpg
Hãng hàng không All Nippon Airways (ANA, Nhật Bản) đến tham quan nhà ga hành khách và trao đổi về kế hoạch chạy thử ORAT trong tháng 12. Ảnh: ACV

Tuy nhiên, thời gian này ngắn hơn đáng kể so với thông lệ quốc tế. Theo Hiệp hội Vận tải Hàng không Quốc tế (IATA), một sân bay mới thường cần khoảng 6–12 tháng chuẩn bị và vận hành thử. Quá trình này bao gồm nhiều vòng diễn tập, kiểm tra khả năng phối hợp giữa các hệ thống và đánh giá mức độ sẵn sàng của nhân lực.

Kinh nghiệm từ một số sân bay quốc tế cho thấy ORAT không đơn thuần là những chuyến bay thử. Đây là quá trình kiểm tra toàn diện, từ nhà ga, đường băng, sân đỗ, hệ thống hành lý đến hoạt động khai thác của các hãng hàng không.

Tại sân bay Đại Hưng (Bắc Kinh, Trung Quốc), các đợt thử nghiệm bắt đầu từ tháng 5/2019. Riêng đợt diễn tập kéo dài 6 ngày, từ 9/9/2019, đã huy động 100 chuyến bay mô phỏng, hơn 13.000 hành khách và hơn 9.000 kiện hành lý. Sân bay chính thức khai trương ngày 25/9/2019.

Sân bay Istanbul (Thổ Nhĩ Kỳ) bắt đầu ORAT từ tháng 5/2018, với hơn 100 kịch bản trong 63 ngày. Khi mở cửa vào tháng 10/2018, sân bay khai thác từng bước, ban đầu khoảng 8–10 chuyến bay mỗi ngày. Quá trình thử nghiệm thực tế kéo dài 5 tháng trước khi chuyển đổi toàn bộ hoạt động vào tháng 4/2019.

Tại Hong Kong, các cuộc diễn tập được tổ chức từ tháng 1/1998. Đợt thử nghiệm cuối cùng ngày 14/6/1998 có khoảng 12.000 người tham gia, cùng 35 hãng hàng không và 4 tàu bay. Sân bay mở cửa ngày 6/7/1998.

1794637705691_1337215959744321939_1337215959744321939_38bb95873e03e411812aa45118d1ac0a.jpg
Nhiều hạng mục bên trong sân bay Long Thành đã hoàn thiện. Ảnh: ACV

Trong khi đó, nhà ga T1 sân bay Incheon (Hàn Quốc) cần khoảng 9 tháng chuẩn bị; nhà ga T4 sân bay Changi (Singapore) cần 12 tháng kể từ khi hoàn thành phần hạ tầng chính.

Những con số này cho thấy khoảng thời gian ORAT tại Long Thành đang được đặt ra khá gấp. Áp lực không chỉ nằm ở việc hoàn thành các kịch bản vận hành thử, mà còn ở tiến độ thi công, nghiệm thu, hiệu chuẩn thiết bị, cấp phép và đào tạo nhân lực.

ACV vẫn phải xử lí các vướng mắc liên quan đến nghiệm thu, thanh toán, thẩm định giá và kiểm định chất lượng. Nếu các hạng mục chưa hoàn tất đồng bộ, thời gian dành cho kiểm tra, khắc phục và thử nghiệm lại sẽ bị thu hẹp.

34 hãng quốc tế cần khoảng 6 -12 tháng để điều chỉnh mạng đường bay

Một vấn đề khác đặt ra là thời điểm chuyển đổi hoạt động của các hãng hàng không quốc tế sang sân bay Long Thành.

Theo khảo sát của Cục Hàng không Việt Nam và các văn bản kiến nghị từ Hội đồng điều phối khai thác sân bay (AOC), Air France và CAPEC, nhiều hãng ủng hộ việc chuyển sang Long Thành nhờ hạ tầng hiện đại. Tuy nhiên, họ thận trọng về thời điểm thực hiện.

