Tài sản số: Nóng những cuộc đua tỉ đô của 'đại gia' tài chính

Ngày 9.9 vừa qua, Chính phủ ban hành Nghị quyết 05 cho phép thí điểm thị trường tài sản mã hóa trong 5 năm. Nghị quyết có hiệu lực ngay, đặt nền móng cho việc chào bán, phát hành, giao dịch và cung cấp dịch vụ tài sản mã hóa, đồng thời quy định cơ chế quản lý nhà nước đối với lĩnh vực mới.

Một trong những điểm then chốt là điều kiện cấp phép cho doanh nghiệp tổ chức sàn giao dịch: vốn tối thiểu 10.000 tỉ đồng, trong đó ít nhất 65% từ tổ chức góp vốn và trên 35% đến từ tối thiểu hai định chế ngân hàng, chứng khoán, bảo hiểm hoặc công nghệ. Quy định này cho thấy các ngân hàng thương mại và công ty chứng khoán sẽ nắm lợi thế lớn.

Với các ngân hàng thương mại, VPBank và MB đã thể hiện sự quan tâm và có những động thái chuẩn bị tham gia thị trường tài sản số. Cụ thể, VPBank đang hoàn tất các thủ tục để thí điểm triển khai sàn giao dịch tài sản mã hóa, với công ty con là VPBankS đóng vai trò chủ đạo.

Ngân hàng MB đã ký kết biên bản ghi nhớ (MoU) với Tập đoàn Dunamu của Hàn Quốc để hợp tác phát triển sàn giao dịch tài sản số. Theo thỏa thuận, Dunamu sẽ hỗ trợ MB thành lập sàn giao dịch tại Việt Nam, chuyển giao công nghệ và chia sẻ kinh nghiệm vận hành, đồng thời cùng tham gia xây dựng khung pháp lý và cơ chế bảo vệ nhà đầu tư.

Các công ty chứng khoán lớn cũng đã có bước đi mạnh mẽ. Công ty cổ phần Chứng khoán VIX là một trong những cổ đông sáng lập của Công ty cổ phần Sàn giao dịch tài sản mã hóa VIX (VIXEX), một công ty mới thành lập với mục tiêu hoạt động trong lĩnh vực này. VIX rót 150 tỉ đồng góp vốn thành lập VIXEX, sàn giao dịch tài sản mã hóa vốn điều lệ 1.000 tỉ đồng, đặt trụ sở tại Hà Nội.

Trong khi đó, Công ty cổ phần Chứng khoán VPBank (VPBankS) đóng vai trò dẫn dắt trong dự án sàn giao dịch tài sản mã hóa của ngân hàng mẹ là VPBank.

Công ty cổ phần Chứng khoán SSI đã thành lập Công ty cổ phần Công nghệ số SSI (SSI Digital - SSID) và có động thái chuẩn bị tham gia thị trường tài sản số.

Cụ thể, SSI từ năm 2022 đã lập công ty con SSI Digital (SSID) với vốn điều lệ 200 tỉ đồng. Gần đây, SSID đã ký hợp tác với Tether, U2U Network và Amazon Web Services nhằm phát triển hạ tầng blockchain, điện toán đám mây và các giải pháp tài chính số.

Công ty cổ phần Chứng khoán Kỹ Thương (TCBS) cũng được nhắc đến là một trong những tổ chức đã tích cực chuẩn bị để tham gia vào thị trường. TCBS (Techcom Securities) tháng 5.2025 đã cùng các cổ đông thành lập TCEX, vốn điều lệ từ 3 tỉ đồng ban đầu đã tăng lên 101 tỉ đồng chỉ sau 3 tháng.

Một trong số này phải nhắc đến "tân binh" mới thành lập được mấy tháng - Công ty cổ phần 1Matrix. Dù là gương mặt mới nhưng với sự tham gia của các tập đoàn lớn như Techcombank, Vingroup…, 1Matrix được coi là đối thủ đáng gờm trên thị trường tài sản mã hóa sắp tới.

Có thể thấy triển vọng cho các công ty tham gia thị trường tài sản số tại Việt Nam đang rất tích cực, đặc biệt sau khi Chính phủ có những bước đi cụ thể về khung pháp lý. Cụ thể, việc Chính phủ ban hành Nghị quyết 05 cho phép thí điểm thị trường tài sản mã hóa trong 5 năm, đã tạo ra một "sân chơi" hợp pháp và có kiểm soát cho các doanh nghiệp. Điều này giúp các công ty được bảo vệ về mặt pháp lý và hoạt động minh bạch hơn.

Việt Nam có số lượng người sở hữu tiền số lớn, thuộc Top 3 toàn cầu. Điều này cho thấy nhu cầu và sự chấp nhận cao từ phía người dân, tạo nền tảng vững chắc cho sự phát triển của thị trường. Hơn nữa, các quy định về vốn tối thiểu 10.000 tỉ đồng và yêu cầu các tổ chức lớn như ngân hàng, công ty chứng khoán, công ty công nghệ tham gia góp vốn sẽ đảm bảo sự ổn định và an toàn cho thị trường.

Còn các công ty công nghệ như: FPT, CMG, CTR, VNZ... có thể hưởng lợi lớn từ việc cung cấp nền tảng và giải pháp hạ tầng cho các sàn giao dịch và dịch vụ liên quan.

Cơ hội và tiềm năng là vậy nhưng doanh nghiệp quyết định tham gia thị trường tài sản số cũng phải đối mặt với những thách thức và rủi ro nhất định. Cụ thể, mức vốn tối thiểu 10.000 tỉ đồng là một rào cản lớn, chỉ có các tổ chức tài chính và công nghệ hàng đầu mới có thể đáp ứng. Điều này tạo ra một thị trường tập trung và ít cạnh tranh hơn trong giai đoạn đầu.

Dù có khung pháp lý, thị trường thí điểm vẫn có thể đối mặt với rủi ro lừa đảo, thao túng và thiếu nhân lực chuyên môn, đặc biệt trong lĩnh vực phòng chống rửa tiền (AML). Đặc biệt, các sàn giao dịch trong nước sẽ phải cạnh tranh với các sàn quốc tế lớn đã có sẵn thị phần và kinh nghiệm.

Tóm lại, triển vọng cho các công ty tham gia thị trường tài sản số tại Việt Nam là rất lớn, nhưng thành công sẽ phụ thuộc vào khả năng thích ứng với khung pháp lý mới, năng lực tài chính và công nghệ, cũng như khả năng quản trị rủi ro hiệu quả.