CEO BitGo phân tích mối đe dọa từ máy tính lượng tử với Bitcoin
Công nghệ máy tính lượng tử hiện vẫn chưa đủ mạnh để phá vỡ hệ thống mật mã bảo vệ Bitcoin, nhưng Mike Belshe, đồng CEO BitGo, cho rằng rủi ro này là có thật và ngành tài sản mã hóa cần chuẩn bị từ bây giờ.
Việc BitGo phát triển ví chống lượng tử cho thấy cuộc chạy đua bảo vệ Bitcoin trước một công nghệ chưa hoàn thiện đã bắt đầu.
Bitcoin chưa bị máy tính lượng tử đe dọa ngay, nhưng đồng hồ đã bắt đầu chạy
Bitcoin được xây dựng trên nền tảng mật mã học, trong đó các thuật toán giúp bảo vệ quyền sở hữu tài sản và xác thực giao dịch đóng vai trò cốt lõi. Chừng nào những thuật toán này vẫn đủ khó để máy tính thông thường xử lí ngược, mạng lưới Bitcoin vẫn duy trì được mức độ an toàn cần thiết.
Tuy nhiên, sự xuất hiện của máy tính lượng tử đặt ra một câu hỏi hoàn toàn khác. Nếu một ngày những cỗ máy này đạt đủ năng lực tính toán, chúng có thể thực hiện một số phép tính mật mã nhanh hơn rất nhiều so với máy tính truyền thống, từ đó đe dọa những cơ chế bảo mật đang được sử dụng trong Bitcoin và nhiều hệ thống tài chính số khác.
Mike Belshe, đồng CEO BitGo, cho rằng nguy cơ này không phải chuyện viễn tưởng. Trong cuộc phỏng vấn với Fox Business, ông nhấn mạnh rằng Bitcoin về lí thuyết có thể bị phá vỡ hệ thống mật mã nếu máy tính lượng tử đạt đến trình độ cần thiết. Tuy nhiên, khoảng cách từ khả năng lí thuyết đến một mối đe dọa thực tế vẫn còn rất lớn.
Theo Belshe, thế giới hiện mới chỉ có những hệ thống máy tính lượng tử ở quy mô rất hạn chế. “Chúng ta chỉ có những máy tính lượng tử về mặt lí thuyết có thể hoạt động, từ con số một chữ số đến 100”, ông nói, đồng thời cho rằng ngành công nghệ còn “rất xa” mức năng lực cần thiết để gây nguy hiểm tức thời cho Bitcoin.
Điều đó đồng nghĩa với việc những người nắm giữ Bitcoin chưa phải đối mặt với một cuộc tấn công lượng tử trong tương lai gần. Nhưng sự thiếu vắng mối nguy trước mắt không có nghĩa ngành tiền số có thể chờ đến khi công nghệ lượng tử trưởng thành mới hành động.
Ngược lại, thời gian chuẩn bị có thể là yếu tố quan trọng nhất. Một hệ thống tài chính với giá trị hàng nghìn tỉ USD không thể đơn giản thay đổi toàn bộ cơ chế bảo mật chỉ sau một đêm. Các giao thức phải được nghiên cứu, thử nghiệm, triển khai và được người dùng, sàn giao dịch, nhà cung cấp ví cùng những thành phần khác trong hệ sinh thái chấp nhận. Vì vậy, cuộc chiến chống lại nguy cơ lượng tử có thể bắt đầu từ rất lâu trước khi một chiếc máy tính lượng tử đủ mạnh thực sự xuất hiện.
.jpg)
Ví chống lượng tử và cuộc chuẩn bị cho một cuộc chơi mới
BitGo đã bắt đầu bước vào cuộc chơi này khi tung ra một loại ví được thiết kế để có khả năng chống lại các cuộc tấn công từ máy tính lượng tử. Belshe thừa nhận công nghệ này chưa phải giải pháp hoàn chỉnh. “Chúng tôi đã ra mắt ví chống lượng tử. Nó chưa hoàn hảo và vẫn còn nhiều thay đổi cần được thực hiện”, ông nói.
Sự thừa nhận này phản ánh một thực tế quan trọng là bảo mật lượng tử không phải một sản phẩm có thể hoàn thiện một lần rồi giữ nguyên trong nhiều thập niên. Khi năng lực của máy tính lượng tử tăng lên, các phương pháp bảo mật cũng phải liên tục được đánh giá và cập nhật.
Trong trường hợp Bitcoin, thách thức còn lớn hơn bởi mạng lưới này không có một trung tâm điều hành duy nhất có thể ra lệnh thay đổi hệ thống. Mọi nâng cấp quan trọng đều phải tính đến sự đồng thuận của cộng đồng, nhà phát triển, thợ đào, các doanh nghiệp và hàng triệu người sử dụng. Do đó, câu chuyện máy tính lượng tử không chỉ là bài toán kĩ thuật. Nó còn là bài toán quản trị và phối hợp của toàn bộ hệ sinh thái tài sản mã hóa.