Cụ thể, 24 hãng đề nghị chuyển đổi từ mùa bay Đông 2027. 10 hãng còn lại đề xuất bắt đầu từ mùa Hè 2028 hoặc muộn hơn.

Giả định
50 hành khách giả định cùng các lực lượng liên quan, chương trình kiểm tra toàn bộ quy trình từ làm thủ tục hàng không, kiểm tra thẻ lên tàu bay, soi chiếu an ninh, xuất nhập cảnh đến kiểm dịch y tế và thủ tục hải quan. Ảnh: ACV

Đề xuất này gắn với lịch bay mùa vụ của IATA. Mùa Hè bắt đầu từ Chủ nhật cuối cùng của tháng 3 và kết thúc vào thứ Bảy trước Chủ nhật cuối cùng của tháng 10. Mùa Đông bắt đầu từ Chủ nhật cuối cùng của tháng 10 và kết thúc vào thứ Bảy trước Chủ nhật cuối cùng của tháng 3 năm sau.

Các hãng cho rằng việc chuyển đổi sân bay không thể thực hiện trong thời gian ngắn. Họ cần khoảng 6 -12 tháng để điều chỉnh mạng đường bay, đội tàu bay, tổ bay, dịch vụ mặt đất, hệ thống bán vé và văn phòng đại diện.

Một số hãng còn phải hoàn tất các thủ tục đánh giá an toàn riêng. Chẳng hạn, Cơ quan An ninh Vận tải Mỹ (TSA) cần kiểm tra thực địa trước khi phê duyệt hoạt động vận chuyển hàng hóa trực tiếp đến Mỹ.

Với nhóm vận tải hàng hóa, yêu cầu chuẩn bị còn phức tạp hơn. UPS, FedEx, Cargolux và DHL cần nhà ga hàng hóa chuyển phát nhanh (Express Cargo), dịch vụ hải quan tại kho, hành lang thông quan, vị trí đỗ tàu bay và khu xử lí xe tải được tổ chức đồng bộ.

Giả định 2
Giả định kiểm tra an ninh tại sân bay Long Thành. Ảnh: ACV

Đáng lưu ý, nhà ga Express Cargo đã được giao Vietnam Airlines làm chủ đầu tư nhưng chưa triển khai. Các hãng vận tải hàng hóa có thể cần khoảng 12 tháng để chuẩn bị và đánh giá kỹ thuật trước khi chuyển hoạt động.

Ngoài hạ tầng hàng không, các hãng quốc tế cũng đặt ra yêu cầu về kết nối giao thông giữa TP.HCM và Long Thành. Những điều kiện được đề cập gồm giao thông thông suốt, khách sạn quá cảnh đạt tiêu chuẩn từ 4 sao, dịch vụ y tế chất lượng cao và lộ trình chuyển đổi công bằng giữa các hãng trong nước với hãng quốc tế.

Theo Bộ Xây dựng, việc đưa sân bay vào khai thác khi các mắt xích chưa đồng bộ hoặc các hãng chưa có đủ thời gian chuẩn bị có thể gây xáo trộn lịch bay, phát sinh chi phí và ảnh hưởng chất lượng dịch vụ.

Vì vậy, Bộ Xây dựng yêu cầu đánh giá đầy đủ rủi ro, khắc phục các tồn tại và tổ chức thử nghiệm lại trước khi khai thác thương mại. Đây là điều kiện quan trọng để bảo đảm sân bay Long Thành vận hành an toàn, thông suốt ngay từ giai đoạn đầu.

Nổi bật
      Mới nhất
      Sân bay Long Thành trước giờ G: 34 hãng bay xin lùi chuyển đổi, cần 6 - 12 tháng điều chỉnh đường bay
      • Mặc định

      POWERED BY ONECMS - A PRODUCT OF NEKO