Thị trường cách đáy sợ hãi 10%, giữ chặt cổ phiếu và chuẩn bị xuống tiền?

Không quá khó để thủng ngưỡng hỗ trợ 1.600 điểm

Không có kịch tính trong phiên giảm điểm mạnh ngày 23.3. Sau khi mở cửa phiên giao dịch, chỉ số VN-Index dần rơi vào đà giảm, mỗi lúc một sâu. Việc thủng ngưỡng hỗ trợ mạnh diễn ra không quá khó khăn khi lực bán mạnh, trong khi lực mua suy yếu và nhà đầu tư có xu hướng đứng ngoài quan sát ngày càng nhiều.

Phiên giảm hơn 56 điểm ngày 23.3, là phiên giảm sâu thứ hai với mức hơn 3%/phiên. VN-Index với 2 phiên giảm liên tục như thế (20.3 và 23.3) đã mất tổng cộng 108 điểm, tương ứng mức giảm 6,35%, xuyên thủng ngưỡng hỗ trợ 1.600 điểm.

Việc ngưỡng 1.600 điểm bị xuyên thủng cũng đồng nghĩa thêm một ranh giới tâm lý thị trường bị phá vỡ và bắt đầu chuyển sang trạng thái sợ hãi tột độ, kích hoạt làn sóng nhà đầu tư phải bán giải chấp (force-sell) hoặc bán giải chấp chéo để trả bớt nợ vay giao dịch ký quỹ (margin) cho công ty chứng khoán và cân bằng tài khoản. Đây chính là nguyên nhân chủ yếu dẫn đến tình trạng kết phiên giao dịch ngày 23.3, sàn HoSE có tới 38 mã chứng khoán giảm sàn, trong đó nhóm vốn hóa lớn VN30 có 4 mã cổ phiếu giảm sàn gồm VIC, DGC, GVR, MWG. Đây cũng là phiên thứ năm liên tiếp mã DGC giảm sàn sau khi có thông tin khởi tố vụ án tại doanh nghiệp này cùng với một số lãnh đạo của công ty.

Theo công cụ đo đạc chỉ số sợ hãi/tham lam, phiên giao dịch ngày 23.3 trên sàn HoSE được ghi nhận chỉ số này ở mức 10%, biểu thị cho tình trạng tâm lý thị trường đang cực kỳ sợ hãi. Có thể hiểu một cách nôm na, thị trường đã tiến gần đến sự cạn kiệt nỗi sợ hãi từ sự kích hoạt bán tháo do các cuộc gọi ký quỹ (call-margin). Nỗi sợ hãi khi đi đến mức cạn kiệt, cũng là thời điểm đáy thị trường có thể xuất hiện, là tiền đề để thị trường bắt đầu hồi phục.

Tính từ mức đỉnh 1.902,93 điểm đạt được ngày 13.1 đến nay, chỉ số chứng khoán VN-Index đã mất tổng cộng 310 điểm tương ứng mức giảm khoảng 16,3%, trong khoảng thời gian khoảng 70 ngày, tương ứng với 44 phiên giao dịch. Như vậy trên bình diện chung, chỉ số VN-Index đã có tới hơn 2 tháng trong xu hướng điều chỉnh giảm điểm tính từ mức đỉnh.

Tránh bán tháo gây thiệt hại nặng

Thanh khoản về giá trị trên sàn HoSE trong phiên giảm hơn 56 điểm ngày 23.3 đạt xấp xỉ 29.260 tỉ đồng; trong khi phiên giao dịch ngày 20.3, chỉ số giảm hơn 51 điểm, thanh khoản đạt gần 31.100 tỉ đồng, chênh lệch 5,9% giữa 2 phiên.

Phiên giao dịch ngày 23.3, lực bán vẫn còn khá mạnh, tuy nhiên giá trị giao dịch giảm so với phiên trước cũng cho thấy thêm một điều là lực bán tháo không còn mạnh như phiên trước, chủ yếu là bán giải chấp để trả nợ vay margin.

Với chỉ báo sợ hãi/tham lam trên thị trường đã xuống đến mức 10%, tâm lý thị trường sắp chạm đáy của nỗi sợ, lực bán cũng sẽ dần suy kiệt. Theo Công ty chứng khoán Kiến Thiết Việt Nam (CSI), ở thời điểm hiện tại, áp lực bán đang tiến sát tới ngưỡng điều chỉnh kỳ vọng có sự đảo chiều, CSI khuyến nghị nhà đầu tư hạn chế việc bán tháo.

Thay vào đó, CSI khuyên nhà đầu tư cần chuẩn bị chiến lược, tích trữ thêm tiền mặt, gia tăng thêm sức mua, phòng bị cho nhịp giảm bất ngờ nếu có trong các phiên tới. Khi VN-Index có nhịp điều chỉnh về quanh ngưỡng hỗ trợ 1.540 điểm thì nhà đầu tư có thể mạnh dạn mở vị thế mua và gia tăng thêm tỷ trọng cổ phiếu.

Nhìn chung, đa phần những nhà đầu tư mua vào và nắm giữ cổ phiếu trong vòng 3 tuần trở lại đây đều có khả năng đang lỗ nặng. Việc cắt lỗ sớm ở mức lỗ khoảng 5% thường được khuyến cáo. Với trường hợp đã bị lỗ sâu hơn tới thời điểm hiện tại, nếu không vì bán giải chấp, nhà đầu tư được khuyên tránh bán đáy vào lúc này vì thị trường có thể sớm hồi phục trở lại.

Theo Công ty chứng khoán SHS, ở thời điểm đáy ngày 9.4.2025 mức P/E là 11. Còn ở thời điểm hiện tại, hệ số P/E toàn thị trường khoảng 13, nếu loại trừ ảnh hưởng của nhóm cổ phiếu họ Vin thì hệ số P/E toàn thị trường là 12,1. SHS cho rằng, sau áp lực giải chấp trong 1-2 phiên tới, thị trường sẽ phục hồi trở lại, đây có thể là cơ hội giải ngân tốt khi chỉ số VN-Index về các vùng hỗ trợ mạnh với chỉ số định giá cơ bản P/E tương ứng vùng giá thấp nhất tháng 4.2025.