Một mặt, ngành công nghiệp cần tránh tạo ra tâm lí hoảng loạn. Nếu người dùng tin rằng Bitcoin sắp bị máy tính lượng tử phá vỡ, thị trường có thể phản ứng mạnh trước một nguy cơ vẫn còn cách xa hàng nhiều năm hoặc thậm chí lâu hơn. Mặt khác, việc coi đây là một vấn đề của “tương lai xa” cũng có thể khiến ngành công nghiệp đánh mất thời gian quý giá để chuẩn bị.
Belshe nghiêng về cách tiếp cận thứ hai. Đó là nhìn nhận rủi ro nhưng không phản ứng thái quá. Ông cho rằng dòng vốn mới đang chảy vào lĩnh vực tài sản mã hóa và đây là điều tích cực, bởi nó tạo thêm nguồn lực để ngành tiếp tục đầu tư vào cơ sở hạ tầng và công nghệ.
Ở góc độ rộng hơn, máy tính lượng tử không chỉ đe dọa Bitcoin. Các hệ thống ngân hàng, thanh toán, lưu trữ dữ liệu, chính phủ và nhiều dịch vụ internet cũng đang sử dụng những nền tảng mật mã có thể phải được thay thế hoặc nâng cấp nếu máy tính lượng tử đạt đến quy mô đủ lớn. Bitcoin vì thế có thể được xem như một trong những phép thử sớm nhất đối với khả năng chuyển đổi sang kỉ nguyên mật mã hậu lượng tử.
Từ nguy cơ lượng tử đến những biến động 600%
Trong khi rủi ro lượng tử là câu chuyện dài hạn, Belshe cho rằng nhà đầu tư tài sản mã hóa còn phải đối mặt với một rủi ro gần gũi hơn nhiều là biến động giá. Theo ông, Bitcoin và thị trường tiền số đang ở trong một quá trình thay đổi sâu sắc đối với hệ thống tài chính, và những thay đổi như vậy không thể diễn ra một cách tuyến tính.
“Ngành công nghiệp trải qua những giai đoạn lên xuống, và chúng ta đang thay đổi cách hệ thống tài chính vận hành”, Belshe nói. Ông cho rằng các thị trường truyền thống mất nhiều thời gian để hình thành cơ sở hạ tầng từ con số 0, trong khi tài sản mã hóa đang trải qua quá trình tương tự. “Mọi thứ cần thời gian”, Belshe nhấn mạnh.
Nhận định này cũng giúp giải thích vì sao ông không nhìn thị trường tiền số qua lăng kính chỉ có tăng trưởng. Bitcoin có thể tăng mạnh khi dòng tiền mới đổ vào, nhưng cũng có thể giảm sâu khi tâm lí nhà đầu tư đảo chiều. “Nếu bạn chưa sẵn sàng cho mức giảm 20%, chắc chắn bạn chưa sẵn sàng cho mức tăng 600%”, ông nói.
Thông điệp này đặc biệt đáng chú ý trong giai đoạn Bitcoin thường xuyên trải qua những chu kì tăng giảm mạnh. Với một tài sản có mức biến động cao, khả năng chịu đựng những đợt điều chỉnh lớn có thể quan trọng không kém khả năng dự đoán xu hướng. Và cũng như câu chuyện máy tính lượng tử, vấn đề cốt lõi nằm ở khả năng chuẩn bị.
Ngành Bitcoin có thể chưa cần một hệ thống mật mã hoàn toàn mới ngay hôm nay. Máy tính lượng tử hiện chưa đủ mạnh để trở thành mối đe dọa trực tiếp. Nhưng việc BitGo phát triển ví chống lượng tử cho thấy giới công nghệ đã bắt đầu coi đây là một bài toán thực tế cần giải quyết.
Bitcoin từng được xây dựng để thay đổi cách con người nhìn nhận tiền và hệ thống tài chính. Thách thức tiếp theo có thể không đến từ một ngân hàng trung ương hay một đối thủ công nghệ, mà từ chính bước tiến của năng lực tính toán.
Nếu máy tính lượng tử thực sự đạt đến thời điểm có thể bẻ khóa những lớp bảo mật hiện nay, câu hỏi sẽ không còn là Bitcoin có bị đe dọa hay không, mà là mạng lưới đã chuẩn bị đến đâu. Và với một công nghệ tài chính được xây dựng trên nguyên tắc không cần trung gian, khả năng tự nâng cấp để thích nghi với một thế giới công nghệ mới có thể quyết định Bitcoin có tiếp tục giữ được vị thế của mình hay không.