Vượt 4.000 cây số, tiếng Việt vẫn 'cháy' trên đất Nhật

Ở đâu còn tiếng Việt, ở đó có quê nhà!

Không chỉ là một sân chơi ngôn ngữ truyền thống, cuộc thi năm nay đánh dấu bước chuyển mình mạnh mẽ khi ứng dụng các nền tảng công nghệ số, trở thành cầu nối hiện đại giúp thế hệ trẻ kiều bào gìn giữ bản sắc dân tộc với thông điệp thiêng liêng: "Ở đâu còn tiếng Việt, ở đó là quê hương".

Trong bối cảnh cộng đồng người Việt Nam ở nước ngoài ngày càng phát triển mạnh mẽ và hội nhập sâu rộng, việc gìn giữ, phát huy tiếng Việt cho thế hệ trẻ (đặc biệt là thế hệ F2, F3) không chỉ dừng lại là trách nhiệm của mỗi gia đình. Đó đã trở thành nhiệm vụ chiến lược, mang tính sống còn của toàn cộng đồng nhằm bảo tồn dòng máu văn hóa Việt.

Thấu hiểu điều đó, Hiệp hội người Việt Nam tại tỉnh Saitama (Nhật Bản) đã tổ chức Cuộc thi Hùng biện Tiếng Việt 2026 - "Tiếng Việt trong tim những người con xa xứ". Cuộc thi năm nay chọn chủ đề cốt lõi: "Bảo tồn và phát huy tiếng Việt - Tự hào văn hóa 54 dân tộc Việt Nam".

Sự kiện cũng là một mắt xích quan trọng nằm trong Đề án "Bảo trợ và cấp Chứng nhận cho con em kiều bào" giai đoạn 2026 - 2030 của Viện Nghiên cứu các vấn đề xã hội, đồng thời hưởng ứng thiết thực Đề án Quốc gia "Ngày Tôn vinh tiếng Việt trong cộng đồng người Việt Nam ở nước ngoài giai đoạn 2023 - 2030".

Khi công nghệ trở thành "trợ thủ" lan tỏa tiếng mẹ đẻ

Điểm khác biệt lớn nhất của mùa giải 2026 chính là sự giao thoa giữa giá trị nhân văn truyền thống và giải pháp công nghệ hiện đại. Để vượt qua khoảng cách địa lí và tối ưu hóa trải nghiệm cho các thí sinh trẻ sinh ra ở nước ngoài, Ban tổ chức đã đưa vào áp dụng hệ sinh thái số toàn diện.

Hệ thống nộp bài và sơ loại được hỗ trợ bởi công nghệ AI chấm điểm phát âm tự động, giúp các thí sinh tự căn chỉnh ngữ điệu chuẩn ba miền. Đặc biệt, các tài liệu tham khảo về văn hóa 54 dân tộc được số hóa dưới dạng thư viện thực tế ảo (VR), cho phép các em "chạm" vào trang phục, nhạc cụ truyền thống ngay tại Nhật Bản trước khi đưa vào bài hùng biện.

Sự hỗ trợ mạnh mẽ về mặt truyền thông số từ Thông tấn xã Việt Nam cũng giúp các buổi phát sóng trực tiếp (Livestream) đa nền tảng đạt hàng trăm ngàn lượt tiếp cận, kết nối kiều bào từ khắp nơi trên thế giới cùng hướng về ngày hội ngôn ngữ này.

Vừa hội nhập, vừa giữ bản sắc

Chia sẻ với Một Thế Giới, bà Lê Thị Khánh Vân - Phó chủ tịch Hội Thông tin Khoa học và Công nghệ Việt Nam (VASTI), đồng thời là thành viên Hội đồng Giám khảo nhận định: "Cuộc thi không chỉ là một sân chơi trí tuệ dành cho thế hệ trẻ người Việt Nam đang sinh sống, học tập và lớn lên ở nước ngoài, mà còn là một hành trình kết nối cội nguồn.

Thông qua những bài hùng biện, ban giám khảo vô cùng bất ngờ trước tư duy sắc bén và tình yêu tiếng mẹ đẻ của các em. Công nghệ đã giúp các em tiếp cận ngôn ngữ nhanh hơn, nhưng chính cảm xúc và vốn hiểu biết sâu sắc về cội nguồn mới là thứ làm nên sức nặng của mỗi bài thi. Cuộc thi tạo môi trường để các em tự tin sử dụng tiếng Việt, góp phần nuôi dưỡng thế hệ trẻ vừa hội nhập quốc tế, vừa gìn giữ bản sắc văn hóa Việt Nam".

Đồng quan điểm trên, Trưởng ban Giám khảo - TS. Đỗ Ngọc Văn (Viện trưởng Viện Nghiên cứu các vấn đề xã hội) nhấn mạnh tầm quan trọng chiến lược của sự kiện: "Cuộc thi là cầu nối quảng bá hình ảnh đất nước, con người và những giá trị tốt đẹp của nền văn hóa Việt Nam đến bạn bè quốc tế.

Đặc biệt, việc lồng ghép thông điệp về 54 dân tộc anh em giúp các em hiểu rằng tiếng Việt không chỉ là công cụ giao tiếp, mà là bảo tàng lưu trữ dòng chảy lịch sử hoàng kim của dân tộc. Chúng tôi muốn khẳng định một giá trị thiêng liêng: Ở đâu còn tiếng Việt, ở đó còn quê hương".

Trải qua các vòng thi gay cấn từ trực tuyến đến trực tiếp, những gương mặt xuất sắc nhất đã lộ diện. Khán giả tại hội trường đã nhiều lần rơi nước mắt trước những bài hùng biện đầy cảm xúc, kết hợp hài hòa giữa slide trình chiếu đa phương tiện hiện đại và những câu ca dao, tục ngữ sâu lắng.

Bảng A

Bảng B

Các thí sinh đạt giải cao sẽ được nhận Chứng nhận chính thức trong Đề án của Viện Nghiên cứu các vấn đề xã hội, đồng thời nhận được các học bổng trải nghiệm văn hóa số và các khóa học chuyên sâu về ngôn ngữ.

Tập dữ liệu AI tiếng Việt của FPT và Nvidia lọt top 15 toàn cầu, vì sao?

Tiếng Việt - Sợi dây kết nối số và di sản vô giá của dân tộc

Nhà thơ Hy Lạp Iakovos Theras Karamolegkos quyết tâm học tiếng Việt

Trang chủ FIFA World Cup dùng tiếng Việt để tôn vinh, gọi Messi là 'Nguyễn Văn Mười'